101 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `eme`
- iemand de kroon van het hoofd nemen (=iemand te schande maken)
- iemand de teugels uit handen nemen. (=iemand de leiding afnemen)
- iemand de wind uit de zeilen nemen (=iemand dwars zitten)
- iemand het brood uit de mond nemen/stoten (=iemand het onmogelijk maken om in eigen inkomen te kunnen voorzien)
- iemand in de arm nemen (=iemand de hulp vragen om te ondersteunen)
- iemand in de boot nemen (=met iemand een grap uithalen)
- iemand in de maling nemen (=iemand voor de gek houden)
- iemand in de tang nemen (=iemand zo vasthouden dat hij of zij niet kan ontsnappen. / Iemand in zijn macht hebben)
- iemand in het ooitje nemen (=met iemand een grap uithalen of voor de gek houden)
- iemand onder handen nemen (=iemand flink aanpakken / mishandelen)
- iemand onder zijn vleugels nemen (=iemand beschermen of verzorgen)
- iemand op de hak nemen (=iemand er tussen nemen (grap uithalen) of spottend over iemand praten)
- iemand op sleeptouw nemen (=omdat iemand het alleen niet lukt diegene helpen, iemand steeds maar dingen beloven zonder die na te komen, iemand gebruiken voor eigen belang zonder dat die het doorheeft)
- iemand te grazen nemen (=iemand een gemene streek leveren, op gemene manier er tussen nemen)
- iets hoog opnemen (=ergens zeer gekrenkt over zijn)
- iets met een korreltje zout nemen (=iets niet helemaal voor waarheid aannemen)
- iets of iemand op de korrel nemen (=kritiek op iets of iemand hebben)
- iets onder de loep nemen (=iets nauwkeurig onderzoeken)
- iets van de achterwacht vernemen (=iets vernemen na veel omwegen)
- iets voetstoots aannemen (=iets geloven zonder bewijs)
- iets voor zijn verantwoording nemen (=iets op zich nemen)
- iets voor zoete koek aannemen (=iets geloven wat je hoort of ziet zonder kritisch te zijn.)
- in ogenschouw nemen (=bekijken)
- in verzekerde bewaring nemen (=opsluiten (in gevangenis))
- je draai nemen (=van mening veranderen)
- je hemel op aarde verdienen (=een goed en eerlijk leven leiden)
- jezelf in acht nemen (=jezelf verzorgen)
- laten we elkaar geen mietje noemen (=laten we precies zeggen hoe we denken over de ander)
- man en paard noemen (=niets verzwijgen)
- man en paard noemen. (=duidelijke taal spreken)
- meisjes die bloemen dragen, mag je kussen zonder te vragen (=een aanmoediging om meisjes met bloemen te kussen)
- memento mori (=gedenk dat je zal sterven) (Latijn)
- met de maat waarmee gij meet, zal u weder gemeten worden (=op de manier zoals je een ander behandelt zal je ook zelf behandeld worden)
- onder de blauwe/blote hemel (=in open lucht)
- onder de loupe nemen (=nader bekijken, aandachtig bestuderen)
- onder de vleugels nemen (=onder zijn hoede nemen)
- ook tussen de mooie bloemen groeien brandnetels (=de schoonheid van de omgeving biedt geen garantie voor onaangename zaken)
- op de koop toe nemen (=een onbedoeld gevolg accepteren)
- poolshoogte nemen (=zich vooraf informeren over de situatie)
- roei met de riemen die je hebt (=je moet werken met de middelen die men heeft)
- roeien met de riemen die je hebt (=je moet het doen met de middelen die je hebt.)
- taal noch teken van iemand vernemen (=niets van iemand horen/zien)
- te veel hooi op je vork nemen (=te veel werk aannemen, zodat je in moeilijkheden komt)
- ten hemel schreiend (=een toestand die zo erg is dat er eigenlijk direct iets aan gedaan zou moeten worden)
- ter harte nemen (=het zich aantrekken)
- tussen hemel en aarde hangen (=in een lastige situatie verkeren)
- voor goede munt aannemen (=geloven)
- voor het vaderland wegnemen (=zomaar wegnemen)
- voor iemand of iets zijn petje afnemen (=ergens respect voor hebben)
- voor lief nemen (=aanvaarden)
212 betekenissen bevatten `eme`
- een stok achter de deur (=een dreigement om iets gedaan te krijgen)
- goed bloed kan niet liegen (=een edele afkomst wordt altijd opgemerkt)
- samen onder een deken liggen (=een gezamenlijk standpunt innemen)
- je in het hol van de leeuw wagen (=een groot risico nemen , rechtstreeks bij de vijand te rade gaan)
- alles op één kaart zetten (=een groot risico nemen door op slechts één kans te gokken)
- een krop opzetten (=een hoge borst opzetten - een fiere houding aannemen)
- de kip met gouden eieren slachten (=een iets met veel rendement wegdoen)
- een aal bij de staart hebben (=een lastige taak ondernemen)
- de nacht is een goede raadsman. (=een nachtje slapen is goed bij het nemen van beslissingen)
- het tij keren (=een ontwikkeling stoppen. Bijvoorbeeld ten aanzien van het toenemen van zinloos geweld. Zie getij)
- één zwaluw maakt nog geen zomer (=één positieve gebeurtenis betekent niet dat alle problemen opgelost zijn.)
- een sprong in het diepe wagen (=een risico nemen en iets nieuws proberen.)
- ongeluk komt zelden alleen (=een tegenslag wordt vaak gevolgd door nog meer problemen)
- een paardenmiddel (=een uiterste remedie)
- een bonte kraai maakt nog geen winter (=één voorbeeld is niet genoeg om een definitief besluit te nemen)
- een keer nemen (=een wending nemen, veranderen)
- met de hand op het hart (=eerlijk en gemeend)
- niet over een nacht ijs gaan (=eerst nadenken voor men iets doet - geen risico`s nemen)
- de wind niet door de hekken laten waaien (=elke gelegenheid te baat nemen)
- er een puntje aan kunnen zuigen (=er een goed voorbeeld aan kunnen nemen)
- er niet aan kunnen tippen (=er een voorbeeld aan kunnen nemen)
- akte van iets nemen (=er nota van nemen - onthouden)
- feestelijk danken (=er voor danken maar het zeker niet aannemen)
- daar zitten nogal wat haken en ogen aan (=er zijn meer problemen dan je op het eerste gezicht zou denken)
- dat muisje heeft een staartje. (=er zullen nog problemen komen)
- tussen kop en staart zit de beste vis. (=extremen zijn zelden wenselijk )
- in het water vallen (=falen (een opzet, een voornemen, een plan), mislukken, niet doorgaan)
- waar de boom gevallen is, blijft hij liggen (=gedane zaken nemen geen keer)
- iets aan je laars lappen (=geen notitie nemen van regels, wet of voorschriften)
- je kruit droog houden (=geen onnodige acties ondernemen of energie verspillen.)
- uit de brand zijn (=geholpen zijn, problemen opgelost)
- lelijke streken op zijn kompas hebben (=gemene en lelijke streken uithalen)
- als de berg niet tot Mohammed komt, zal Mohammed tot de berg gaan (=genoegen nemen met wat er beschikbaar/mogelijk is)
- in de waagschaal stellen (=groot risico nemen)
- het schip ingaan (=groot risico nemen, leidend tot verlies)
- op een papieren zoldertje lopen (=grote risico`s nemen)
- een Homerisch gelach (=harde en gemene lach om het ongeluk, de mislukking of de handicap van tegenstrevers.)
- de boter eruit braden (=het ervan nemen)
- er komt moord en doodslag van (=het komt tot grote problemen)
- de wereld draait door (=het leven gaat gewoon door, ondanks problemen.)
- het moet zo tussen neus en lippen gebeuren (=het moet bijna ongemerkt gebeuren)
- oude schoenen wegwerpen voor men nieuwe heeft (=het onzekere voor het zekere nemen)
- iets uit het hoofd laten (=het vaste voornemen hebben om iets na te laten, iets niet doen)
- niemand genoemd, niemand gelasterd. (=het vermijden van het noemen van namen voorkomt onnodige ruzie)
- een lans breken voor iemand (=het voor iemand opnemen, voor iemand de best doen diegene ergens mee te helpen iets te verkrijgen)
- als hamerstuk behandelen (=het voorstel zonder discussie aannemen)
- er een handje van hebben (=hinderlijke gewoonte, als iemand de kans ergens toe ziet die ook nemen, een ander het werk laten doen)
- een verdieping op zijn huis zetten (=hypotheek nemen)
- elk huisje heeft z`n kruisje (=ieder gezin heeft eigen zorgen en problemen)
- iedereen moet zijn last dragen (=ieder heeft zijn problemen)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
