929 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `OE`
- hem van jetje/katOEn geven (=er vaart achter zetten)
- herenzonden bOErenleed. (=de gewone mensen boeten voor de fouten van de mensen met macht)
- het aan zijn water vOElen (=het instinctief aanvoelen)
- het beestje bij zijn naam nOEmen (=duidelijk en precies zeggen hoe je over iets of iemand denkt; precies zeggen hoe iets zit)
- het bij het gOEde/rechte eind hebben (=gelijk hebben)
- het bijltje zOEken (=een excuus of uitweg verzinnen)
- het blOEd kruipt waar het niet gaan kan (=de aard verloochent zich nooit)
- het blOEd spreekt (=de familieband doet zich opmerken)
- het blOEd stolt hem in de aderen (=hij verstijft van schrik)
- het dOEl heiligt de middelen (=alle middelen zijn toegelaten, zolang het doel maar bereikt wordt)
- het dunnetjes overdOEn (=het nog een keertje op dezelfde manier herdoen)
- het een eind uit de brOEk laten hangen (=royaal zijn)
- het ene ongeluk rOEpt het ander. (=ongeluk komt zelden alleen)
- het gaat van sassenblOEd (=het gaat met grote opofferingen gepaard)
- het geld grOEit niet op de rug (=geld komt niet zomaar binnen, er moet hard voor gewerkt worden)
- het geluk ligt in een klein hOEkje (=geluk komt onverwachts)
- het gras is altijd grOEner bij de buren (=er is altijd iets te vinden om jaloers op te zijn)
- het gras kunnen horen grOEien (=erg verwaand zijn - ook gezegd als het ergens muisstil is)
- het gras voor de vOEten wegmaaien (=de woorden uit de mond nemen - alle kansen ontnemen)
- het harde woord mOEt eruit (=het onaangename moet gezegd worden)
- het hart in de schOEnen zinken (=alle moed en hoop verliezen om problemen op te lossen)
- het hart op de gOEde plaats hebben (=een oprecht en menslievend karakter hebben)
- het hart zinkt hem in de schOEnen (=hij verliest alle moed)
- het hOEkje om gaan (=dood gaan)
- het hoofd kOEl houden (=kalm blijven, zich niet door de spanning laten meeslepen)
- het hooi is op en de kOE is dood. (=het is een hopeloze zaak)
- het in zijn brOEk dOEn (=in de broek plassen van schrik of van het lachen)
- het is als met de kOEien van de Farao. (=er is geen goed aan te doen (De koeien van de Farao bleven mager))
- het is altijd kOEkOEk éénzang (=altijd hetzelfde verhaal vertellen of zelfde voorbeeld geven)
- het is brOEkzak-vestzak. (=er wordt betaald, maar het geld blijft bij dezelfde kliek)
- het is daar armOE trOEf (=daar heerst grote armoede)
- het is er als dood katOEn. (=het is er doodsaai)
- het is geen roofgOEd (=het heeft veel geld (of moeite) gekost)
- het is gOEd aan hem besteed (=hij verdient het, hij zal er op de goede manier mee omgaan)
- het is gOEd riemen snijden uit andermans leer (=met andermans eigendom kan men gemakkelijk kwistig omgaan)
- het is gOEd sollen met een dood paard. (=iemand die geen verzet biedt, is een makkelijk slachtoffer)
- het is kOEk en ei tussen hen (=ze zijn zeer bevriend)
- het is licht dansen op andermans vlOEr. (=geld van anderen uitgeven is makkelijk.)
- het is maar hOE de kaarten vallen (=het hangt van het lot af)
- het is mOEilijk de oude mens af te leggen. (=gewoonten zijn moeilijk af te leren)
- het is muis als mOEr, een staart hebben ze allemaal. (=beide opties zijn vervelend)
- het is niet kOEk en ei (=er ontbreekt iets aan de situatie)
- het is zusje en brOErtje (=het is zo ongeveer hetzelfde)
- het kind bij de naam nOEmen (=eerlijk voor de mening uitkomen)
- het kind mOEt (toch) een naam hebben (=passend of niet, je moet het kunnen noemen)
- het komt te paard en het gaat te vOEt. (=ziekte en ongeluk komen vaak heel plotseling, maar het duurt lang voordat men weer hersteld is)
- het krullen van de staart is het fatsOEn van de hond. (=iedereen heeft wel een positieve eigenschap)
- het leven is geen zOEte krentenbol (=het is niet altijd zo mooi, iedereen heeft wel eens tegenvallers)
- het leven is net een krentenbol, met af en tOE een hard stukje (=het leven is niet een en al geluk maar kent soms ook tegenslag)
- het licht dOEn zien (=publiceren)
1406 betekenissen bevatten `OE`
- het kan er niet af (=er is niet genOEg geld voor)
- er is geen kruid tegen gewassen (=er is niets aan te dOEn)
- er kan nog een kabeljauw onderdoor (=er is ruimte genOEg (brug, speling))
- de lucht hangt nog vol dagen. (=er is tijd genOEg)
- er dienen geen twee masten op een schip (=er kan er maar één het bevel vOEren)
- de drempel is glad. (=er komt veel bezOEk)
- er komen met krabben en bijten (=er met heel veel mOEite komen)
- je anker kappen/lichten (=er met spOEd vandoor gaan)
- er op zitten zweten (=er mOEizaam of langdurig aan werken)
- geen twee kapiteins op één schip (=er mOEt maar één persoon de leiding hebben, anders gaat het niet gOEd)
- er niet mee getrouwd zijn (=er niet aan vastzitten, er niet tOE verplicht zijn)
- er wel pap van lusten (=er niet genOEg van kunnen krijgen)
- er een schepje opdoen (=er nog wat aan tOEvOEgen)
- met de sok op de kop gezet (=er onbewust door tOEdOEn van anderen voor joker bijlopen)
- een zondagssteek houdt geen week (=er rust geen zegen op het werk wat iemand op zondag dOEt)
- over het paard tillen (=er te veel gOEds van zeggen / verwend en geprezen zijn)
- er komt een dominee voorbij (=er valt een plotselinge stilte in een rumOErig gezelschap)
- er een punt achter zetten (=er voorgOEd mee stoppen)
- er geen houvast aan hebben (=er weinig mee kunnen dOEn)
- er zijn maal wel mee kunnen doen (=er wel mee tOEkomen)
- de soep wordt nooit zo heet gegeten, als zij wordt opgediend (=er worden meestal minder zware maatregelen tOEgepast dan was aangekondigd)
- er zijn vele wegen die naar Rome leiden (=er zijn meerdere manieren om iets te dOEn)
- er is onkruid onder de tarwe (=er zijn minderwaardige gOEderen (of personen) tussen de betere)
- niet over rozen gaan (=er zijn nogal wat mOEilijkheden)
- alle wegen leiden naar Rome (=er zijn veel manieren om je dOEl te bereiken / de uitkomst is altijd hetzelfde)
- een heilig boontje zijn (=erg braaf dOEn, maar niet altijd braaf zijn)
- een brave Hendrik zijn (=erg braaf zijn of zich zo voordOEn)
- op rozen zitten (=erg gelukkig zijn en gOEd hebben)
- zo glad als boter (=erg glad - mOEilijk te pakken te krijgen)
- op dreef zijn (=erg gOEd actief zijn)
- op een zuinigje (=erg gOEdkoop - weinig mOEite dOEnd)
- je geradbraakt voelen (=erg mOE zijn en diverse pijnen hebben)
- vorderen als een luis op een teerton (=erg mOEizaam opschieten)
- iemand de voet kussen (=erg onderdanig naar iemand dOEn)
- iemand de hielen likken (=erg onderdanig of nederig tegen iemand dOEn)
- een gezicht als een oorwurm trekken (=erg ontevreden kijken (omdat er bijv. iets gedaan mOEt worden))
- de wijsheid in pacht hebben (=erg verstandig zijn of althans dOEn alsof)
- er Spaans aan toe gaan (=erg wild en rumOErig aan tOE gaan)
- titanenarbeid verrichten (=erg zwaar werk dOEn)
- hemel en aarde bewegen (=ergens alles aan dOEn om het gedaan te krijgen (bv van iemand))
- goed en bloed voor iets offeren (=ergens alles voor over hebben (gOEd=bezittingen, blOEd=het leven))
- ergens als kind in huis zijn (=ergens bekend of gOEd behandeld worden)
- de haren ten berge (doen) rijzen (=ergens erg van (dOEn) schrikken)
- genade vinden (=ergens geen straf voor krijgen of iets niet tOEgerekend worden)
- het de keel uithangen (=ergens genOEg van hebben)
- je bekomst ergens van hebben (=ergens genOEg van hebben)
- acht slaan op iets (=ergens gOEd op letten)
- lont ruiken (=ergens het vermOEden tOE hebben / het gevaar tijdig aanvOElen)
- een vinger in de pap hebben (=ergens iets in te zeggen hebben, invlOEd hebben)
- zuur opbreken (=ergens mee in mOEilijkheden komen (later))
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
