28 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `pu`
- achter de puttings overboord vallen (=reddeloos verloren zijn)
- als het kalf verdronken is dempt men de put (=pas als het te laat is, neemt men maatregelen)
- als puntje bij paaltje komt (=als het erop aankomt)
- corpus delicti (=het voorwerp van de misdaad) (Latijn)
- dat is geen punt. / Daar maken we geen punt van (=dat is geen probleem. / Dat is helemaal geen argument)
- de puntjes op de i zetten (=de details erbij zetten - orde op zaken stellen)
- een beerput opentrekken (=een geheim onthullen of schandalen blootleggen.)
- een bodemloze put (=dat kost ontzettend veel geld)
- een put maken om een andere te vullen (=met de ene lening de vorige afbetalen)
- er een eind/punt aan breien (=snel tot een afsluiting komen (bijvoorbeeld van een toespraak))
- er een punt aan kletsen (=met een praatje vergoelijken)
- er een punt achter zetten (=er voorgoed mee stoppen)
- er een punthoofd van krijgen (=er compleet gek van worden)
- er een puntje aan kunnen zuigen (=er een goed voorbeeld aan kunnen nemen)
- getrouwd zijn over de puthaak (=onwettig samenwonen)
- het loopt de spuigaten uit. (=het is te veel geworden)
- het puntje van een scherpe pen is `t felste wapen dat ik ken (=met een kritisch woord kan het meest worden bereikt)
- homo homini lupus (=de mens benadert zijn medemens als een wolf) (Latijn)
- iemand op zijn vestje spuwen (=een standje geven en ongenoegen over iemand uiten)
- iemands geduld uitputten (=iemand op de zenuwen werken)
- in de put zitten (=somber of depressief zijn.)
- je gal spuwen/uitbraken (=iets afkeuren en dat duidelijk laten merken)
- magnum opus (=een zeer groot werk) (Latijn)
- over de puthaak getrouwd (=onwettig samenwonend)
- tot in de puntjes (=tot in het kleinste detail)
- tot in de puntjes regelen (=alles nauwkeurig regelen)
- voor Pampus liggen (=dronken of bewusteloos zijn)
- vuur en vlam spuwen (=erg hevig uitvaren)
45 betekenissen bevatten `pu`
- uitlekken (=als iets ongewenst publiekelijk bekend wordt)
- aan de grond zitten (=bankroet of totaal uitgeput zijn)
- dat kan Bruin(tje) niet trekken (=dat kunnen we ons niet veroorloven (afgeleid van een populaire naam voor trekpaarden))
- het oog van de wereld (=de publieke opinie)
- uit hetzelfde vaatje tappen (=dezelfde standpunten of opvattingen delen.)
- voor het inkoppen hebben (=een eenvoudige kans om in een discussie een punt te maken dankzij een voorzet van een ander)
- samen onder een deken liggen (=een gezamenlijk standpunt innemen)
- een goede naam is beter dan olie (=een goede naam (reputatie) is beter dan veel geld (olie) bezitten)
- goed te boek staan (=een goede reputatie hebben)
- goede naam is beter dan goede olie (=een goede reputatie is beter dan veel geld)
- in een goed blaadje proberen te komen (=een goede reputatie proberen te verkrijgen)
- de lange weg maakt een moede man (=een langdurige ziekte leidt tot uitputting)
- een vlek op het blazoen (=een smet op de reputatie.)
- de gulden middenweg (houden/bewandelen/verkiezen) (=een tussenstandpunt of tussenoplossing verkiezen)
- ergens geen kwaad kunnen doen. (=een zeer positieve reputatie hebben ongeacht wat je doet)
- terminus ad quem (=eindpunt van de tijdsberekening)
- er is altijd wel ergens een vogel die zingt (=er is altijd wel een lichtpuntje als je maar goed je oren en ogen open zet)
- in het duister tasten (=er niets over weten, geen aanknopingspunten vinden)
- geen voetbreed wijken (=hard op zijn standpunt blijven)
- op en top (=helemaal, tot in de puntjes)
- de kroon spannen (=het hoogtepunt vormen)
- het mes snijdt aan twee kanten (=het levert dubbel voordeel op (NL.) Er zijn niet alleen voordelen aan verbonden, je kan eender wat vanuit verschillende en zelfs tegengestelde standpunten bekijken (BE).)
- in de patatten zitten (=in de puree zitten)
- op je tandvlees lopen (=in totale uitputting voortdoen, zijn laatste krachten gebruiken)
- aan de heidenen overgeleverd (=in zware moeilijkheden - in de macht van mensen zonder scrupules)
- je mening niet onder stoelen of banken steken (=je mening niet verbergen, openlijk voor je standpunten uit durven komen, bij voorbeeld van afkeuring van iets)
- de huik naar de wind hangen (=meeheulen - altijd andermans standpunt volgen)
- een gehuurd paard en eigen sporen maken korte mijlen. (=men is geneigd andermans spullen te misbruiken)
- een veer van zijn mond kunnen blazen (=nog niet totaal uitgeput zijn)
- een stok vinden om de hond te slaan (=om maar iemand te kunnen bekritiseren een nadelig punt vinden)
- de mijn is verkeerd gesprongen (=ongeveer als: wie een put graaft voor een ander, valt er zelf in)
- spijers zijn dijers (=ook baby`s die spuwen worden wel groot)
- een dag is nooit zo nat of de zon schijnt altijd wat (=ook bij nare situaties zijn er lichtpuntjes)
- het licht doen zien (=publiceren)
- zijn rokje gekeerd hebben (=standpunten veranderen)
- een haastige hond werpt blinde jongen. (=te snel of impulsief handelen heeft slechte gevolgen)
- man met de hamer tegenkomen (=totaal uitgeput geraken)
- onder de voet geraken (=uitgeput raken, ziek worden)
- aan het eind van zijn Latijn zijn (=uitgeput zijn)
- gaar zijn (=uitgeput zijn, met name na geestelijke inspanning, bijvoorbeeld een hele dag vergaderen)
- je kruit verschoten hebben (=uitgeput zijn, niets meer kunnen doen)
- in het licht geven (=uitgeven - publiceren)
- koud en heet uit één mond blazen. (=verschillende standpunten innemen om zijn eigen belangen te dienen)
- kleur bekennen (=voor zijn standpunt uit moeten komen)
- aan zijn eindje vasthouden (=zijn standpunt handhaven)
Eén dialectgezegde bevat `pu`
- at kalf verdroenkn nis dempt men den put (=als het kalf verdronken is dempt men de pu) (Zeeuws)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
