8 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten ` alles`
- aan alles een kleurtje weten te geven (=voor alles wel een uitleg weten)
- alles op alles zetten (=zich tot het uiterste inspannen om iets te bereiken)
- als je alles van tevoren weet, ga je liggen voor je valt (=het heeft geen zin zich na afloop te beklagen over gebrek aan voorkennis. (Meestal in antwoord op klachten als `Als ik dat van tevoren geweten had.`))
- als je alles van tevoren wist, dan kwam je met een dubbeltje de wereld rond (=het heeft geen zin zich na afloop te beklagen over gebrek aan voorkennis. (Meestal in antwoord op klachten als `Als ik dat van tevoren geweten had.`))
- je mag wel alles eten, maar niet alles weten. (=ik hoef je niet alles te vertellen.)
- jong en oud, op het eind wordt alles koud. (=uiteindelijk gaat iedereen dood.)
- weet wat je zegt, maar zeg niet alles wat je weet (=wees voorzichtig met woorden en je informatie)
- wie zijn pap gemorst heeft kan niet alles weer oprapen (=schade kan nooit geheel worden goedgemaakt)
74 betekenissen bevatten ` alles`
- naar iemands pijpen dansen (=(onderdanig) alles doen wat iemand vraagt)
- er is een tijd van komen en er is een tijd van gaan (=aan alles komt een einde)
- je hart uitstorten (=aan iemand alles (in vertrouwen) vertellen)
- je ziel en zaligheid verkopen (=absoluut alles opofferen)
- alles op haren en snaren zetten (=alle middelen aanwenden / alles in het werk stellen)
- voor Sinterklaas spelen (=alle wensen vervullen, alles voor iedereen betalen)
- alles op het spel zetten (=alles inzetten en mogelijk alles verliezen)
- de bramzeilen bijzetten (=alles op alles zetten)
- een oude rot in het vak (zijn) (=alles van het vak afweten en alles weten hoe te doen)
- iemand om zijn vinger (kunnen) winden (=alles van iemand gedaan (kunnen) krijgen of alles mogen)
- als `t schip zinkt dan zinkt ook de lading (=als een zaak bankroet gaat, dan is men meestal ook alles kwijt)
- eén kwade dag maakt de winter niet. (=als iets verkeerd gaat, hoeft nog niet alles verkeerd te gaan.)
- ouderdom komt met gebreken (=als je ouder wordt ga je van alles mankeren)
- honger maakt rauwe bonen zoet (=als men honger heeft, smaakt alles)
- met alle winden waaien (=altijd iedereen gelijk geven / door alles en iedereen laten beïnvloeden)
- heeft de duivel `t paard gegeten, dan neemt hij de toom ook nog. (=ben je eenmaal in handen van slechte mensen gevallen, dan verlies je alles.)
- steen en been klagen (=constant en hevig klagen. (klagen bij alles wat heilig is, bv. botten (=been) in een graf (=steen)))
- de boter alleen op zijn koek willen hebben (=de anderen niets gunnen - zelf alles willen hebben)
- aan de touwtjes trekken (=de baas zijn, alles regelen, het voor het zeggen hebben)
- als een spin in het web (=de persoon of organisatie waar alles om draait)
- de wrijfpaal zijn (=de schuld krijgen (van alles))
- wie schrijft, die blijft. (=documenteer alles goed voor je eigen bestwil)
- alles wat los en vast is (=echt alles)
- de beer is los (=er gebeurt opeens van alles; er ontstaat ruzie of paniek)
- met tijd en stond, gaat men de wereld rond. (=er is een juiste tijd is voor alles en sommige dingen hebben tijd nodig)
- iemand het hemd van het lijf vragen (=erg nieuwsgierig zijn en alles van iemand proberen te vragen)
- hemel en aarde bewegen (=ergens alles aan doen om het gedaan te krijgen (bv van iemand))
- goed en bloed voor iets offeren (=ergens alles voor over hebben (goed=bezittingen, bloed=het leven))
- getelde schapen lopen het hok uit. (=exact alles van tevoren weten)
- lest best (=het beste van alles komt op het einde)
- zo lang er leven is, is er hoop (=hoe slecht het ook staat, zolang nog niet alles verloren is, kan alles nog goed komen)
- zo zeker als de bank (=iemand die in alles te vertrouwen is)
- iemands bloed wel kunnen drinken (=iemand niet mogen en daardoor alles doen om die persoon te hinderen)
- iemand uitmaken voor rotte vis (=iemand uitschelden voor alles wat mooi en lelijk is)
- iemands voetveeg zijn (=iemands slaaf zijn (zich alles moeten laten welgevallen))
- je mag wel alles eten, maar niet alles weten. (=ik hoef je niet alles te vertellen.)
- de vinger aan de pols houden (=in de gaten houden of alles goed gaat)
- door dik en dun (=in goede en slechte tijden / alles overhebben voor iemand)
- je met hand en tand verzetten (=je heftig verzetten en er alles aan doen om het niet te laten doorgaan)
- je bedje is gespreid (=je komt in een situatie terecht waarin alles al voor je geregeld is)
- allemans neus is geen kapstok. (=je moet niet alles aan iedereen vertellen.)
- waar geen vis is, is haring ook vis (=je moet voor alles moeite doen)
- er blijft veel aan maat en strijkstok hangen (=lang niet alles komt op zijn plaats terecht)
- wie staat ziet toe dat hij niet valle (=mensen die alles denken te weten of kunnen, moeten zelf maar oppassen voor fouten en problemen)
- met man en muis (=met alles en iedereen)
- met bed en bult (=met alles wat men bijeen kan pakken op reis gaan)
- voor geld kun je de duivel doen dansen (=met geld kun je alles gedaan krijgen)
- met een goed geloof en een kurken ziel drijft men de zee over (=met vertrouwen en optimisme kan men alles aan)
- niet van de wind kunnen leven (=moeten werken om alles te kunnen betalen)
- geen water te diep zijn (=nergens bang voor zijn, alles durven)
7 dialectgezegden bevatten ` alles`
- Al mee al (=Alles bijeen genomen, alles wel beschouwd) (Zelzaats)
- gat: A oeëgen ni op a gat emmen (=Opmerkzaam zijn, alles gezien hebben) (Lebbeeks)
- kos en ènwoen graotës (=eten en slapen, alles gratis) (Munsterbilzen - Minsters)
- nô stommen (zimmen) effen (=nu ben ik je niets meer schuldig, alles is betaald) (Sint-Niklaas)
- stoaregaan komt de piek wel op 'e eier (=wees maar niet bang, alles komt op zijn pootjes terecht) (Westerkwartiers)
- tkump zoe na nimei, oer fortuun ès toch al gemok (=het steekt zo nauw niet meer, alles voor jou is toch al in kannen en kruiken) (Munsterbilzen - Minsters)
- Van 't ganse vèrke vraete (=Aan alles meedoen, alles meemaken) (Roermonds)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen