19 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `vij`
- aan de rand van het ravijn bloeien de mooiste bloemen (=de beste resultaten dragen tegelijkertijd de grootste risico`s)
- de haringvijver (=de Noordzee)
- de vijl erover laten gaan (=er de scherpe kantjes van afhalen)
- een van de vijf is uit kuieren (=hij is niet goed wijs)
- elk zijn meug, zei de boer en hij at paardenkeutels in plaats van vijgen. (=boeren zijn koppige mensen die hun eigen zin doen)
- geen groter venijn, dan vriend tonen en vijand zijn. (=iemands vertrouwen schaden is het gemeenste wat je kunt doen)
- het vijfde rad/wiel aan de wagen (=totaal overbodig, ongewenst)
- in zulke vijvers vangt men zulke vissen (=van dat slag volk mag men dat verwachten)
- leven als vrienden en rekenen als vijanden (=vriendelijk met elkaar omgaan uit een soort van formaliteit maar eigenlijk helemaal niet zo op elkaar gesteld zijn)
- onder de vijgenboom rusten (=in rust en welstand leven)
- paardenkeutels zijn geen vijgen (=uiterlijk kan bedriegen / laat je niks wijsmaken)
- ter wereld is er geen dodelijker venijn, dan vriend te schijnen en vijand te zijn (=hoed je voor onoprechte vrienden)
- veel vijven en zessen hebben (=veel bezwaren hebben)
- vijf poten aan een kalf/schaap zoeken (=iets proberen te vinden dat er niet is)
- vijgen na Pasen (=iets doen wat te laat komt)
- vijgenbladen zoeken (=nietige uitvluchten zoeken)
- ze alle vijf bij elkaar hebben (=goed bij zijn verstand zijn)
- ze niet alle vijf hebben (=vreemd gedragen of niet goed bij het verstand zijn)
- ze niet allemaal (alle vijf) op een rijtje hebben (=niet bij zijn volle verstand zijn. (alle vijf = de zintuigen))
10 betekenissen bevatten `vij`
- er is geen ijs of het kost mensenvleis (=als er ijs op de sloten en vijvers ligt, verdrinken er altijd mensen)
- bij de duivel te biecht gaan (=bij de vijand om raad gaan)
- ketters wonen het dichtst bij de paus (=de beste vrienden van een machtig man zijn vaak zijn grootste vijanden)
- het paard van Troje binnenhalen (=door onnadenkendheid of onnozelheid de vijand toelaten)
- je in het hol van de leeuw wagen (=een groot risico nemen , rechtstreeks bij de vijand te rade gaan)
- vurige kool op iemands hoofd stapelen (=iets goeds doen voor een vijandig persoon)
- ze niet allemaal (alle vijf) op een rijtje hebben (=niet bij zijn volle verstand zijn. (alle vijf = de zintuigen))
- effen rekening maakt goede vrienden (=of anders: schulden maken vijanden)
- als Ieren en Britten op één land (=twee aartsvijanden in één ruimte)
- de horens laten zien (=zich vijandig tonen)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen