229 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `Rs`
- het ondeRste uit de kan willen (=het uiterste willen)
- het tafellaken dooRsnijden (=alle bindingen met iemand verbreken)
- het veRschil tussen mijn en dijn niet kennen (=stelen)
- het veRstand komt met de jaren (=naarmate je ouder wordt, word je wijzer en verstandiger)
- het wordt buigen of baRsten (=het ergens op wagen)
- het zal me woRstwezen (=het maakt voor mij geen enkel verschil)
- het zijn niet al riddeRs die sporen dragen (=je kunt niet alleen aan iemands uiterlijk afleiden of hij ergens geschikt voor is)
- het zijn niet allen jageRs die op de hoorn blazen. (=schijn bedriegt, je kunt je in mensen vergissen)
- ieder meent dat zijn eigen pak het zwaaRst is. (=mensen overdrijven hun eigen moeilijkheden in vergelijking met die van anderen)
- iedere heilige komt zijn kaaRsje toe (=iedere medewerker moet delen in de eer)
- iemand de beuRs lichten (=van iemand geld stelen/afhandig maken)
- iemand de ijzeRs aanleggen (=iemand boeien of onder grote druk zetten)
- iemand de voet dwaRs zetten (=tegenwerken)
- iemand een woRst voorhouden (=iemand een voordeeltje in het vooruitzicht stellen, teneinde hem te bewegen ergens mee akkoord te gaan)
- iemand laten baRsten (=iemand helemaal niet helpen, aan zijn lot overlaten)
- iemand op de vingeRs kijken (=steeds kijken wat iemand doet, en of die het goed doet)
- iemand op de vingeRs tikken (=een standje geven, berispen)
- iemand uit de loog boRstelen (=hem nieuwe kleren geven)
- iets aan je laaRs lappen (=geen notitie nemen van regels, wet of voorschriften)
- iets door de vingeRs zien (=iets oogluikend toestaan)
- iets in de vingeRs hebben (=ergens ervaring en deskundigheid over hebben opgebouwd, waardoor men met grote kwaliteit en zonder fouten te maken, zich hiermee bezig kan houden)
- iets op je vingeRs kunnen natellen (=iets erg gemakkelijk kunnen nagaan/checken)
- iets uit de eeRste hand hebben (=ergens zelf bij zijn geweest of hebben gehoord van iemand die het zelf heeft meegemaakt)
- in doRso (=op keerzijde) (Latijn)
- in het achteRschip geraken (=in zaken achteruit gaan)
- in het eeRst (=aanvankelijk)
- in zulke vijveRs vangt men zulke vissen (=van dat slag volk mag men dat verwachten)
- je hand oveRspelen (=te veel eisen en daardoor niet slagen)
- je handen oveRspelen (=te veel eisen en daardoor niet slagen)
- je in de vingeRs snijden (=jezelf (onbedoeld) benadelen)
- je kaaRs aan twee kanten branden (=zijn krachten of mogelijkheden al te vroeg verspillen)
- je kruit op de mussen veRschieten (=zijn woorden verspillen)
- je kruit veRschoten hebben (=uitgeput zijn, niets meer kunnen doen)
- je mag wel ergens andeRs honger krijgen, als je thuis maar komt eten. (=een getrouwde man mag wel met knappe meisjes flirten, daar moet het bij blijven.)
- je met de boRst op iets toeleggen (=iets erg vlijtig beoefenen)
- je pappenheimeRs kennen (=weten met wie men te maken heeft)
- je pijlen veRschieten (=te snel handelen)
- je veRstand gebruiken (=het verstandig aanpakken)
- je vingeRs aan iets branden (=zich in iets vergissen, nadeel aan iets ondervinden)
- jezelf op de boRst slaan (=duidelijk aan de omgeving laten weten dat men ergens bijzonder trots op is)
- kaart, keuRs en kan, bederven menig man. (=ten onder gaan aan gokken, vrouwen en drank)
- kaf doRsen (=nutteloos werk verrichten)
- ketteRs wonen het dichtst bij de paus (=de beste vrienden van een machtig man zijn vaak zijn grootste vijanden)
- kijken alsof hij zijn laatste oortje veRsnoept heeft (=heel ongelukkig kijken)
- klageRs hebben geen nood en pocheRs hebben geen brood (=zowel klagers als pochers kunnen de zaken nogal eens overdrijven)
- lange vingeRs hebben (=veelvuldig stelen)
- letteRs eten (=veel boekenwetenschap opdoen)
- maak je boRst maar nat (=bereid je voor op een zware klus (of op veel tegenstand))
- men kan zijn kindeRs wel minnen maar niet zinnen (=je kan je kinderen graag zien, maar ze hebben een eigen aard)
- mensen vertellen veel op een zomeRse dag. (=verhalen kloppen niet altijd)
425 betekenissen bevatten `Rs`
- een oud paard hoort graag het klappen van de zweep. (=een oud peRsoon hoort graag verhalen over het oude vakmanschap)
- brave hendrik (=een peRsoon die op overdreven wijze de regeltjes volgt)
- een rots in de branding (=een peRsoon waarop je kunt vertrouwen en die je steunt.)
- met hem kun je gaan vissen (=een prettig peRsoon in de omgang)
- de vierschaar spannen. (=een rechtzitting houden. (vieRschaar = middeleeuws gerechtelijk bestuur))
- zo kalm als een zalm (=een rustig peRsoon)
- een schurftig schaap steekt de hele kudde aan (=een slechte peRsoon in een groep, maakt de hele groep slecht)
- een wig drijven tussen (=een splitsing of misveRstand bewerken)
- een wigge drijven tussen (=een splitsing of misveRstand bewerken)
- vegen met de spons van blanus (=een teleuRstelling ondervinden)
- de lont in het kruit steken/werpen (=een uitbaRsting veroorzaken)
- dat is een kwal (=een uiteRst vervelend peRsoon)
- het vuur uit de sloffen lopen (=een uiteRste inspanning leveren door hard te lopen)
- een paardenmiddel (=een uiteRste remedie)
- een schot voor de boeg (=een uitspraak of vraag als eeRste aanzet tot een gesprek of discussie (eigenlijk: een waaRschuwingsschot))
- een leven als een oordeel (=een veRschrikkelijk lawaai)
- een aflossing van de wacht (=een vervanging van de ene peRsoon door een andere)
- een broodje aap (=een verzonnen verhaal dat als waarheid wordt veRspreid.)
- iets te berde brengen (=een vooRstel doen; iets ter sprake brengen)
- een vriendelijk gezicht brengt overal licht (=een vrolijk peRsoon weet vaak meer te bereiken dan een noRs peRsoon)
- een meid en een aardappel kies je zelf (=een vrouw kun je niet door iemand andeRs laten uitkiezen)
- teken aan de wand (=een waaRschuwing dat er iets gaat gebeuren)
- wie plast tegen de kerk, gaat gevaarlijk te werk (=een wandaad met veRstrekkende gevolgen)
- een lulletje rozenwater (=een weinig dynamisch peRsoon)
- een druppel op een gloeiende plaat (=een zeer kleine bijdrage aan iets groteRs)
- een pilaarbijter (=een zeer schijnheilig / hypocriet peRsoon)
- verandering van spijs doet eten (=eens iets andeRs te doen doet de mens goed)
- honoris causa (=eeRshalve)
- ruggespraak houden (=eeRst ergens over moeten overleggen)
- eerst oompje en dan oompjes kinderen (=eeRst ik, daarna de anderen)
- de kost gaat voor de baat uit (=eeRst moeten er kosten worden gemaakt alvorens men er iets aan verdienen kan)
- je woorden kauwen (=eeRst nadenken en dan pas spreken)
- niet over een nacht ijs gaan (=eeRst nadenken voor men iets doet - geen risico`s nemen)
- willen weten welk vlees men in de kuip heeft (=eeRst willen weten hoe iemand is)
- er een nachtje over willen slapen (=er eeRst over na willen denken)
- er verstand van hebben als een kraai van een zaterdag (=er geen veRstand van hebben)
- er geen kaas van hebben gegeten (=er geen veRstand van hebben)
- het gras is altijd groener bij de buren (=er is altijd iets te vinden om jaloeRs op te zijn)
- er is meer dan de molen in het woud omgegaan (=er is iets bijzondeRs gebeurd)
- er schuilt iets achter (=er is meer aan de hand dan op het eeRste gezicht lijkt.)
- geen twee kapiteins op één schip (=er moet maar één peRsoon de leiding hebben, andeRs gaat het niet goed)
- ergens met lood in de schoenen naar toe gaan (=er veRschrikkelijk tegen opzien)
- daar zitten nogal wat haken en ogen aan (=er zijn meer problemen dan je op het eeRste gezicht zou denken)
- er is onkruid onder de tarwe (=er zijn minderwaardige goederen (of peRsonen) tussen de betere)
- iets wikken en wegen (=erg lang over iets nadenken en alle vooRs- en tegens afwegen)
- je geradbraakt voelen (=erg moe zijn en diveRse pijnen hebben)
- de wijsheid in pacht hebben (=erg veRstandig zijn of althans doen alsof)
- met het verstand van een garnaal (=erg weinig veRstand, erg dom)
- van iets zoveel verstand hebben als een koe van saffraan eten (=ergens geen veRstand van hebben)
- van Teeuwes nog Meeuwes weten (=ergens van helemaal geen veRstand hebben)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
