1193 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `nd`
- er kan nog een kabeljauw onderdoor (=er is ruimte genoeg (brug, speling))
- er onderdoor gaan (=ziek worden, bankroet gaan, oververmoeid raken)
- er op gebrand zijn (=iets heel erg fijn vinden en er naar streven)
- er over oordelen als een blinde over de kleuren (=erover oordelen zonder kennis van zaken)
- er schuilt een addertje onder het gras (=er is een verborgen risico in het spel)
- er verstand van hebben als een kraai van een zaterdag (=er geen verstand van hebben)
- er was geen hond/kat/kip (=er was niemand)
- er zijn geen rozen zonder doornen (=bij elk geluk is er ook verdriet)
- er zijn meer hondjes die Fikkie heten (=er zijn meer mensen/etc. met dezelfde naam)
- er zijn mond niet aan vuil maken (=er niets over willen zeggen)
- er zijn tanden inzetten (=vasthoudend zijn, niet snel opgeven)
- er zonder kleerscheuren afkomen (=helemaal niets mankeren na een ongeluk)
- ergens als kind in huis zijn (=ergens bekend of goed behandeld worden)
- ergens kind aan huis zijn (=ergens graag en vaak gezien zijn)
- eten is een goed begin: het ene beetje brengt het ander in. (=letterlijke betekenis.)
- eten uit de korf zonder zorg (=geen zorgen meer hebben over zijn levensonderhoud)
- fiat justitia et pereat mundus (=het recht moet zegevieren ook al vergaat de wereld) (Latijn)
- fiolen van toorn over iemand uitstorten (=aan iemand duidelijk laten blijken dat je kwaad op diegene bent)
- garnaal/spiering is ook vis als er anders niet is. (=wees tevreden met wat je kunt krijgen)
- gauw aangebrand zijn (=gauw geïrrteerd zijn)
- gebraden duiven vliegen niemand in de mond (=je krijgt niets zomaar (zonder er enige moeite voor te doen))
- geef het veulen geen haver en het kind geen brandewijn. (=behandel kinderen niet als grote mensen)
- geef, zodat je gevende blijft (=geef niet meer dan dat je kunt missen.)
- geen been aan de grond krijgen (=voorstel werd niet aangenomen)
- geen blad voor de mond nemen (=precies zeggen hoe er over iets gedacht wordt)
- geen dag zonder zorgen (=er is altijd wel iets om je zorgen over te maken.)
- geen geluk zonder druk. (=gelukkig wordt je niet zonder er moeite voor te doen)
- geen graten in iets vinden (=het niet erg vinden, zich er niet aan storen)
- geen grond houden (=geen steek houden - niet correct zijn)
- geen groter venijn, dan vriend tonen en vijand zijn. (=iemands vertrouwen schaden is het gemeenste wat je kunt doen)
- geen hand voor ogen zien (=zich in totale duisternis (of dichte mist) bevinden)
- geen handbreed wijken (=niet opzij gaan, nooit bang is)
- geen katje om zonder handschoenen aan te pakken (=geen gemakkelijk persoon)
- geen koren zonder kaf (=tussen al het goeie zit altijd ook wel iets minder goeds)
- geen krieken zonder stenen. (=niemand is er perfect.)
- geen licht zonder schaduw (=tussen al het goeie zit altijd ook wel iets minder goeds)
- geen mond open doen (=niets zeggen)
- geen poot aan de grond kunnen krijgen (=geen schijn van kans blijken te hebben)
- geen profeet is in zijn (eigen) land geëerd (=in tegenstelling tot vreemden, zijn mensen uit je woonplaats minder bereid te luisteren)
- geen rook zonder vuur (=er wordt niet over gepraat of er is wel iets van waar)
- geen slapende honden wakker maken (=beter niet over een bepaald onderwerp beginnen / aan mensen die ergens niets van weten en het er wellicht niet mee eens zijn, niets erover vertellen)
- geen veer van de mond kunnen blazen (=heel zwak zijn, heel arm zijn)
- geen vlees zonder been (=niets zonder gebreken)
- geloof nooit iemand die in de ene hand water en de andere hand vuur draagt (=wees niet lichtgelovig, niet iedereen is het vertrouwen waard)
- genade vinden (=ergens geen straf voor krijgen of iets niet toegerekend worden)
- gewogen en te licht bevonden (=na onderzoek afgekeurd zijn)
- gezegende omstandigheden (=in verwachting)
- goed gereedschap hangt onder een afdak. (=ik ben wel te dik maar mijn ‘gereedschap` (de penis) werkt nog goed.)
- goed je mondje kunnen roeren (=er goed voor zorgen dat je mening wordt gehoord)
- goederen in de dode hand (=goederen die niet vererven)
1743 betekenissen bevatten `nd`
- een blok aan het been (=een last zijn voor iemand anders.)
- een aal bij de staart hebben (=een lastige taak ondernemen)
- de wind waait uit die hoek (=een mening van iemand uit een bepaalde groep/partij)
- een gouden zadel maakt geen ezel tot paard. (=een mens verandert niet door uiterlijkheden)
- de teugels laten vieren (=een minder streng beleid voeren)
- een heet hangijzer (=een moeilijk onderwerp waar veel discussie over bestaat)
- schone appels zijn ook wel zuur. (=een mooie vrouw is niet vanzelfsprekend een goede echtgenote)
- belofte is een hemd der dwazen (=een nietszeggende belofte kan toch tijdelijk gelukkig maken)
- een nieuwe bron aanboren (=een nieuwe manier vinden om iets te krijgen)
- een zwaluw maakt de lente niet (=een omstandigheid laat nog geen eindconclusie toe)
- tweede viool spelen (=een ondergeschikte rol spelen.)
- het sop is de kool niet waard (=een onderwerp is te onbelangrijk om er aandacht aan te geven)
- een speldje bij iets steken (=een onderwerp niet verder uitdiepen, van gespreksonderwerp veranderen)
- een zaak/kwestie aankaarten (=een onderwerp ter discussie brengen)
- een twistappel vormen (=een onderwerp van ruzie/conflict/onenigheid zijn)
- een echte Hannes (=een onhandig persoon)
- een gat in de lucht slaan (=een onnozele handeling doen)
- nood doet zelfs oude vrouwen rennen (=een onverwachte situatie kan verrassende kwaliteiten naar boven brengen (vergelijkbaar met `angst geeft vleugels`))
- een krakende wagen (=een onzekere zaak - iemand met een zwakke gezondheid)
- eruit komen (=een oplossing vinden)
- de kool en de geit sparen (=een oplossing vinden waar beide partijen tevreden mee kunnen zijn)
- het hart op de goede plaats hebben (=een oprecht en menslievend karakter hebben)
- een ijzer in het vuur hebben (=een plan hebben dat nog onbekend is voor de buitenwereld)
- het uitmaken (=een relatie beëindigen)
- een rijke stinkerd (=een rijk iemand)
- een vette gans bedruipt zichzelf (=een rijk iemand kan zichzelf redden)
- donderbuien zuiveren de lucht. (=een ruzie kan een hangende situatie oplossen)
- doekje voor het bloeden (=een schrale troost, of een ontoereikende, slechts symbolische maatregel)
- het verkorven hebben (=een slechte beurt gemaakt hebben bij iemand)
- een slecht figuur slaan (=een slechte indruk maken)
- een wig drijven tussen (=een splitsing of misverstand bewerken)
- een wigge drijven tussen (=een splitsing of misverstand bewerken)
- iemand op zijn vestje spuwen (=een standje geven en ongenoegen over iemand uiten)
- iemand op de vingers tikken (=een standje geven, berispen)
- een bokking krijgen (=een standje krijgen)
- het op je boterham krijgen (=een stevig standje incasseren)
- er met de pet naar gooien (=een taak bijzonder slordig uitvoeren)
- vegen met de spons van blanus (=een teleurstelling ondervinden)
- ten hemel schreiend (=een toestand die zo erg is dat er eigenlijk direct iets aan gedaan zou moeten worden)
- de gulden middenweg (houden/bewandelen/verkiezen) (=een tussenstandpunt of tussenoplossing verkiezen)
- een katje krijgen (=een uitbrander krijgen)
- dat is een kwal (=een uiterst vervelend persoon)
- een aflossing van de wacht (=een vervanging van de ene persoon door een andere)
- het ijs breken / het ijs is gebroken (=een vriendelijk gesprek op gang brengen na een kil begin)
- het ei met de kip krijgen (=een vrouw getrouwd met een kind trouwen)
- een meid en een aardappel kies je zelf (=een vrouw kun je niet door iemand anders laten uitkiezen)
- wie plast tegen de kerk, gaat gevaarlijk te werk (=een wandaad met verstrekkende gevolgen)
- een keer nemen (=een wending nemen, veranderen)
- er een laten vliegen (=een wind laten)
- een bedrijvige Martha zijn (=een zeer ijverige vrouw zijn (Martha= bijbels symbool voor hardwerkende huisvrouw))
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen