121 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `erk`
- het werkt als haarlemmerolie (=iets dat overal voor te gebruiken is)
- het zijn sterke benen die de weelde kunnen dragen (=wie in weelde leeft moet oppassen om niet op het slechte pad te raken)
- hoe geleerder, hoe verkeerder (=wie te geleerd is mist soms eenvoudig gezond verstand)
- iemand een hengst verkopen. (=iemand een harde klap geven)
- iemand het vierkante gat wijzen (=iemand de deur wijzen, wegsturen)
- iemand knollen voor citroenen verkopen (=iemand wat wijsmaken, met praatjes foppen)
- iemand kunnen verraden en verkopen (=iemand veel te slim af zijn)
- iemand op het verkeerde been zetten (=iemand ergens een verkeerde indruk van geven, waardoor hij of zij iets gaat denken wat helemaal niet klopt)
- iets bij de roes verkopen (=iets verkopen in de staat zoals het is)
- iets prediken/verkondigen (=iets luid, voor iedereen, verkondigen)
- iets tegen de penning zestien verkopen (=iets zeer duur verkopen)
- iets voor een appel en een ei verkopen (=voor een erg lage prijs verkopen)
- ik ben Sinterklaas niet (=niet alles voor niks doen)
- in de hand werken (=ertoe bijdragen)
- in de kerk geboren zijn (=de deur open laten staan)
- in geen kerk of kluis komen (=niet godsdienstig zijn)
- in het strijdperk treden (=de strijd aanvatten)
- je hebt luxe paarden en werkpaarden (=niet iedereen heeft dezelfde positie, de een moet harder of zwaarder werken dan de ander)
- je hebt luxe paarden en werkpaarden. (=je hebt rijke en arme mensen)
- je het apelazarus werken (=heel hard werken)
- je huid duur verkopen (=het niet gemakkelijk opgeven)
- je huiswerk maken (=de liefde bedrijven)
- je kunt wel alleen eten, maar niet alleen werken. (=men moet goed voor het personeel zijn.)
- je moet de snaren niet te sterk spannen (=je moet niet al te streng zijn, niet al te veel eisen)
- je uit de naad werken (=veel werken, zijn uiterste best doen)
- je vel duur verkopen (=het slechts onder de grootste druk opgeven)
- je ziel en zaligheid verkopen (=absoluut alles opofferen)
- kunnen zakken en verkopen (=in handigheid ver overtreffen)
- lieverkoekjes worden hier niet gebakken (=zin of geen zin, je moet het doen)
- loon naar werken krijgen (=loon krijgen dat in overeenstemming is met het gedane werk)
- met het verkeerde been uit bed stappen (=een slecht humeur hebben)
- met kunst- en vliegwerk (=niet volgens de normale gang van zaken)
- nattevingerwerk zijn / Met de natte vinger doen (=onnauwkeurig, overhaast of zonder de geschikte methode of middelen uitgevoerd werk)
- om de haverklap (=op alle mogelijke momenten, steeds weer opnieuw)
- op de boom verkopen (=boomvruchten verkopen voor ze geplukt zijn)
- op het verkeerde paard wedden (=een verkeerde inschatting maken)
- op het verkeerde paard wedden. (=zich misrekenen)
- oude kerken hebben duistere glazen. (=het zicht wordt minder als je ouder wordt)
- paal en perk stellen (=de grens leggen / een einde stellen aan)
- peper in je achterwerk hebben (=een hoog tempo hebben)
- sterker dan de dood (=iets onverwoestbaars)
- tot over je oren in het werk zitten (=heel veel werk hebben)
- twist verkwist. (=je schiet niets op met ruzie maken)
- vechten tegen de bierkaai (=een gevecht aangaan dat al bij voorbaat verloren is)
- vele handen maken licht werk (=als een karwei samen wordt opgepakt is het snel en gemakkelijk gedaan)
- verkeren kunnen (=omstandigheden kunnen snel veranderen)
- verkikkerd zijn (=dol zijn op iemand/iets of verliefd zijn op iemand)
- verkleumen tot op het bot (=het heel koud krijgen)
- verkoop de huid niet voordat de beer geschoten is (=je moet niet geld uitgeven voordat je het hebt verdiend)
- verkopen terwijl hij erbij staat (=te slim af zijn)
336 betekenissen bevatten `erk`
- over de rooie gaan (=de perken te buiten gaan)
- het moeras insturen (=de verkeerde richting op sturen)
- de vrucht der ervaring rijpt niet aan jonge takken (=de verstandigste opmerkingen komen van oudere mensen)
- aan banden leggen (=de vrijheid beperken)
- mindere goden (=de wat minder sterke of slimme)
- de ossen achter de ploeg spannen (=de zaak verkeerd aanpakken)
- je schaapjes op het droge hebben (=de zaken op orde hebben of voldoende hebben om niet meer te hoeven werken)
- een zondagse steek houdt geen week (=de zondag is geen werkdag maar de dag des Heeren)
- tussen die twee was er geen chemie (=die twee mensen hadden te veel karakterverschillen om goed te kunnen samenwerken)
- onder het oog brengen (=doen opmerken)
- de wal keert het schip (=door beperkingen enigerlei niet verder kunnen)
- de ochtendstond/morgenstond heeft goud in de mond (=door vroeg te beginnen kan men meer werk verrichten)
- het wiel opnieuw uitvinden (=dubbel werk doen)
- iemand de les lezen (=duidelijk zeggen dat iemand iets verkeerds gedaan heeft)
- iets aan het handje hebben (=een beetje verkering hebben)
- een verborgen agenda hebben (=een doel hebben dat voor de anderen verborgen gehouden wordt, bijvoorbeeld in een samenwerkingsverband)
- goed bloed kan niet liegen (=een edele afkomst wordt altijd opgemerkt)
- de eerste klap is een daalder waard (=een goed begin is het halve werk)
- een goed begin is het halve werk (=een goed begin vergroot de kans op een goede afwerking)
- in een goed blaadje proberen te komen (=een goede reputatie proberen te verkrijgen)
- een koopman een loopman. (=een goede verkoper gaat bij zijn klanten langs)
- in de grond boren (=een idee op vervelende wijze sterk afkeuren)
- een klein visje een zoet visje (=een klein voordeel of winstje dat met weinig moeite is verkregen)
- een duit in het zakje doen (=een kleine bijdrage leveren. (Historisch: de kleinst mogelijke gave in het collectezakje van de kerk).)
- het ene woord brengt het andere voort. (=een negatieve opmerking kan leiden tot negatieve woorden over en weer)
- de bui zien hangen (=een ongunstige situatie aanvoelen voordat deze zich daadwerkelijk voordoet)
- tegen het zere been schoppen (=een pijnlijke opmerking maken over iets wat gevoelig ligt)
- een wig drijven tussen (=een splitsing of misverstand bewerken)
- een wigge drijven tussen (=een splitsing of misverstand bewerken)
- een geloof dat bergen kan verzetten (=een sterk geloof)
- een man als David (=een sterke kerel (David doodde de reus Goliath))
- de gulden middenweg (houden/bewandelen/verkiezen) (=een tussenstandpunt of tussenoplossing verkiezen)
- op het verkeerde paard wedden (=een verkeerde inschatting maken)
- het kippenei grijpen en het ganzenei laten lopen (=een verkeerde keuze maken)
- magnum opus (=een zeer groot werk)
- een bedrijvige Martha zijn (=een zeer ijverige vrouw zijn (Martha= bijbels symbool voor hardwerkende huisvrouw))
- goede sier maken (=er (overdreven) goed van leven / goed overkomen bij anderen)
- onze Lieve Heer heeft vreemde kostgangers (=er bestaan nu eenmaal merkwaardige mensen)
- er op zitten zweten (=er moeizaam of langdurig aan werken)
- een zondagssteek houdt geen week (=er rust geen zegen op het werk wat iemand op zondag doet)
- elke gek heeft zijn gebrek (=er valt op iedereen wel iets aan te merken)
- het zit in de pijplijn (=er wordt aan gewerkt)
- er de hand in gehad hebben (=eraan meegewerkt hebben, met raad of daad)
- arbeiden als een galeislaaf (=erg hard werken)
- titanenarbeid verrichten (=erg zwaar werk doen)
- in de termen vallen (=ergens in aanmerking voor komen)
- het ervan nemen (=ervan genieten - niet werken)
- de hand aan de ploeg slaan (=flink aan het werk gaan)
- er geen been in zien (=geen bezwaar onderkennen. Er niet voor terugschrikken)
- geen twee hanen op een erf/werf (=geen twee bazen voor hetzelfde werk)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
