11 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `Ati`
- aan het eind van zijn LAtijn zijn (=uitgeput zijn)
- contra rAtionem (=strijdig met de rede) (Latijn)
- daar is geen woord Frans/LAtijn/Chinees bij (=iedereen kan dat begrijpen)
- dat is LAtijn voor mij (=dat begrijp ik niet)
- exempli grAtia (=bijvoorbeeld) (Latijn)
- mutAtis mutandis (=met de nodige wijzigingen) (Latijn)
- rAtione officii (=ambtshalve) (Latijn)
- salva rAtificAtione (=behoudens bekrachtiging) (Latijn)
- verbi grAtia (=bijvoorbeeld) (Latijn)
- visserslAtijn (=grootspraak)
- visserslAtijn praten (=zijn prestaties overdrijven)
106 betekenissen bevatten `Ati`
- aan de fep zijn (=(overmAtig) drinken)
- kromme sprongen maken (=alle moeite doen om zich uit een situAtie te redden)
- als het niet gaat zoals het moet, dan moet het zoals het gaat (=als de ideale situAtie niet haalbaar is, moet je je aanpassen aan de omstandigheden.)
- in het donker zijn alle katten grijs/grauw (=als de situAtie niet duidelijk is, zijn de zaken niet goed te beoordelen)
- eén rotte appel in de mand, maakt al het gave fruit te schand (=als één persoon uit een groep zich misdraagt, wordt de hele groep erop aangekeken. / Een negAtieve beïnvloeding van één persoon kan vele anderen op het slechte pad brengen.)
- je woorden worden weer thuisgebracht. (=als je iets negAtiefs zegt kan dat leiden tot negAtieve gevolgen voor jezelf)
- als de armoede binnenkomt vliegt de liefde het venster uit (=armoede betekent vaak het einde van vriendschappen en relAties)
- armoede zoekt list. (=armoede dwingt om op zoek te gaan naar alternAtieve manieren om rond te komen)
- breek me de bek niet open (=begin daar maar niet over, want daar kan ik heel veel negAtieve dingen over vertellen)
- van de behoudende leer zijn (=conservAtief zijn)
- tussen de mazen (van het net) vissen (=creAtief te werk gaan)
- dat gaat je niet in de kouwe/koude kleren zitten (=dat is heel ingrijpend. Daar ben je niet snel overheen (bijvoorbeeld een traumAtische ervaring))
- als een vlag op een modderschuit (=dat is veel te mooi voor die situAtie)
- de touwtjes in handen hebben (=de controle hebben over een situAtie.)
- je ei kwijt kunnen (=de gelegenheid hebben zich te uiten; of, zijn creAtiviteit kunnen gebruiken)
- als een spin in het web (=de persoon of organisAtie waar alles om draait)
- van de wal in de sloot (helpen) (=de situAtie verergeren in plaats van verbeteren)
- in de lift zitten (=de situAtie waarin het zit wordt beter)
- wie de pot breekt betaalt de scherven (=de veroorzaker van schade moet de situAtie zelf rechtzetten.)
- het klopt als een bus (=deze uitdrukking is een contaminAtie van het sluit als een bus met: het klopt als een zwerende vinger)
- haast je langzaam (=doe het zo snel mogelijk, maar niet sneller (uit het LAtijn: Festina lente))
- recht praten wat krom is (=door een ingewikkelde, onjuiste redenering een onzuivere situAtie, daad of besluit trachten van een rechtvaardiging te voorzien)
- de nekslag geven (=door iets wordt de situAtie een te groot probleem waardoor men het niet meer aan kan)
- oefening baart kunst (=door veel te oefenen verbeteren de prestAties)
- alle vrijers zijn rijk. (=door verliefdheid de negAtieve dingen van je partner niet zien)
- iets/iemand in de gaten hebben/krijgen (=doorkrijgen hoe dingen in elkaar steken of zicht houden op de situAtie)
- uit de heup schieten (=een discussie ingaan met een ongenuanceerde argumentAtie)
- een goede naam is beter dan olie (=een goede naam (reputAtie) is beter dan veel geld (olie) bezitten)
- goed te boek staan (=een goede reputAtie hebben)
- goede naam is beter dan goede olie (=een goede reputAtie is beter dan veel geld)
- in een goed blaadje proberen te komen (=een goede reputAtie proberen te verkrijgen)
- het ene woord brengt het andere voort. (=een negAtieve opmerking kan leiden tot negAtieve woorden over en weer)
- de bui zien hangen (=een ongunstige situAtie aanvoelen voordat deze zich daadwerkelijk voordoet)
- nood doet zelfs oude vrouwen rennen (=een onverwachte situAtie kan verrassende kwaliteiten naar boven brengen (vergelijkbaar met `angst geeft vleugels`))
- het uitmaken (=een relAtie beëindigen)
- donderbuien zuiveren de lucht. (=een ruzie kan een hangende situAtie oplossen)
- olie op het vuur gooien (=een situAtie verergeren)
- op dood spoor zitten (=een situAtie waarin er geen vooruitgang of hoop is)
- een vlek op het blazoen (=een smet op de reputAtie.)
- ergens geen kwaad kunnen doen. (=een zeer positieve reputAtie hebben ongeacht wat je doet)
- klare wijn schenken (=eerlijk en duidelijk vertellen hoe de situAtie in elkaar steekt)
- het is niet koek en ei (=er ontbreekt iets aan de situAtie)
- alle dingen hebben twee handvatten. (=er zijn vaak meerdere manieren zijn om een situAtie aan te pakken)
- je pen in alsem dopen (=erg negAtief of kwetsend schrijven)
- je pen in gal en alsem dopen (=erg negAtief of kwetsend schrijven)
- bij Sint Joris in de kost zijn (=ergens grAtis eten)
- niets nieuws onder de zon (=het lijkt nieuwe informAtie, maar is al eerder gezegd)
- elk meent zijn uil een valk te zijn (=ieder denkt het beste over de eigen prestAties)
- men heeft hem de hoorns opgezet (=iemand (vooral een bekende) heeft een relAtie met zijn vrouw)
- iemand de bons geven (=iemand waarmee je een relAtie hebt niet meer willen zien)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen