220 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `nn`
- het zijn niet allen monniken die kappen dragen (=schijn bedriegt, je kunt je in mensen vergissen)
- het zijn sterke benen die de weelde kunnen dragen (=wie in weelde leeft moet oppassen om niet op het slechte pad te raken)
- het zonnetje in huis (=iemand die zorgt voor een goede, opgeruimde sfeer)
- hoc anno (=in dit jaar) (Latijn)
- huizen op iemand kunnen bouwen (=sterk op iemand kunnen vertrouwen)
- iemand een oor aannaaien (=iemand oplichten)
- iemand het licht in de ogen niet gunnen (=iemand absoluut niet kunnen verdragen)
- iemand het voordeel van de twijfel gunnen (=een onzekere factor voor hem zo gunstig mogelijk laten meetellen)
- iemand in het zonnetje zetten (=iemand op positieve wijze aandacht geven, iemand eer bewijzen)
- iemand kunnen maken en breken (=de mogelijkheid hebben te beslissingen over iemands leven en dood en welbevinden)
- iemand kunnen verraden en verkopen (=iemand veel te slim af zijn)
- iemand niet kunnen luchten of zien (=een hekel aan iemand hebben)
- iemand niet kunnen zetten (=iemand niet aardig vinden)
- iemand om zijn vinger (kunnen) winden (=alles van iemand gedaan (kunnen) krijgen of alles mogen)
- iemand van haver tot gort kennen (=iemands persoonlijkheid helemaal kennen)
- iemand wel achter het behang kunnen plakken (=iemand heel vervelend vinden, waardoor je het liefst even helemaal niets meer met hem of haar te maken zou willen hebben)
- iemand wel kunnen schieten (=zich bijzonder ergeren aan iemand)
- iemand wel kunnen villen (=erg kwaad zijn op iemand / Een erge hekel hebben aan iemand)
- iemands bloed wel kunnen drinken (=iemand niet mogen en daardoor alles doen om die persoon te hinderen)
- iemands maat niet kunnen halen (=aan iemand niet kunnen tippen)
- iets in zijn holle kies kunnen stoppen (=gezegd van eten : het is de moeite niet, het is te weinig)
- iets mannetje voor mannetje doen (=iets strikt volgens plan uitvoeren)
- iets met de moedermelk binnenkrijgen (=iets leren in de eerste levensjaren)
- iets niet kunnen gebeteren (=iets niet kunnen verhelpen)
- iets niet met droge ogen kunnen aanzien (=letterlijk: gaan huilen/tranen bij het zien gebeuren van iets)
- iets niet met zijn geweten overeen kunnen brengen (=iets niet kunnen doen omdat men het niet goed vindt)
- iets niet over zijn hart kunnen krijgen (=ergens niet toe kunnen komen of ergens op gesteld zijn)
- iets op je buik kunnen schrijven (=iets wel kunnen vergeten, dat wat je wilde gaat niet door)
- iets op je vingers kunnen natellen (=iets erg gemakkelijk kunnen nagaan/checken)
- iets op zijn sloffen aankunnen (=iets heel gemakkelijk kunnen uitvoeren)
- iets tegen de penning zestien verkopen (=iets zeer duur verkopen)
- iets voetstoots aannemen (=iets geloven zonder bewijs)
- iets voor zoete koek aannemen (=iets geloven wat je hoort of ziet zonder kritisch te zijn.)
- ijdele tonnen rollen het hardst. (=de minst competente persoon is vaak ook de luidste)
- in de running (=in competitie - doet nog mee)
- in der minne schikken (=zonder verder geruzie bijleggen)
- in het gareel spannen (=aan het werk zetten)
- in kannen en kruiken zijn (=alles is geregeld)
- in nood leert men zijn vrienden kennen (=wanneer men in de problemen zit wordt duidelijk welke vrienden daadwerkelijk iets voor je willen betekenen)
- je botten kunnen tellen (=erg mager zijn)
- je draai niet kunnen vinden (=ergens niet kunnen aarden)
- je ei kwijt kunnen (=de gelegenheid hebben zich te uiten; of, zijn creativiteit kunnen gebruiken)
- je eindje wel kunnen halen (=genoeg (geld) hebben tot aan zijn dood)
- je gram niet kunnen halen (=machteloos woedend zijn)
- je hand in een wespennest steken (=zich bemoeien met een problematisch onderwerp en wellicht daardoor zelf moeilijkheden krijgen)
- je laten kennen (=het (al te vroeg) opgeven)
- je lol wel opkunnen (=er niet mee kunnen lachen)
- je maag wel aan de kapstok kunnen hangen. (=in moeilijke financiële omstandigheden verkeren waardoor men weinig eten kan kopen.)
- je mannetje kunnen staan (=zich goed kunnen verdedigen)
- je moet de snaren niet te sterk spannen (=je moet niet al te streng zijn, niet al te veel eisen)
378 betekenissen bevatten `nn`
- je lol wel opkunnen (=er niet mee kunnen lachen)
- er niet over uit kunnen (=er niet over kunnen zwijgen, er zwaar door getroffen zijn)
- er geen peil op kunnen trekken (=er niet van op aan kunnen)
- erbij staan of men geen tien kan tellen (=er onnozel bijstaan)
- er muziek in zitten (=er veel van kunnen verwachten en/of plezier van beleven)
- er een melkkoetje aan hebben (=er veel voordeel uit kunnen halen)
- feestelijk danken (=er voor danken maar het zeker niet aannemen)
- er een balletje over opgooien (=er voorzichtig over beginnen te praten om erachter te komen wat anderen ervan vinden)
- er geen houvast aan hebben (=er weinig mee kunnen doen)
- mogen lijden (=er wel tegen kunnen - iemand wel kunnen verdragen)
- de hand op iets leggen (=ergens aan kunnen komen)
- heg noch steg weten (=ergens de omgeving totaal niet kennen)
- er heg noch steg weten (=ergens de weg niet kennen)
- je draai niet kunnen vinden (=ergens niet kunnen aarden)
- iets niet over zijn hart kunnen krijgen (=ergens niet toe kunnen komen of ergens op gesteld zijn)
- er is geen zalf aan te strijken (=ergens niets aan kunnen doen of geen enkel zinvol advies mogelijk voor iemand)
- er over oordelen als een blinde over de kleuren (=erover oordelen zonder kennis van zaken)
- een tandje bijzetten (=extra inspanning leveren. (de gashendel een tand verschuiven))
- het hoofd boven water houden (=financieel rondkomen, juist genoeg geld hebben om te kunnen leven)
- er geen been in zien (=geen bezwaar onderkennen. Er niet voor terugschrikken)
- geen been hebben om op te staan (=geen enkele verantwoording kunnen geven)
- in het verdomboekje staan (=geen goed meer kunnen doen)
- geen hart in het lijf hebben (=geen greintje medelijden kennen)
- aan handen en voeten gebonden zijn (=geen kant op kunnen)
- met de rug tegen de muur staan (=geen kant op kunnen, hooguit een laatste uitweg)
- je kruit droog houden (=geen onnodige acties ondernemen of energie verspillen.)
- het huisje bij het schuurtje houden/laten (=geen onnodige uitgaven doen)
- al zijn kruit verschoten hebben (=geen verdere oplossingen meer weten - niet meer verder kunnen)
- tabula rasa maken (=geheel herbeginnen - de boel helemaal opruimen)
- het geld groeit niet op de rug (=geld komt niet zomaar binnen, er moet hard voor gewerkt worden)
- een gek en zijn geld blijven nooit lang bij elkaar (=geld uitgeven aan nutteloze en onnodige dingen)
- bij kleine hapjes leert men een hond eten. (=geleidelijk aan kun je zelfs aan onmogelijke dingen wennen.)
- praten als Brugman (=gemakkelijk mensen kunnen overtuigen en vlot en boeiend kunnen vertellen)
- een goed begin heeft een goed behagen maar het eindje zal de last dragen (=goed beginnen is prima, maar je moet volhouden tot het einde)
- op goede voet staan met iemand (=goed kunnen opschieten)
- een gladde tong hebben (=goed kunnen praten, het goed kunnen uitleggen)
- dun snijden is het behoud van de worst. (=goed kunnen rondkomen door zuinig te zijn)
- een goed mondstuk hebben (=goed kunnen spreken)
- een goed hart toedragen (=goed kunnen verdragen)
- handen aan het lijf hebben (=goed kunnen werken)
- zo dicht als een pot zijn (=goed kunnen zwijgen/geheimen bewaren)
- buig de boom als hij jong is (=goede gewoonten kunnen het beste al jong worden aangeleerd)
- het beste paard van stal wordt overgeslagen (=grappige uitspraak wanneer iemand overgeslagen wordt)
- op je duimpje kennen (=heel goed kennen, van buiten weten)
- weer in het zadel helpen (=helpen om weer door te kunnen gaan)
- het antwoord schuldig blijven (=het antwoord niet kunnen geven)
- de rijpste pruimen zijn geschud (=het belangrijkste werk is gedaan of grootste deel van de oogst is binnengehaald)
- de vingers jeuken hem (=het bijna niet kunnen laten er op los te slaan)
- niet om de knikkers, maar om het spel (=het gaat niet om het winnen, maar om het spel)
- het op zijn pantoffels/sloffen afkunnen (=het gemakkelijk aankunnen)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
