352 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `TS`
- nieTS nieuws onder de zon (=het lijkt nieuwe informatie, maar is al eerder gezegd)
- nieTS om het lijf hebben (=niets betekenen, geen waarde hebben)
- nieTS te halen (=niets te stelen of te ontnemen)
- nieTS te verletten hebben (=de tijd hebben)
- om de kracht van het anker te voelen moet men de storm troTSeren (=pas als men iets ernstig meemaakt, weet men op wie men kan vertrouwen)
- om van te koTSen (=erg lelijk, absoluut onplezierig)
- op díe fieTS (=op die manier)
- op een oude fieTS moet je het leren (=lesmateriaal is zelden nieuw)
- op ieTS dood blijven (=erg belust op iets zijn (bv geld; gierig))
- op je laaTSte benen lopen (=bijna niet meer kunnen van vermoeidheid)
- op roTSen ploegen (=iets doen wat tevergeefse moeite is)
- opgestaan is plaaTS vergaan (=als je even wegloopt kan iemand anders op je stoel gaan zitten)
- over de doden nieTS dan goeds (=men ziet kwaadspreken over overledenen als iets heel onbeleefd, er mag niet gespot worden met de dood)
- overdag hebben waar men `s nachTS van droomt (=alles zomaar in de schoot geworpen krijgen)
- pas op de plaaTS maken (=geen voortgang maken. Geen groei of ontwikkeling doormaken)
- schoTS en scheef (=ongeordend door elkaar heen)
- slecht gemuTSt zijn (=een slecht humeur hebben)
- tabak van ieTS hebben (=iets niet langer willen)
- tegen ieTS aanhikken (=met tegenzin doen)
- tekorTSchieten (=iets onvoldoende hebben of kunnen doen)
- tuk op ieTS zijn (=iets erg graag lusten of dol op zijn)
- tussen beurs en geweten geplaaTSt zijn (=een financieel goede - maar misdadige - zaak kunnen doen)
- twee koeTSiers op één dak. (=beter is er maar één baas)
- uit de koeTS stappen (=overlijden)
- uit de koeTS vallen (=ontnuchterd worden)
- uit zijn nek praten (kleTSen) (=onzin verkopen)
- uiTStel is geen afstel (=als je iets uitstelt wil dat nog niet zeggen dat je het nooit meer gaat doen)
- uiTStel van executie (=iets onaangenaams wordt tijdelijk uitgesteld Later gaat dit toch nog gebeuren)
- vaart achter ieTS zetten (=iets snel (doen) uitvoeren)
- van ieTS zoveel verstand hebben als een koe van saffraan eten (=ergens geen verstand van hebben)
- van uiTStel komt afstel (=als je iets niet meteen doet, loop je het risico dat het nooit meer gebeurt)
- van zijn voeTStuk stoten (=de macht ontnemen - ontmaskeren)
- van zijn voeTStuk vallen (=ontmaskerd worden - de macht ontnomen worden)
- verbaas u niet, verwonder u slechTS (=letterlijk)
- vinger en duim naar ieTS likken (=iets erg graag lusten)
- voor de kat zijn viool ieTS hebben gedaan (=een zinloze inspanning hebben geleverd)
- voor geen geld of goede woorden (tot ieTS bereid zijn) (=niet bereid zijn tot iets, wat iemand ook ervoor biedt, en welke argumenten iemand ook naar voren brengt)
- voor iemand of ieTS zijn petje afnemen (=ergens respect voor hebben)
- voor ieTS moeten bloeden (=de gevolgen moeten dragen)
- voor nieTS gaat de zon op (=alles kost geld en/of moeite)
- waar nieTS is verliest de keizer zijn recht (=van wie niets heeft, kan men niets vorderen)
- wat heb ik nou aan mijn fieTS hangen? (=wat gebeurt er nu voor iets raars?)
- wie `s nachTS gaat vissen moet overdag zijn netten drogen (=wie te veel heeft gedronken is de volgende dag niets waard)
- wie het dichTSt bij het vuur zit, warmt zich het meest (=als je ergens nauw bij betrokken bent, geniet je het meeste voordeel ervan)
- wie het grooTSte hoofd heeft, moet de grooTSte hoed hebben (=iemand die het recht heeft op het grootste deel, moet dat ook krijgen)
- wie het laaTSt lacht, lacht het best (=pas aan het einde kan je zien we gewonnen heeft)
- wie kaaTSt kan/moet de bal verwachten (=als je een ander plaagt, kun je verwachten dat die jou terug gaat plagen)
- wie veel eist krijgt veel. Wie te veel eist krijgt nieTS (=je kan door het te vragen veel bij mensen gedaan krijgen, maar als je onredelijk wordt zal je worden overgeslagen)
- wie weet waarom de ganzen blooTSvoeTS gaan? (=alles heeft een reden, ook al is die niet altijd even duidelijk)
- willens en wetens ieTS doen (=met opzet)
940 betekenissen bevatten `TS`
- naar water snakken als een vis (=hevig verlangen naar ieTS)
- niet op je achterhoofd gevallen zijn (=hij is behoorlijk slim; hij heeft ieTS wel in de gaten)
- er is geen doen aan (=hij is niet te overtuigen, nieTS kan helpen)
- de centen dansen hem in de zak. (=hij kan nieTS sparen)
- het gaat aan zijn neus voorbij (=hij loopt ieTS mis)
- wat de boer niet kent, dat vreet hij niet (=hij wenst uiTSluitend gerechten te nuttigen die hij reeds kent)
- haring of kuit ergens van willen hebben (=hij wil ieTS zeker weten of uitgezocht zien)
- zo gesloten als een oester (mossel) (=hij zegt weinig en laat nieTS los)
- hij zoekt zijn paard en hij zit er op (=hij zoekt ieTS wat voor zijn neus is, wat iedereen ziet)
- jong geleerd is oud gedaan (=hoe eerder men ieTS leert, des te langer de vaardigheid zal blijven)
- hoe een dubbeltje rollen kan (=hoe ieTS een onverwacht verloop kan kennen)
- hij zeit wat (=honend gezegd van iemand die ieTS stoms zegt)
- grote vissen scheuren het net (=hooggeplaaTSte personen worden niet zo gemakkelijk gestraft)
- het heilig kruis achterna geven (=hopen dat ieTS of iemand nooit meer terugkomt)
- schoenmaker blijf bij je leest (=hou je niet bezig met dingen waar je nieTS van weet)
- elk hart heeft zijn smart. (=iedereen heeft zijn eigen zorgen om ieTS)
- een mens is geen aardappel (=iedereen heeft zo nu en dan behoefte aan onTSpanning)
- het dunkt elke uil dat zijn jong een valke is. (=iedereen is troTS op zijn kinderen)
- ieder is zichzelf het naast (=iedereen kiest in het slechTSte geval voor zichzelf)
- iemand uit bed lichten (=iemand `s nachTS laten opstaan)
- iemand in zijn eigen sop gaar laten koken (=iemand aan zijn lot overlaten (iemand die ieTS niet goed gedaan heeft))
- door de neus boren (=iemand anders ieTS de mogelijkheid ontnemen)
- iemand voor het hoofd stoten (=iemand beledigen of kweTSen)
- iemand iets voor de voeten werpen (=iemand beschuldigen van ieTS)
- iemand doodverven met iets (=iemand bestemd voor een post achten, iemand als de dader van ieTS afschilderen (doodverf is grondverf)[1])
- met iemand afrekenen (=iemand betalen; iemand ieTS betaald zetten)
- iemand op het matje roepen (=iemand bij zich laten komen en om uitleg vragen waarom ieTS zo gedaan is)
- iemand iets in de mond geven (=iemand de mening van een ander laten geven in plaaTS van de eigen mening)
- een schurftig paard vreest de roskam (=iemand die aan ieTS schuldig is, heeft liever niet dat datgeen onderzocht wordt)
- hoogmoed komt voor de val (=iemand die erg troTS is of hoogmoedig, krijgt gauw de bijbehorende ellende)
- wie het grootste hoofd heeft, moet de grootste hoed hebben (=iemand die het recht heeft op het grooTSte deel, moet dat ook krijgen)
- iemand in zijn eigen vet gaar laten smoren (=iemand die ieTS misdaan heeft aan zijn lot overlaten)
- een kale kip kan nog leggen (=iemand die nieTS heeft, kan nog voor je werken)
- gekke Henkie (=iemand die nieTS in de gaten heeft (bv. `Je denkt toch niet dat ik gekke Henkie ben ?`))
- als bliksemafleider fungeren (=iemand die of ieTS dat de boze bui van iemand kan afleiden)
- een held op sokken (=iemand die zich dapper voordoet, maar in werkelijkheid nieTS durft. Een bangerik)
- iemand op het verkeerde been zetten (=iemand ergens een verkeerde indruk van geven, waardoor hij of zij ieTS gaat denken wat helemaal niet klopt)
- in zijn zak hebben (=iemand goed kennen, ieTS helemaal begrijpen, ieTS voor elkaar hebben)
- iemand wel achter het behang kunnen plakken (=iemand heel vervelend vinden, waardoor je het liefst even helemaal nieTS meer met hem of haar te maken zou willen hebben)
- iemand op de pijnbank leggen (=iemand het moeilijk maken en daarmee dwingen ieTS te doen)
- iemand iets aansmeren (=iemand ieTS (weinig waardevols) verkopen)
- een sigaar uit eigen doos presenteren (=iemand ieTS aanbieden dat in feite door de ontvanger zelf is betaald)
- iemands handen zalven (=iemand ieTS geven in de hoop een gunst te verkrijgen)
- iemand blij maken met een dode mus (=iemand ieTS goeds in het vooruitzicht stellen, dat uiteindelijk waardeloos zal blijken te zijn)
- iemand de brokken in de mond tellen (=iemand ieTS helemaal niet gunnen)
- iemand iets in het oor bijten (=iemand ieTS op biTSige wijze influisteren)
- iemand de wet stellen (=iemand ieTS opdragen te doen)
- iemand iets aan de neus hangen (=iemand ieTS vertellen wat die beter niet kan weten)
- iemand iets diets maken (=iemand ieTS wijs maken)
- iemand voor het lapje houden (=iemand ieTS wijs maken of voor de gek houden)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen