20 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `en kom`
- aan alle dingen komt een eind. (=alles verandert)
- aan zijn trekken komen (=krijgen wat diegene graag wilt en fijn/leuk vindt)
- de aardappelen komen niet voor de eikenblaren (=boerenregel. De aardappelplant begint te groeien als de eik in het blad komt)
- de gaande en komende man (=iedereen die komt opdagen)
- het muist al wat van katten komt (=ieder volgt zijn karakter)
- iemand in het naadgaren komen (=iemand erg hinderen)
- je moet de kat niet aan de kaas laten komen. (=zorg voor niet te veel verleiding)
- met iets op de proppen komen (=iets vertellen, ermee voor de dag komen)
- met vragen komt men in Rome. (=wees niet bang om hulp te vragen)
- morgen komt er weer een dag (=niet zo haastig, morgen kan het ook nog)
- na regen komt zonneschijn (=na een periode van tegenslag, komt er een betere tijd)
- niet aan zijn trekken komen (=niet krijgen wat men wil)
- onder de mensen komen (=buitengaan , mensen ontmoeten)
- onder ogen komen (=zich laten zien)
- op de keien komen (=ontslagen worden)
- op jaren komen (=al een zekere leeftijd bereiken)
- vechten dat de kraaien om de brokken komen (=hevig vechten)
- vertrouwen komt te voet en gaat te paard (=het is makkelijker om iemands vertrouwen te schaden, dan te verkrijgen)
- wat van apen komt wil luizen (wat van katten komt wil muizen) (=zijn afkomst kan men niet verloochenen)
- zorg dat daar geen zwarte hond tussen komt (=pas op dat het niet misgaat)
38 betekenissen bevatten `en kom`
- werelds goed is eb en vloed (=aardse goederen komen en gaan)
- al het goede komt van boven (=alle zegen komt van god)
- zonder geluk vaart niemand wel (=alleen met hard werken komt men er niet, ook een beetje geluk is nodig om ergens te komen)
- hoe meer vis, hoe droever water (=als er meer mensen komen valt er minder te verdelen (erfenissen))
- een geplaveide weg is des duivels oorkussen (=als je niets doet en lui bent, doe je ook niks goeds / mensen die zich vervelen omdat ze niets te doen hebben, kunnen tot de slechts dingen komen daardoor)
- men poot de aardappelen wanneer men wil, ze komen toch niet in april (=boerenregel. Aardappelen komen pas in mei uit)
- met opgestoken/opgestreken/opgezet zeil naar iemand toe gaan (=boos naar iemand toe gaan of boos bij iemand binnen komen)
- er zal geen haan naar kraaien (=dat zal niemand te weten komen)
- het water komt op de dijk. (=de tranen komen op)
- de vrucht der ervaring rijpt niet aan jonge takken (=de verstandigste opmerkingen komen van oudere mensen)
- een zware pijp roken (=door eigen schuld in moeilijkheden komen)
- door vragen wordt men wijs (=door het stellen van vragen kun je veel te weten komen en veel kennis opdoen)
- de regen schuwen en in de sloot vallen (=door iets onaangenaams te ontwijken in nog groter problemen komen)
- eerlijk duurt het langst (=een leugen komt op den duur altijd uit, maar de waarheid blijft altijd waar)
- een paar mensen optrommelen (=een paar mensen laten komen)
- dat muisje heeft een staartje. (=er zullen nog problemen komen)
- de hand op iets leggen (=ergens aan kunnen komen)
- de kraag kosten (=ergens bij om het leven komen)
- zuur opbreken (=ergens mee in moeilijkheden komen (later))
- iets niet over zijn hart kunnen krijgen (=ergens niet toe kunnen komen of ergens op gesteld zijn)
- iemand op het matje roepen (=iemand bij zich laten komen en om uitleg vragen waarom iets zo gedaan is)
- een kink in de kabel komen (=iets tussen komen)
- wie pleit om een paard, behoudt de staart. (=je kunt beter wat toegeven, dan het tot een duur en langslepende kwestie te laten komen)
- je mening niet onder stoelen of banken steken (=je mening niet verbergen, openlijk voor je standpunten uit durven komen, bij voorbeeld van afkeuring van iets)
- er zijn altijd meer zwijgers dan sprekers (=lang niet iedereen komt altijd voor zijn mening uit)
- het roer in handen hebben (=leiding geven en door moeilijke tijden heen komen)
- leugens hebben korte benen (=met liegen kom je niet ver)
- praatjes vullen geen gaatjes (=met praten alleen komt men er niet, er moet ook wat gedaan worden)
- als bijen naar de honing komen (=met velen komen en sterk gemotiveerd zijn)
- het eind zal de last dragen (=moeilijkheden en problemen komen vooral als het werk bijna af is)
- niet van het ene brood tot het andere weten te geraken (=niet rond kunnen komen)
- tussen lepel en mond valt veel pap op de grond (=problemen komen vaak pas op het laatst)
- te veel hooi op je vork nemen (=te veel werk aannemen, zodat je in moeilijkheden komt)
- op verhaal komen (=uitrusten en op krachten komen)
- de drie h s op de rug hebben (=vast zitten, niet weg kunnen komen)
- kleur bekennen (=voor zijn standpunt uit moeten komen)
- als de dagen lengen begint de winter te strengen. (=wanneer de dagen korter worden komt de winter eraan)
- vogeltjes die zo vroeg zingen zijn voor de poes (=wie zo vroeg wil genieten komt bedrogen uit)
2 dialectgezegden bevatten `en kom`
- doe wel, en kiek niet achterom (=geef gul, en kom daar niet weer op terug) (Westerkwartiers)
- Verrek, verrot, verteer, zak door je knieën en kom nooit weer! (=iemand op een nette manier uitschelden) (Rotterdams)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen