316 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `ka`
- met een dood kalf is het goed sollen (=men kan gerust wat proberen met iets dat al verloren is)
- met een kanon op een mug schieten (=ophef maken om niks / overdreven zware maatregelen nemen)
- met hem kan je paarden stelen. (=hij is overal voor te vinden)
- met hem kan men geen spies draaien (=met hem valt niet samen te werken)
- met iemand spelen als de kat met de muis (=iemand voor de gek houden)
- met Sint Juttemis als de kalveren op het ijs dansen (=nooit (Sint Juttemis valt op 17 augustus, en dan ligt er geen ijs))
- morgen als kaatje verjaart (=nooit , dat stel ik liever uit)
- naar de kabeljauwskelder (=schip wat gezonken is)
- nakaarten heeft geen zin (=men moet niet doorgaan met zeuren over iets dat al geweest is)
- niet kapot zijn van (=niet veel op hebben met)
- of men geen tien kan tellen (=zich onnozel houdend)
- of men van de kat of de kater gebeten wordt (=het maakt geen verschil)
- om kaneelwater lopen (=beuzelwerk doen - van het kastje naar de muur gestuurd worden)
- omwille van het smeer likt de kat de kandeleer (=omwille van het loon doet men een werk)
- ook een raspaard schijt als een karhengst. (=rangen en standen maken mensen niet meer of minder waard)
- op de kaak spelen (=zich aanstellen)
- op de kaart zetten (=gemaakt tot iets waar rekening mee gehouden wordt.)
- op één been kan je niet lopen. (=gezegd als je één drankje gehad hebt en meer wilt)
- op elkaar lijken als het ene ei op het andere (=goed op elkaar lijken)
- op elkaar lijken als twee druppels water (=precies op elkaar lijken)
- open kaart spelen (=eerlijk zijn, niets verbergen)
- over koetjes en kalfjes praten (=over allerlei onbelangrijke dingen praten)
- poppetje gezien kastje dicht (=we laten het even zien, maar daarna is het voorbij)
- redenering van Jan kalebas (=dwaze onlogische redenering)
- roken als een Turk/kalkoven/ketter (=erg veel roken)
- schrijf het maar op je buik (dan kan je het met je hemd weer uitvegen) (=vergeet het maar)
- strelende katjes halen het vlees uit de pot. (=kijk uit voor overdreven vleierij)
- twee hoofden onder een kaproen (=ze werken samen, ze denken er hetzelfde over)
- twee hoofden onder een kaproen zijn (=het altijd met elkaar eens zijn)
- twee zotten onder één kaproen (=een gek is zelden alleen)
- uit de kast komen (=voor je [seksuele] geaardheid uitkomen)
- uitgaan als een nachtkaars (=langzaam doven, sterven)
- van de kaart zijn (=uitgeschakeld zijn - totaal versuft zijn)
- van de kant zijn (=gestart zijn)
- van de kapittelstok likken (=ervan lusten)
- van een kale kip kun je niet plukken (=er valt niets te halen bij iemand die niets heeft)
- van hoop alleen kan men niet leven. (=hoop is belangrijk maar niet voldoende om te slagen in het leven)
- vechten tegen de bierkaai (=een gevecht aangaan dat al bij voorbaat verloren is)
- vijf poten aan een kalf/schaap zoeken (=iets proberen te vinden dat er niet is)
- vloeken als een bootwerker/kartouw/ketellapper/ketter (=onbeheerst vloeken)
- voor de kat zijn viool iets hebben gedaan (=een zinloze inspanning hebben geleverd)
- voor elkaar boksen (=gedaan krijgen, in orde maken)
- voorzichtigheid is de moeder van de porseleinkast (=door voorzichtig te zijn, gaan tere zaken langer mee)
- waar de klok luidt, daar is een kapel. (=geruchten hebben vaak een kern van waarheid)
- wat baten kaars en bril als de uil niet zien en lezen wil (=het is vruchteloos iemand te willen voorlichten als hij dat niet wil)
- wat baten kaars of bril, als de uil niet zien en wil. (=gezegd als een koppig iemand advies of hulp negeert)
- wat van apen komt wil luizen (wat van katten komt wil muizen) (=zijn afkomst kan men niet verloochenen)
- wie de teugel slap laat hangen, kan met een mak paard nog op hol raken. (=blijf altijd aandachtig en geconcentreerd)
- wie het onderste uit de kan wil hebben die valt het lid op de neus (=wie altijd het uiterste wil, krijgt uiteindelijk niets)
- wie hoog klimt kan laag vallen (=belangrijke zaken snel kwijt raken door kleine dingen)
328 betekenissen bevatten `ka`
- zuinigheid die de wijsheid bedriegt (=op kleine dingen bezuinigen kan grotere gevolgen hebben)
- elkaar vliegen afvangen (=op onbeduidende details elkaar beconcurreren dan wel duidelijk willen laten uitkomen dat men zelf gelijk heeft en de ander niet)
- iets boven de tafel fietsen (=open kaart spelen met bedoelingen)
- oude paarden jaagt men achter de schans (=oudere werknemers worden soms aan de kant gezet)
- wie het laatst lacht, lacht het best (=pas aan het einde kan je zien we gewonnen heeft)
- om de kracht van het anker te voelen moet men de storm trotseren (=pas als men iets ernstig meemaakt, weet men op wie men kan vertrouwen)
- instorten als een kaartenhuisje (=plots en snel in elkaar zakken, tenietgedaan worden)
- de schellen vallen hem van de ogen (=plotseling iets begrijpen hoe het in elkaar steekt)
- op elkaar lijken als twee druppels water (=precies op elkaar lijken)
- er haring of kuit van willen hebben (=precies willen weten hoe het in elkaar steekt)
- naar de Filistijnen (=reddeloos verloren / kapot)
- petje af (=respect betonen voor hoe iemand iets voor elkaar gekregen heeft)
- overhoop liggen (=ruzie met elkaar hebben)
- het met iemand aan de stok hebben/krijgen (=ruzie met elkaar hebben/krijgen)
- wie zijn pap gemorst heeft kan niet alles weer oprapen (=schade kan nooit geheel worden goedgemaakt)
- alle molenaars zijn geen dieven (=scheer niet iedereen over dezelfde kam)
- een kaars voor de duivel branden (=slechte daden goedpraten omdat er je er voordeel uit kan halen)
- als sardientjes in een blik (=stijf boven op elkaar; dicht opeen)
- over het paard getild zijn (=te veel eigendunk hebben of een naar karakter hebben, doordat je zoveel geprezen of verwend bent)
- je moet een paard niet doodknuppelen, voordat je thuis bent. (=te veel haast kan wel eens vertraging opleveren)
- veel koks bederven/verzouten de brij (=te veel verschillende raad volgen kan schadelijk zijn)
- tegen de stroom is het kwaad roeien / zwemmen (=tegen algemene opvattingen kan men zich moeilijk verzetten)
- paardenkeutels zijn geen vijgen (=uiterlijk kan bedriegen / laat je niks wijsmaken)
- ongegund brood wordt veel gegeten. (=vaak kan men het niet verdragen dat het een ander beter gaat.)
- uit alle hoeken en gaten (=van alle kanten)
- van heinde en verre (=van alle kanten, vanuit alle landen)
- van liefde rookt de schoorsteen niet (=van de liefde alleen kan je niet leven)
- als het bier is in de man dan is de wijsheid in de kan (=van dronkaards verwacht men geen verstandige woorden)
- pluk maar veren van een kikvors (=van een arme kan je niet veel geld eisen)
- liever brood in de zak, dan een pluim op de hoed (=van eer kan men niet leven)
- uit het goede hout gesneden zijn (=van goede afkomst zijn / een goed karakter hebben)
- van stuurboord naar bakboord zenden (=van het kastje naar de muur sturen)
- de druiven hangen te hoog (=van iets dat men niet krijgen kan, zeggen dat men het niet wil)
- de druiven zijn zuur (zei de vos maar hij kon er niet bij) (=van iets dat men niet krijgen kan, zeggen dat men het niet wil)
- van twee walletjes eten (=van verschillende kanten voordeel behalen (negatief))
- waar niets is verliest de keizer zijn recht (=van wie niets heeft, kan men niets vorderen)
- het zo druk hebben als een klein baasje (=veel kleine karweitjes moeten doen)
- kennis is macht (=veel weten kan veel invloed betekenen)
- een roze bril op hebben (=verliefd op iemand zijn en hierdoor zijn/haar mindere kanten niet zien)
- de tijd gaat snel, gebruik haar wel (=verspil nooit de tijd die je kan gebruiken)
- je moet geen `hei` roepen voordat je de brug over bent (=vreugde over een goede afloop is pas toepasselijk als er niets meer verkeerd kan gaan)
- leven als vrienden en rekenen als vijanden (=vriendelijk met elkaar omgaan uit een soort van formaliteit maar eigenlijk helemaal niet zo op elkaar gesteld zijn)
- stel niet uit tot morgen wat je vandaag nog kunt doen. (=wacht niet, morgen kan te laat zijn)
- kan uit Nazareth iets goeds komen? (=wanneer iemand een bepaalde opvoeding heeft gehad kan daar niks goeds van verwacht worden)
- een open boek zijn (=wanneer je karakter eenvoudig te doorzien is)
- eendracht maakt macht (=wanneer mensen samenwerken kan men veel bereiken)
- wie tot een penning geboren is kan tot geen stuiver komen (=wat het lot voor je in petto heeft kan je niet ontlopen)
- mij een zorg (=wat kan mij het schelen!)
- het is beter een andermans hemd dan geen (=wat men niet heeft kan men desnoods nog altijd lenen)
- goed begonnen is half gewonnen (=wat niet aangevangen wordt komt ook nooit af. / Wanneer het begin van iets goed is, is de kans groter dat het goed eindigt)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
