1193 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `nd`
- gouden handdruk (=grote afscheidspremie)
- Haagse wind (=bluf)
- haar op de tanden hebben (=van zich af kunnen bijten)
- had je me gisteren gehuurd dan was ik vandaag je knecht geweest (=je moet zo niet commanderen - dat doe ik gewoon niet!)
- hand over hand toenemen (=iets wordt steeds erger)
- handen aan het lijf hebben (=goed kunnen werken)
- handen als kolenschoppen (=zeer grote, sterke handen)
- handen in de schoot geeft geen brood. (=als je niets doet verdien je ook niets)
- handen tekort komen (=te weinig hulp hebben , overstelpt worden)
- handen wassen (=het toilet bezoeken)
- haring in het land, dokter aan de kant (=haring eten is zeer gezond; haring is zelfs één van de beste vissen voor je gezondheid)
- heden in hoogheid verheven morgen onder de aarde (=vandaag nog heel belangrijk, maar morgen misschien al dood)
- heel wat in zijn mandje hebben (=veel geleerd hebben, veel weten)
- herenzonden boerenleed. (=de gewone mensen boeten voor de fouten van de mensen met macht)
- het achtste wereldwonder (=een ongelooflijk prachtig iets)
- het bekomt hem als de hond de knuppel na het stelen van de worst (=het valt hem zwaar tegen)
- het bij het goede/rechte eind hebben (=gelijk hebben)
- het buskruit niet uitgevonden hebben (=niet erg slim zijn)
- het een eind uit de broek laten hangen (=royaal zijn)
- het eind zal de last dragen (=moeilijkheden en problemen komen vooral als het werk bijna af is)
- het einde kroont het werk (=het werk is pas goed gedaan als het klaar is)
- het einde van het liedje (=het einde van iets goeds)
- het eindje draagt de last. (=pas aan het eind komen de problemen tevoorschijn)
- het ene gat met het andere stoppen (=het slecht beheren van geld door met de ene schuld de andere af te lossen)
- het ene ongeluk kan niet op het andere wachten. (=ongeluk komt zelden alleen)
- het ene ongeluk roept het ander. (=ongeluk komt zelden alleen)
- het ene oor in en het andere weer uit. (=wel horen maar niet luisteren)
- het ene oor in, het andere weer uit (=het wel horen en meteen weer vergeten)
- het ene woord brengt het andere voort. (=een negatieve opmerking kan leiden tot negatieve woorden over en weer)
- het ene woord haalt het andere uit (=als de ene persoon een grote mond opzet, krijgt die dat van de ander terug)
- het gaat hem/haar voor de wind (=hij/zij heeft geluk)
- het geld brandt hem in de zak (=hij geeft zijn geld graag en gemakkelijk uit)
- het grondsop is voor de goddelozen (=gezegd van iemand die het laatste restje uitdrinkt)
- het heft in eigen hand(en) nemen (=de leiding nemen)
- het hinkende paard komt achteraan (=de grootste problemen houdt men voor het laatst)
- het iemand warm maken (=iemand in moeilijkheden brengen)
- het in Keulen horen donderen (=met stomheid geslagen zijn)
- het is altijd vet op een andermans schotel (=een ander heeft het schijnbaar altijd beter)
- het is beter een andermans hemd dan geen (=wat men niet heeft kan men desnoods nog altijd lenen)
- het is een kwade wind die niemand voordeel brengt (=er is altijd wel iemand die van de omstandigheden weet te profiteren)
- het is een pleister op een zere wonde (=het is bedoeld om het leed wat te verzachten)
- het is er zo veilig als vlees in een hondenkot (=het is er volkomen onveilig)
- het is gezond om in het vuur te pissen (=het is goed om hevigheid te kalmeren)
- het is goed riemen snijden uit andermans leer (=met andermans eigendom kan men gemakkelijk kwistig omgaan)
- het is licht dansen op andermans vloer. (=geld van anderen uitgeven is makkelijk.)
- het is zondegeld (=het is jammer dat daar kosten voor gedaan zijn)
- het juiste midden vinden (=een goed evenwicht vinden tussen twee tegengestelde aanpakken. Bijvoorbeeld, als het er om gaat hoeveel bevoegdheden de politie moet hebben om de rechtsstaat te handhaven)
- het kind bij de naam noemen (=eerlijk voor de mening uitkomen)
- het kind met het badwater weggooien (=samen met het slechte ook het goede wegdoen)
- het kind moet (toch) een naam hebben (=passend of niet, je moet het kunnen noemen)
1743 betekenissen bevatten `nd`
- door de molen halen (=een zeer uitgebreide procedure doen ondergaan)
- een mooi span voor een bokkenwagen (=een zonderling koppel)
- een hartje zonder zorg (=een zorgeloos iemand)
- verandering van spijs doet eten (=eens iets anders te doen doet de mens goed)
- aan een touw trekken (=eensgezind optreden)
- met de hand op het hart (=eerlijk en gemeend)
- eerst oompje en dan oompjes kinderen (=eerst ik, daarna de anderen)
- willen weten welk vlees men in de kuip heeft (=eerst willen weten hoe iemand is)
- een gehuurd paard en eigen sporen maken korte mijlen (=eigen bezit beschadigt men minder dan gekregen of gehuurd bezit)
- de gek in de mouw dragen (=eigenaardigheden verbergen voor anderen)
- ziek of ziekenhuis? (=eind aan discussie maken)
- je het apezuur zoeken (=eindeloos zoeken)
- veel gewrijf en geschrijf (=eindeloze gedachtewisselingen)
- terminus ad quem (=eindpunt van de tijdsberekening)
- goede sier maken (=er (overdreven) goed van leven / goed overkomen bij anderen)
- eruit zien als de dood van ieperen (=er bijzonder slecht uitzien)
- er oog voor hebben (=er de waarde van inzien of aandacht voor hebben)
- er een streep onder zetten (=er een eind aan maken, ermee stoppen)
- balen als een stier (=er een gloeiende hekel aan hebben)
- met de nachtschuit vertrekken (=er erg stilletjes vandoor gaan)
- iets laten zwemmen (=er geen aandacht meer aan besteden)
- er geen kaas van hebben gegeten (=er geen verstand van hebben)
- er verstand van hebben als een kraai van een zaterdag (=er geen verstand van hebben)
- hartzeer van iets hebben (=er geestelijk onder lijden)
- er uitzien als melk en bloed (=er gezond uitzien)
- er het mes inzetten (=er grondig op ingrijpen, in de uitgaven besnoeien)
- het gras is altijd groener bij de buren (=er is altijd iets te vinden om jaloers op te zijn)
- een baas boven baas zijn (=er is altijd wel iemand die het beter kan of het beter denkt te kunnen)
- het is een kwade wind die niemand voordeel brengt (=er is altijd wel iemand die van de omstandigheden weet te profiteren)
- doorgestoken kaart (=er is heel duidelijk iets mis! Hier is getracht om iemand te laten geloven dat er bij toeval iets gebeurt, terwijl het in feite van tevoren gearrangeerd is)
- er is meer dan de molen in het woud omgegaan (=er is iets bijzonders gebeurd)
- er schuilt iets achter (=er is meer aan de hand dan op het eerste gezicht lijkt.)
- bij de vleet (=er is meer dan voldoende van (vleet was vroeger een groot visnet))
- het is er de dood in de pot. (=er is niemand.)
- er is geen vuiltje aan de lucht (=er is niets aan de hand)
- de muren hebben oren (=er kan ongewenst worden meegeluisterd door anderen)
- iemand het zwijgen opleggen (=er met niemand over mogen praten en niemand iets mogen vertellen)
- je anker kappen/lichten (=er met spoed vandoor gaan)
- geen twee kapiteins op één schip (=er moet maar één persoon de leiding hebben, anders gaat het niet goed)
- in het duister tasten (=er niets over weten, geen aanknopingspunten vinden)
- met de sok op de kop gezet (=er onbewust door toedoen van anderen voor joker bijlopen)
- aardappelbloed hebben (=er ongezond uitzien)
- je in allerlei bochten wringen (=er op alle mogelijke wijzen proberen onderuit te geraken)
- er als de kippen bij zijn (=er razendsnel bij zijn)
- een zondagssteek houdt geen week (=er rust geen zegen op het werk wat iemand op zondag doet)
- `m piepen (=er stilletjes vandoor gaan)
- over het paard tillen (=er te veel goeds van zeggen / verwend en geprezen zijn)
- je kunt van een kale kikker geen veren plukken (=er valt niets te halen bij iemand die niets heeft)
- van een kale kip kun je niet plukken (=er valt niets te halen bij iemand die niets heeft)
- de benen nemen (=er vandoor gaan)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
