162 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `IND`
- aan alle dingen komt een eIND. (=alles verandert)
- aan het andere eIND van de wereld (=heel ver weg)
- aan het eIND van zijn akker zijn (=het geld is op)
- aan het eIND van zijn Latijn zijn (=uitgeput zijn)
- aan het kortste eIND trekken (=in de ongunstigste positie zijn / verliezen)
- aan het langste eIND trekken (=in de voordeligste positie zijn)
- aan zijn eINDje vasthouden (=zijn standpunt handhaven)
- alle havens schutten geen wIND (=niet alles levert een voordeel op)
- alle havens schutten wIND (=als je meedoet deel je mee in de winsten)
- alle molens vangen wIND. (=iedereen die meedoet zal een deel van de opbrengst opeisen)
- alle wINDen hebben hun weerwINDen. (=soms zit het mee, soms zit het tegen)
- als de boeren niet meer klagen en de pastoors niet meer vragen, dan nadert het eINDe der dagen (=sommige mensen veranderen nooit)
- als de ene blINDe de ander leidt vallen ze beiden in de gracht (=wanneer onbekwamen andere onbekwamen adviseren gaat het fout)
- als een blINDe over de kleuren oordelen (=spreken alsof men een kenner is, over iets waar men niets van weet)
- als het kIND maar een naam heeft (=passend of niet, je moet het kunnen noemen (een naam geven))
- bakkerskINDeren eten oud brood. (=aan het vak dat men uitoefent, besteedt men in zijn directe omgeving weinig aandacht.)
- beter een blIND paard dan een leeg halster. (=beter iets dan niets)
- beter onbegonnen dan ongeeINDigd (=beter niet beginnen als men het niet kan afwerken)
- daar is kop noch staart aan te vINDen (=daar geraak je niet uit wijs)
- dat is het begin van het eINDe (=dat is het begin van iets dat uiteindelijk verkeerd zal aflopen)
- dat loopt op zijn eINDe (=het is bijna afgelopen)
- dat zal hem geen wINDeieren hebben gelegd (=daar zal hij wel veel geld mee verdiend hebben)
- de bak INDraaien (=gevangen genomen worden)
- de dood kent geen lieve kINDeren (=ieder moet sterven)
- de duivel op het kussen bINDen (=met iedereen raad weten)
- de eINDjes (niet) aan elkaar knopen (=(niet) rond komen (met z`n inkomen))
- de hond in de pot vINDen (=te laat zijn voor het eten (alles is op))
- de huik naar de wIND hangen (=meeheulen - altijd andermans standpunt volgen)
- de kast INDraaien. (=in de gevangenis komen.)
- de kat de bel aanbINDen (=als eerste een begin maken aan iets moeilijks (een lastige klus of een ingewikkeld gesprek))
- de kat op het spek bINDen (=iemand volop de gelegenheid geven zich te vergrijpen aan wat hij wil, maar beslist niet mag hebben)
- de mantel naar de wIND hangen (=steeds de opinie van de anderen volgen)
- de ogen verblINDen (=blind maken voor de waarheid)
- de reis is nog niet ten eINDe als men kerk en toren herkent (=geef niet op voor het doel geheel is bereikt)
- de wIND eronder hebben (=de ondergeschikten hebben angst)
- de wIND in de zeilen hebben (=voorspoed hebben)
- de wIND niet door de hekken laten waaien (=elke gelegenheid te baat nemen)
- de wIND van voren krijgen (=kritiek krijgen, direct gezegd worden wat er mis is)
- de wIND waait uit die hoek (=een mening van iemand uit een bepaalde groep/partij)
- de wIND waait uit een andere hoek (=de meningen/omstandigheden zijn veranderd)
- die het geluk vINDt, die mag het oprapen. (=geluk komt onverwachts)
- doorslaan als een blINDe vink (=hoogst onlogisch redeneren)
- een blIND paard zou er geen schade doen (=een armoedig interieur)
- een blIND varken vINDt ook nog wel eens een eikel. (=zelfs iemand die niet erg intelligent is heeft soms geluk en doet iets goed)
- een blINDe kip vINDt ook nog wel eens een graankorrel. (=zelfs iemand die niet erg intelligent is heeft soms geluk en doet iets goed)
- een blINDe passagier hebben. (=in verwachting zijn)
- een blINDe schiet soms wel eens een kraai. (=zelfs iemand die niet erg bedreven is heeft soms geluk en doet iets goed)
- een dood kIND met een lam handje (=iets dat totaal waardeloos is)
- een dood paard aan een boom bINDen (=overdreven voorzichtig zijn)
- een doodgeboren kINDje (=waardeloos, zonder toekomst)
244 betekenissen bevatten `IND`
- het zwaard aangorden (=(zich klaarmaken om) de strijd aan (te) bINDen)
- er is een tijd van komen en er is een tijd van gaan (=aan alles komt een eINDe)
- kinderen die zwijgen zullen ook nooit wat krijgen (=aanvulling op `KINDeren die vragen worden overgeslagen.`)
- het tafellaken doorsnijden (=alle bINDingen met iemand verbreken)
- de bastaard van de graaf wordt later bisschop (=alleen hoge heren kunnen hun buitenechtelijke kINDeren een toekomst bieden)
- mal moertje mal kindje (=als de moeder te veel toegeeft zal het kIND niet deugen)
- waar meerderman komt moet minderman wijken (=als een machtig persoon iets zegt, moet de mINDer machtige zwijgen)
- als het hek van de dam is lopen de varkens in het koren (=als er geen toezicht is springen kINDeren of ondergeschikten uit de band)
- hoe meer vis, hoe droever water (=als er meer mensen komen valt er mINDer te verdelen (erfenissen))
- als de boter duur wordt, leert men het brood droog eten. (=als het niet anders kan, is men ook met mINDer tevreden.)
- een vliegende kraai/vogel vangt/vindt altijd wat (=als je er maar op uit gaat, vIND je altijd wel wat in je voordeel)
- elke dag een draadje is een hemdsmouw in een jaar (=als je iedere dag een beetje doet komt het karwei uiteINDelijk klaar)
- waar een wil is is een weg (=als je iets echt wilt, dan zul je ook slagen /de weg vINDen naar je doel)
- wie een hond wil slaan, vindt altijd wel een stok (=als je kritiek wil hebben op iemand, vIND je altijd wel een reden)
- de pastoor gaat voor en de dominee loopt met hem mee (=altijd eerst de machtige mensen, dan de mINDere mens)
- als de armoede binnenkomt vliegt de liefde het venster uit (=armoede betekent vaak het eINDe van vriendschappen en relaties)
- geef het veulen geen haver en het kind geen brandewijn. (=behandel kINDeren niet als grote mensen)
- op een kratje zitten als dat nodig is (=bereid zijn om je aan te passen aan mINDer luxe)
- de ogen verblinden (=blIND maken voor de waarheid)
- in den blinde (=blINDelings)
- kinderen die vragen worden overgeslagen (=brutale kINDeren die altijd overal om vragen, worden genegeerd)
- daar valt wel een mouw aan te passen (=daar is wel een oplossing voor te vINDen)
- dat zijn de Alfa en de Omega. (=dat is het begin en het eINDe.)
- dat is het begin van het einde (=dat is het begin van iets dat uiteINDelijk verkeerd zal aflopen)
- dat is Beulemans Frans (=dat is slecht Frans spreken. In België zeggen de Vlamingen dat over Waals. Walloniërs op hun beurt vINDen Vlaams weer slecht Nederlands)
- de kraan dichtdraaien (=de (financiële) hulp sterk vermINDeren of stopzetten)
- paal en perk stellen (=de grens leggen / een eINDe stellen aan)
- de jongste schepen wijst het vonnis (=de kINDeren willen het het best weten)
- door de bril van een ander zien (=de mening van een ander blIND vertrouwen)
- de rotte appels uit de mand halen (=de mINDer getalenteerde personen wegsturen, de mINDer goede dingen sorteren van de goede dingen)
- iemand kunnen maken en breken (=de mogelijkheid hebben te beslissingen over iemands leven en dood en welbevINDen)
- de dader ligt op het kerkhof (=de schuldige is niet te vINDen)
- in het krijt treden (=de strijd aanbINDen)
- de haan is de baas als de hen niet thuis is. (=de vrouw is de baas in huis, ook al vINDt de man van niet)
- mindere goden (=de wat mINDer sterke of slimme)
- overstag raken (=de wIND van voren krijgen)
- je beslag krijgen (=definitief ten eINDe lopen , beslist worden)
- zoete broodjes bakken (=dingen zeggen om een goede INDruk achter te laten bij mensen met invloed)
- scherven brengen geluk. (=dit zeg je om iemand zich mINDer schuldig te laten voelen)
- tijd heelt alle wonden (=door het verloop van tijd worden herinneringen zwakker en de erge dingen mINDer erg)
- tijd slijt (=door het verloop van tijd worden herinneringen zwakker en de erge dingen mINDer erg)
- eigen roem/lof stinkt (=door over jezelf op te scheppen maak je een nare INDruk)
- de gestage drup holt de steen (uit) (=door vol te houden wordt uiteINDelijk wel het doel bereikt)
- doorgaan tot het gaatje (=doorzetten tot het eINDe is bereikt)
- een dronken vrouw is een engel in bed (=drank draagt bij aan het beëINDigen van de tegenstand)
- een (modder)figuur slaan (=een belachelijke of domme INDruk maken)
- iets over zich hebben (=een bepaalde INDruk geven)
- iets in één adem uitlezen (=een boek waaraan je begonnen bent heel snel uitlezen, omdat je het zo spannend vINDt)
- een uiltje knappen (=een dutje doen (zogenaamd een vlINDer vangen))
- een straatje zonder eind (=een eINDeloos proces, iets wat nooit ophoudt)
2 dialectgezegden bevatten `IND`
- tis kermesse IND elle (=het regent en de zon schijnt) (Kortemarks)
- twIeêds (waarbij twee vingers IND e lucht gestoken worden) (=pauze gevraagd) (Meers)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
