79 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `ec`
- lector benevolente (=de welwillende lezer) (Latijn)
- lijnrecht tegenover iets staan (=volledig het omgekeerde zijn of denken)
- met onbevaren volk is het slecht zeilen (=met onervaren mensen is het moeilijk werken)
- met onwillige honden is het slecht hazen vangen (=het is moeilijk om samen te werken met mensen die niet willen)
- mundus vult decipi (=de wereld wil bedrogen worden) (Latijn)
- ook de beste boom geeft slechte vruchten (=zelfs goede ouders kunnen kinderen hebben die het verkeerde pad inslaan.)
- op je pootjes terecht komen (=het komt vanzelf wel voor elkaar)
- op rechte wegen gaan (=niet zondig leven)
- precies in mijn straatje zijn (=me precies goed uitkomen op het juiste moment)
- proberen is het naaste recht. (=je kunt iets altijd proberen.)
- recht door zee gaan (=altijd eerlijk blijven/zijn)
- recht en slecht (=eenvoudig en eerlijk)
- recht in zijn schoenen lopen/staan (=eerlijk zijn, niets misdaan hebben)
- recht praten wat krom is (=door een ingewikkelde, onjuiste redenering een onzuivere situatie, daad of besluit trachten van een rechtvaardiging te voorzien)
- recht voor zijn raap (=zonder omwegen gezegd)
- rechter in eigen zaak zijn (=zijn eigen zaak kunnen beoordelen)
- slecht gemutst zijn (=een slecht humeur hebben)
- te biechte gaan (=gaan vertellen (wat je eigenlijk niet mag vertellen))
- tegen windmolens vechten (=tegen irreëele gevaren/zaken vechten)
- uitstel van executie (=iets onaangenaams wordt tijdelijk uitgesteld Later gaat dit toch nog gebeuren)
- van december tot maart is de schol de pan niet waard (=platvis moet je in de zomer eten)
- vechten dat de kraaien om de brokken komen (=hevig vechten)
- vechten om `s keizers baard (=vechten om niets)
- vechten tegen de bierkaai (=een gevecht aangaan dat al bij voorbaat verloren is)
- verbaas u niet, verwonder u slechts (=letterlijk)
- waar niets is verliest de keizer zijn recht (=van wie niets heeft, kan men niets vorderen)
- wanneer twee honden vechten om een been, loopt de derde ermee heen (=als twee strijdende personen of partijen zich richten op elkaar, kan een ander daarvan profiteren door zich datgene toe te eigenen waar om gestreden wordt)
- zo de heer, zo de knecht (=medewerkers gedragen zich net zoals hun leidinggevende)
- zo heer zo knecht (=de knechten volgen het voorbeeld van de bazen)
242 betekenissen bevatten `ec`
- alles op één kaart zetten (=een groot risico nemen door op slechts één kans te gokken)
- een duit in het zakje doen (=een kleine bijdrage leveren. (Historisch: de kleinst mogelijke gave in het collectezakje van de kerk).)
- schone appels zijn ook wel zuur. (=een mooie vrouw is niet vanzelfsprekend een goede echtgenote)
- het hart op de goede plaats hebben (=een oprecht en menslievend karakter hebben)
- de vierschaar spannen. (=een rechtzitting houden. (vierschaar = middeleeuws gerechtelijk bestuur))
- doekje voor het bloeden (=een schrale troost, of een ontoereikende, slechts symbolische maatregel)
- donkere morgens mooie dagen. (=een slecht begin hoeft geen mislukking te zijn)
- de muts stond hem scheef. (=een slecht humeur hebben)
- de muts zich verkeerd staan (=een slecht humeur hebben)
- slecht gemutst zijn (=een slecht humeur hebben)
- met het verkeerde been uit bed stappen (=een slecht humeur hebben)
- veel wit in de ogen hebben (=een slechte aard hebben)
- het verkorven hebben (=een slechte beurt gemaakt hebben bij iemand)
- rosse buurt (=een slechte buurt (buurt met prostitutie))
- een harde knoest heeft een scherpe bijl nodig (=een slechte gewoonte is moeilijk te verdringen)
- een slecht figuur slaan (=een slechte indruk maken)
- er aan bekocht zijn (=een slechte koop doen)
- een schurftig schaap steekt de hele kudde aan (=een slechte persoon in een groep, maakt de hele groep slecht)
- een morse muur is snel afgebroken (=een slechte zaak gaat niet lang mee)
- ten hemel schreiend (=een toestand die zo erg is dat er eigenlijk direct iets aan gedaan zou moeten worden)
- een geheugen als een garnaal (=een zeer slecht geheugen hebben)
- eruit zien als de dood van ieperen (=er bijzonder slecht uitzien)
- de rapen zijn gaar (=er is een probleem waar direct iets aan gedaan moet worden)
- er uitzien als de dood van Ieper (=er slecht uitzien)
- tegen de paal lopen (=er slecht vanaf komen)
- onder de schoenzolen schrijven (=ergens niets van terecht komen)
- ergens verzeild raken (=ergens onbedoeld terechtkomen)
- de klok hebben horen luiden maar niet weten waar de klepel hangt (=ergens over gehoord hebben, zonder er echt iets van af te weten)
- voor iemand of iets zijn petje afnemen (=ergens respect voor hebben)
- met hetzelfde sop overgoten (=even goed of slecht)
- korte rekeningen maken lange vriendschappen. (=financiële geschillen moet je direct oplossen)
- jezelf tegenkomen (=geconfronteerd worden met de gevolgen van je eigen acties.)
- geen grond houden (=geen steek houden - niet correct zijn)
- je in het slijk wentelen (=genieten van iets dat slecht is)
- geef mijn fiets terug (=grapje om Duitsers te wijzen op de Tweede Wereldoorlog, toen er veel fietsen geconfisqueerd werden)
- Keulen en Aken zijn niet op een dag gebouwd (=grote projecten kosten tijd (en vergen geduld))
- tranen met tuiten huilen/schreien (=heel erg huilen zonder dat het echt erg is)
- bergafwaarts gaan (=het gaat steeds slechter, bijvoorbeeld met iemands gezondheid)
- de handschoen opnemen (=het gevecht aangaan)
- het was uien (=het ging bijzonder slecht, het viel bijzonder tegen)
- de schapen van de bokken scheiden (=het goede van het slechte scheiden)
- het is bar en boos (=het is heel erg; het is heel slecht)
- eigen haard is goud waard (=het is nergens zo mooi als thuis / men hecht veel waarde aan het eigen bezit)
- het is niet om de knikkers maar om het recht van het spel (=het is niet voor persoonlijk voordeel, maar omwille van de rechtvaardigheid)
- het is altijd rouwen en trouwen (=het leven is een afwisseling van goede en slechte tijden)
- iets naar zijn hand zetten (=het precies (laten) doen zoals hij wil)
- in de roos schieten (=het precies goed raden/doen)
- fiat justitia (=het recht moet zegevieren)
- fiat justitia et pereat mundus (=het recht moet zegevieren ook al vergaat de wereld)
- het ene gat met het andere stoppen (=het slecht beheren van geld door met de ene schuld de andere af te lossen)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen