147 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `ens`
- een gewaarschuwd mens telt voor twee (=iemand die vooraf weet wat er fout kan gaan moet zich er maar op voorbereiden)
- een goed zeeman wordt ook wel eens nat (=ieder kent zijn tegenslagen)
- een goede haan kraait nog wel eens weer. (=een goede leider waarschuwt meer dan eens)
- een hazenslaapje (=een slaap, die zo licht is, dat men bij `t minste geluid wakker wordt)
- een kronkel in je hersens hebben (=vreemde gedachtes hebben)
- een krul meer in zijn staart hebben dan een gewoon mens (=zich een beetje aanstellen)
- een mens is alleen onmisbaar bij zijn begrafenis (=niemand is onmisbaar.)
- een mens is geen aardappel (=iedereen heeft zo nu en dan behoefte aan ontspanning)
- een mens moet werken voor de brok en voor de rok. (=je moet werken om te kunnen eten en kleding te kunnen kopen.)
- een paar mensen optrommelen (=een paar mensen laten komen)
- een paard dat eens op hol is geslagen, kan dat snel weer doen. (=een eens gemaakte fout, begaat men makkelijk weer)
- een tegenslag (=een onverwacht nadelig feit of voorval)
- eens gezegd, blijft gezegd (=als iemand iets belooft moet die dat ook uitvoeren)
- er is altijd wel ergens een vogel die zingt (=er is altijd wel een lichtpuntje als je maar goed je oren en ogen open zet)
- er is geen ijs of het kost mensenvleis (=als er ijs op de sloten en vijvers ligt, verdrinken er altijd mensen)
- ergens als kind in huis zijn (=ergens bekend of goed behandeld worden)
- ergens een potje kunnen breken (=ergens graag gezien zijn)
- ergens een potje te vuur hebben staan (=ergens noch wat zeer ongunstigs te verwachten hebben)
- ergens geen kwaad kunnen doen. (=een zeer positieve reputatie hebben ongeacht wat je doet)
- ergens gezien zijn als een rotte kool bij een groenvrouw (=er niet graag gezien zijn)
- ergens kind aan huis zijn (=ergens graag en vaak gezien zijn)
- ergens met lood in de schoenen naar toe gaan (=er verschrikkelijk tegen opzien)
- ergens over inzitten (=zich zorgen over maken over iets)
- ergens verzeild raken (=ergens onbedoeld terechtkomen)
- geen bokkensprongen kunnen maken (=weinig geld hebben om extra dingen te kunnen kopen)
- geen mens is zijn eigen maker. (=beoordeel iemand niet om hun uiterlijk.)
- geen mens zo gek of hij heeft een goeie trek. (=zelfs vreemde mensen hebben goede eigenschappen)
- handen als kolenschoppen (=zeer grote, sterke handen)
- haring of kuit ergens van willen hebben (=hij wil iets zeker weten of uitgezocht zien)
- heb het hart eens (=heb de moed om dat te doen. (Eigenlijk: als je dat doet, zal ik je ongenadig straffen))
- het beste brood ligt voor het venster. (=wat je ziet is niet per se wat je krijgt)
- het beste paard struikelt ook wel eens. (=iedereen maakt wel eens een fout)
- het hart ergens aan ophalen (=ergens van genieten)
- het is moeilijk de oude mens af te leggen. (=gewoonten zijn moeilijk af te leren)
- het levenslicht aanschouwen/zien (=geboren worden)
- het met zich zelf niet eens zijn (=niet kunnen beslissen)
- het regent pijpenstelen (=het regent heel hard)
- hij geeft niet om wiens huis in brand staat, als hij zich maar aan de gloed kan warmen (=overal voordeel uit halen, ongeacht gevolgen voor anderen)
- honi soit qui mal y pense (=schande over hem die er kwaad over denkt) (Latijn)
- iemand ergens voor warm maken (=iemands interesse voor iets opwekken)
- iemand koeien met gouden horens beloven (=iets moois beloven maar niet nakomen)
- iemand naar de barbiesjes wensen (=iemand verwensen)
- iemand naar de maan wensen (=iemand verwensen)
- iemand naar de Mokerhei wensen (=iemand verwensen)
- iemands levensdraad afsnijden (=doden)
- ik help je dat wensen (=ik hoop het wel voor je!)
- in extenso (=uitgebreid) (Latijn)
- in ogenschouw nemen (=bekijken)
- je bekomst ergens van hebben (=ergens genoeg van hebben)
- je bent de bovenste beste (=je bent een goeie)
410 betekenissen bevatten `ens`
- als de vis goedkoop is stinkt ze (=de herkomst ergens van is niet te vertrouwen)
- de laatste der Mohikanen zijn (=de laatste zijn die nog ergens in gelooft)
- door het kluisgat aan boord komen (=de lagere rangen doorlopen alvorens bevelhebber te worden)
- homo homini lupus (=de mens benadert zijn medemens als een wolf)
- de mens wikt, maar God beschikt (=de mensen maken allerlei plannen, maar het is niet aan hen of dat ook gebeurt)
- eind goed, al goed (=de tegenslagen zijn gauw vergeten als het goed afloopt)
- de vrucht der ervaring rijpt niet aan jonge takken (=de verstandigste opmerkingen komen van oudere mensen)
- die is niet voor de poes (=die moet als tegenstander niet onderschat worden)
- tussen die twee was er geen chemie (=die twee mensen hadden te veel karakterverschillen om goed te kunnen samenwerken)
- in het lijntje lopen (=dienstbaar zijn)
- zoete broodjes bakken (=dingen zeggen om een goede indruk achter te laten bij mensen met invloed)
- van die boer, geen eieren (=dit is een oplossing die men niet wenst)
- reageren met de voeten (=door ergens weg te gaan, weg te blijven of niet meer terug te keren, aangeven dat men niet tevreden is)
- een dronken vrouw is een engel in bed (=drank draagt bij aan het beëindigen van de tegenstand)
- volle krop, dolle kop. (=dronken mensen doen gekke dingen)
- jezelf op de borst slaan (=duidelijk aan de omgeving laten weten dat men ergens bijzonder trots op is)
- de gekken krijgen de kaart (=dwaze en onverstandige mensen krijgen hun gelijk of ze dat hebben of niet)
- paradepaard (=een bezit, eigenschap, kunst of vaardigheid waar iets of iemand trots op is)
- een paard dat eens op hol is geslagen, kan dat snel weer doen. (=een eens gemaakte fout, begaat men makkelijk weer)
- een goede haan kraait nog wel eens weer. (=een goede leider waarschuwt meer dan eens)
- advocaat van de duivel spelen (=een mening geven waar je het zelf niet mee eens bent, maar die je geeft om reacties uit te lokken)
- de mens zal bij brood alleen niet leven. (=een mens heeft niet alleen lichamelijke maar ook geestelijke behoeftes.)
- door schade en schande wordt men wijs (=een mens leert het beste van z`n fouten)
- een gouden zadel maakt geen ezel tot paard. (=een mens verandert niet door uiterlijkheden)
- altijd brood eten verdriet ook. (=een mens wil ook eens een verzetje.)
- een ridder zonder vrees of blaam (=een moedig mens)
- het hart op de goede plaats hebben (=een oprecht en menslievend karakter hebben)
- een paar mensen optrommelen (=een paar mensen laten komen)
- schrijven en wrijven (=een pennenstrijd voeren)
- zo rood als een kreeft (=een rode kleur hebben. (kreeft wordt knalrood tijdens het koken))
- ongeluk komt zelden alleen (=een tegenslag wordt vaak gevolgd door nog meer problemen)
- de gulden middenweg (houden/bewandelen/verkiezen) (=een tussenstandpunt of tussenoplossing verkiezen)
- verandering van spijs doet eten (=eens iets anders te doen doet de mens goed)
- aan een touw trekken (=eensgezind optreden)
- uit zuivere bronnen vloeit zuiver water. (=eerlijke mensen praten geen kwaad)
- ruggespraak houden (=eerst ergens over moeten overleggen)
- de kost gaat voor de baat uit (=eerst moeten er kosten worden gemaakt alvorens men er iets aan verdienen kan)
- onze Lieve Heer heeft vreemde kostgangers (=er bestaan nu eenmaal merkwaardige mensen)
- er verdrinken er meer in het glas dan in de zee (=er gaan veel mensen dood door het drinken van alcohol)
- de beer is los (=er gebeurt opeens van alles; er ontstaat ruzie of paniek)
- de muren hebben oren (=er kan ongewenst worden meegeluisterd door anderen)
- er geen woorden aan vuilmaken (=er niets eens over spreken)
- er zijn meer hondjes die Fikkie heten (=er zijn meer mensen/etc. met dezelfde naam)
- in zijn nopjes zijn (=erg blij ergens mee zijn)
- iets wikken en wegen (=erg lang over iets nadenken en alle voors- en tegens afwegen)
- het gras kunnen horen groeien (=erg verwaand zijn - ook gezegd als het ergens muisstil is)
- een doorn in het oog zijn (=ergens aan ergeren)
- de hand op iets leggen (=ergens aan kunnen komen)
- hemel en aarde bewegen (=ergens alles aan doen om het gedaan te krijgen (bv van iemand))
- goed en bloed voor iets offeren (=ergens alles voor over hebben (goed=bezittingen, bloed=het leven))
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen