372 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `ed`
- een pater goedleven (=iemand die van het leven geniet)
- een slak komt er net zo goed als een kikker. (=iedereen doet dingen in zijn eigen tempo)
- een slak op de goede weg, wint het van een haas op de verkeerde weg (=je kunt beter iets langzaam en goed doen, dan snel en niet goed)
- één uur van onbedachtzaamheid, kan maken dat men jaren schreit (=één moment van onvoorzichtigheid kan verschrikkelijke gevolgen hebben)
- een veer op de hoed steken (=een compliment geven/krijgen)
- een vette gans bedruipt zichzelf (=een rijk iemand kan zichzelf redden)
- een wet van Meden en Perzen zijn (=een regel waarvan nooit mag worden afgeweken)
- een woord op zijn pas is zo goed als geld in de tas (=spreken op het juiste ogenblik is waardevol)
- eet geen paaseieren op goede vrijdag (=alles op zijn tijd, het feest niet te vroeg vieren)
- effen rekening maakt goede vrienden (=of anders: schulden maken vijanden)
- eind goed, al goed (=de tegenslagen zijn gauw vergeten als het goed afloopt)
- elk heeft genoeg in eigen tuin te wieden. (=bekritiseer geen anderen als je zelf niet perfect bent)
- elke medaille heeft een keerzijde (=iets van twee kanten bekijken, aan iedere zaak zitten twee kanten, vaak een positieve en minder positieve kant)
- er uitzien als melk en bloed (=er gezond uitzien)
- er zijn hoed voor afnemen (=er voor in bewondering staan)
- eten is een goed begin: het ene beetje brengt het ander in. (=letterlijke betekenis.)
- ex cathedra (=volgens uitspraak van het hoogste gezag (meestal de paus)) (Latijn)
- gedachten zijn tolvrij (=iedereen mag vrij denken wat diegene wil)
- gedane zaken hebben geen keer (=wat voorbij is, keert niet meer weer)
- gedeeld geheim, verloren geheim. (=als je een geheim doorvertelt is het geen geheim meer)
- gedeelde smart is halve smart (=als je over problemen praat, dan kan je het makkelijker verwerken / door de problemen/ellende van een ander is het gemakkelijker de eigen problemen/ellende te dragen)
- geduld is een schone zaak (=wie rustig afwacht wordt beloond)
- geen bericht is goed bericht (=als je niet weet hoe het met iets of iemand gaat, kun je ervan uitgaan dat het goed gaat, zolang je geen slecht bericht ontvangt)
- geen duimbreed wijken (=niet toegeven of toegeven aan druk.)
- geen handbreed wijken (=niet opzij gaan, nooit bang is)
- geen nieuws is goed nieuws (=zolang het goed gaat met iemand is het lang niet zo sensationeel als dat het slecht gaat met iemand)
- geen schoner gewaad als een zedig gelaat. (=je kan aan iemands` gezicht zien of hij een goed karakter heeft)
- geen strobreed in de weg leggen (=in geen enkel opzicht hinderen)
- geen strobreed wijken (=niets toegeven of niet van mening veranderen)
- geen voetbreed wijken (=hard op zijn standpunt blijven)
- geliefdes kijven doet liefde bedrijven. (=na een ruzie tussen geliefden volgt liefde)
- gereed geld dingt scherp. (=als je meteen betaalt gaat de verkoop sneller)
- gestolen goed gedijt niet (=gestolen zaken brengen nooit voordeel)
- gezegende omstandigheden (=in verwachting)
- goed begonnen is half gewonnen (=wat niet aangevangen wordt komt ook nooit af. / Wanneer het begin van iets goed is, is de kans groter dat het goed eindigt)
- goed beslagen (=met de nodige kennis en ervaring)
- goed bij de tijd zijn (=snugger)
- goed bloed kan niet liegen (=een edele afkomst wordt altijd opgemerkt)
- goed boeren / goed geboerd hebben (=succesvol geweest zijn, vooral financieel)
- goed en bloed voor iets offeren (=ergens alles voor over hebben (goed=bezittingen, bloed=het leven))
- goed geld naar kwaad geld gooien (=geld ergens insteken waarvan bekend is dat het verlies oplevert)
- goed gemutst zijn (=opgewekt zijn, in een goede, vrolijke bui zijn)
- goed gereedschap hangt onder een afdak. (=ik ben wel te dik maar mijn ‘gereedschap` (de penis) werkt nog goed.)
- goed gereedschap is het halve werk (=door de juiste hulpmiddelen te gebruiken wordt het karwei snel geklaard)
- goed in de slappe was zitten (=veel geld hebben)
- goed je mondje kunnen roeren (=er goed voor zorgen dat je mening wordt gehoord)
- goed te boek staan (=een goede reputatie hebben)
- goed uit de verf komen (=beter tot uiting komen of succesvoller zijn dan verwacht.)
- goed van aannemen (=verstandig)
- goed van de tongriem gesneden (=gezegd van een vlotte prater)
898 betekenissen bevatten `ed`
- de harp aan de wilgen hangen (=de bezigheden stopzetten)
- olie op de golven gieten/gooien (=de gemoederen kalmeren)
- goede papieren hebben (=de goede eigenschappen hebben (voor een baan))
- in diskrediet brengen (=de goede naam aantasten)
- de bokken van de schapen scheiden (=de goeden van de kwaden scheiden)
- alles kort en klein slaan (=de hele inboedel kapot slaan)
- eén onderrok trekt meer dan twee paarden. (=de invloed van een vrouw is heel sterk)
- een vrouwenhaar trekt sterker dan tien paarden. (=de invloed van een vrouw is zeer sterk)
- je huiswerk maken (=de liefde bedrijven)
- de krenten uit de pap halen (=de meest aantrekkelijke gedeelten voor zichzelf bestemmen, bijvoorbeeld de meest interessante taken uit een omvangrijk werk)
- de wind waait uit een andere hoek (=de meningen/omstandigheden zijn veranderd)
- homo homini lupus (=de mens benadert zijn medemens als een wolf)
- de rotte appels uit de mand halen (=de minder getalenteerde personen wegsturen, de minder goede dingen sorteren van de goede dingen)
- de lip laten hangen (=de moed opgeven, pruilen)
- fris gewaagd is half gewonnen (=de moedigste heeft de meeste kansen om iets te winnen)
- geen zorgen voor morgen, elke dag heeft genoeg aan zijn eigen kwaad (=de moeilijkheden van vandaag zijn genoeg om je zorgen over te maken)
- regen in mei, dan is april voorbij (=de natuur kiest vanzelf de goede volgorde)
- vreemde ogen dwingen (=de ogen van een vreemde heeft meer invloed op je dan van een bekende)
- de kaart van het land kennen (=de omstandigheden kennen)
- de bordjes zijn verhangen (=de omstandigheden zijn veranderd)
- met zijn talenten woekeren (=de persoonlijke mogelijkheden/gaven goed gebruiken)
- het land van belofte (=de plaats waar het goed toeven is)
- roet in het eten gooien (=de pret bederven of een plan laten mislukken)
- ook tussen de mooie bloemen groeien brandnetels (=de schoonheid van de omgeving biedt geen garantie voor onaangename zaken)
- de bijl ligt al aan de wortel (=de straf zal spoedig volgen)
- eind goed, al goed (=de tegenslagen zijn gauw vergeten als het goed afloopt)
- tijd heeft vleugels en geen teugels. (=de tijd gaat snel en is niet te beïnvloeden)
- andermans boeken zijn duister te lezen (=de toestand of bedoelingen van een ander zijn moeilijk in te schatten)
- weten waar de aal kruipt (=de ware bedoelingen van iemand doorzien)
- mundus vult decipi (=de wereld wil bedrogen worden)
- het varken is door de buik gestoken (=de zaak is vooraf bedisseld)
- bezint eer ge begint (=denk goed na over de gevolgen voordat je actie onderneemt)
- die vlieger gaat niet op (=die gedachte gaat niet lukken)
- tussen die twee was er geen chemie (=die twee mensen hadden te veel karakterverschillen om goed te kunnen samenwerken)
- het paard dat de haver verdient krijgt ze niet (=diegene die het goede gedaan heeft, krijgt de beloning niet)
- platgetreden paden/wegen (=dingen die anderen al eerder gedaan hebben)
- je kan niet door een muur lopen, behalve als er een deur in zit (=dingen kunnen alleen gedaan worden als er een reële kans toe is)
- zoete broodjes bakken (=dingen zeggen om een goede indruk achter te laten bij mensen met invloed)
- wie schrijft, die blijft. (=documenteer alles goed voor je eigen bestwil)
- met een gouden hengel vissen (=door bedrog zijn doel halen)
- er geen touw aan vast kunnen knopen (=door de onduidelijkheid niet kunnen begrijpen wat er wordt bedoeld)
- in goede aarde vallen (=door de ontvanger goed ontvangen worden)
- recht praten wat krom is (=door een ingewikkelde, onjuiste redenering een onzuivere situatie, daad of besluit trachten van een rechtvaardiging te voorzien)
- een zware pijp roken (=door eigen schuld in moeilijkheden komen)
- je uit de markt prijzen (=door eigen toedoen laten anderen diegene links liggen)
- reageren met de voeten (=door ergens weg te gaan, weg te blijven of niet meer terug te keren, aangeven dat men niet tevreden is)
- met gesloten beurs betalen (=door middel van een wederzijdse schuld het bedrag verrekenen)
- door het lint gaan (=door woede je emoties niet (meer) onder controle kunnen houden)
- alleen een piepend wiel krijgt olie (=door zich opvallend te gedragen bekomt men aandacht)
- spijkers met koppen slaan (=doortastend optreden)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
