202 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `ig`
- een schurftig paard vreest de roskam. (=wie wat op z`n geweten heeft, is bang voor het onderzoek)
- een schurftig schaap steekt de hele kudde aan (=een slechte persoon in een groep, maakt de hele groep slecht)
- een sigaar uit eigen doos presenteren (=iemand iets aanbieden dat in feite door de ontvanger zelf is betaald)
- een slecht figuur slaan (=een slechte indruk maken)
- een wig drijven tussen (=een splitsing of misverstand bewerken)
- een wig drijven tussen twee personen (=ervoor zorgen dat ze ruzie krijgen)
- een wigge drijven tussen (=een splitsing of misverstand bewerken)
- eer betuigen (=vereren)
- eigen haard is goud waard (=het is nergens zo mooi als thuis / men hecht veel waarde aan het eigen bezit)
- eigen roem/lof stinkt (=door over jezelf op te scheppen maak je een nare indruk)
- elk heeft genoeg in eigen tuin te wieden. (=bekritiseer geen anderen als je zelf niet perfect bent)
- elk ziet door zijn eigen bril (=ieder ziet het op zijn eigen manier)
- elke dag heeft genoeg aan zijn eigen kwaad (=men moet zich niet zorgen maken over de toekomst)
- er dik bovenop liggen (=overduidelijk zijn)
- er een puntje aan kunnen zuigen (=er een goed voorbeeld aan kunnen nemen)
- er gezoden en gebraden liggen. (=ergens heel vaak zijn)
- er is meer gelijk dan eigen gelijk (=de mening van anderen telt ook)
- er je eigen plasje overheen doen (=iets een beetje veranderen zodat helemaal naar je zin is. In werksituaties kan dit soms uit de hand lopen, als er veel belanghebbers zijn die allemaal hun eigen plasje over een document willen doen. Het kan dan resulteren in een onleesbare tekst.)
- erbij liggen als een blei (=niet meer bewegen)
- geen beter gemak dan eigen dak. (=thuis voel je je het meest op je gemak)
- geen ezel en kan zijn eigen oren afbijten. (=het onmogelijke hoef je niet te doen.)
- geen heilige zo klein of hij wil zijn kaarsje hebben. (=mensen vertellen graag wat voor goeds ze hebben gedaan)
- geen mens is zijn eigen maker. (=beoordeel iemand niet om hun uiterlijk.)
- geen profeet is in zijn (eigen) land geëerd (=in tegenstelling tot vreemden, zijn mensen uit je woonplaats minder bereid te luisteren)
- geen schoner gewaad als een zedig gelaat. (=je kan aan iemands` gezicht zien of hij een goed karakter heeft)
- geen zorgen voor morgen, elke dag heeft genoeg aan zijn eigen kwaad (=de moeilijkheden van vandaag zijn genoeg om je zorgen over te maken)
- gehoor weigeren (=niet ingaan op)
- geld maakt niet gelukkig (=er is meer in het leven dan rijkdom)
- genoeg ligt op het kerkhof. (=sommige mensen hebben nooit genoeg)
- gezegende omstandigheden (=in verwachting)
- gezelligheid kent geen tijd (=als het gezellig is, is het niet erg als het wat later wordt)
- gierigheid is de wortel van alle kwaad (=door gierigheid ontstaan er veel problemen en is er veel ellende in de wereld)
- grote pracht, weinig macht. (=je voordoen als een rijk man terwijl je arm bent)
- haastige spoed is zelden goed (=zaken in te hoog tempo afwerken vergroot de kans op fouten)
- het antwoord schuldig blijven (=het antwoord niet kunnen geven)
- het beste brood ligt voor het venster. (=wat je ziet is niet per se wat je krijgt)
- het doel heiligt de middelen (=alle middelen zijn toegelaten, zolang het doel maar bereikt wordt)
- het geluk ligt in een klein hoekje (=geluk komt onverwachts)
- het heft in eigen hand(en) nemen (=de leiding nemen)
- het heilig kruis achterna geven (=hopen dat iets of iemand nooit meer terugkomt)
- het hoofd buigen (=opgeven - toegeven)
- het is er zo veilig als vlees in een hondenkot (=het is er volkomen onveilig)
- het ligt aan de schaatsen en nooit aan de man. (=men geeft het gereedschap eerder de schuld dan zichzelf)
- het ligt er duimdik bovenop (=het is overduidelijk)
- het loopt de spuigaten uit. (=het is te veel geworden)
- het recht in eigen hand nemen (=eigenmachtig optreden)
- het takje buigen als het nog jong is (=goede gewoonten leert men het beste op jonge leeftijd aan)
- het wordt buigen of barsten (=het ergens op wagen)
- hongerige luizen bijten scherp (=met de arme mensen heeft men de meeste last)
- ieder meent dat zijn eigen pak het zwaarst is. (=mensen overdrijven hun eigen moeilijkheden in vergelijking met die van anderen)
821 betekenissen bevatten `ig`
- aan elkaar gewaagd zijn (=beiden vrijwel evenwaardig zijn)
- aan het licht brengen (=bekend maken (bijz. van ongunstige dingen))
- aan het licht komen (=bekend worden van ongunstige dingen)
- eer is teer (=beledigd worden doet pijn)
- op je tenen getrapt zijn (=beledigd zijn)
- op je achterste zolder jagen (=beledigen, bang maken)
- er voor gaan (=besluiten aan een onzekere onderneming te beginnen en zich er volledig voor in te zetten)
- een reef in het zeil doen (=besnoeien in de uitgaven, bezuinigen)
- aan de draai houden (=bezig houden)
- aan het (sleep)touw houden (=bezig houden / aan het lijntje houden)
- de broodkorf hoger hangen. (=bezuinigen)
- per fas et nefas (=bij al wat heilig is)
- iemand in het zeer tasten (=bij iemand de gevoelige plek raken)
- nood breekt wet (=bij moeilijke omstandigheden is er meer geoorloofd)
- met een been in het graf staan (=bijna dood, ernstig ziek)
- de koning te rijk zijn. (=bijzonder gelukkig zijn)
- nijdig als een spin (=bijzonder nijdig)
- wie de teugel slap laat hangen, kan met een mak paard nog op hol raken. (=blijf altijd aandachtig en geconcentreerd)
- elk zijn meug, zei de boer en hij at paardenkeutels in plaats van vijgen. (=boeren zijn koppige mensen die hun eigen zin doen)
- als een olifant in de porseleinkast (=buitengewoon onvoorzichtig of tactloos)
- steen en been klagen (=constant en hevig klagen. (klagen bij alles wat heilig is, bv. botten (=been) in een graf (=steen)))
- daar komt een schip met zure appels (=daar komt een stevige regenbui aan)
- daar zal wat zwaaien (=daar zal een hartig woordje gesproken worden)
- dan zwaait er wat (=dan dreigen zware repercussies)
- die haring braadt niet (=dat (meestal geniepige) plannetje schijnt niet te lukken)
- commandeer je hond en blaf zelf (=dat bevel weiger ik uit te voeren)
- ik kijk wel uit (=dat doe ik niet, daar ben ik te voorzichtig voor)
- zo gaan er twaalf in het dozijn (=dat heeft weinig waarde)
- zo gaan er dertien in een dozijn (=dat heeft weinig waarde, is niet zo bijzonder)
- dat is een bal voor open doel (=dat is een opmerking waar een zeer voor de hand liggend weerwoord op gegeven kan worden)
- dat moet je niet uitpoetsen/uitvlakken (=dat is ernstiger dan het lijkt)
- dat raakt kant noch wal (=dat is geen zinnig argument)
- die perzik smaakt naar meer (=dat is gunstig - nog van dat!)
- dat is een ver-van-mijn-bedshow (=dat is iets waar ik me helemaal niet mee bezighoud; dat is iets dat op grote afstand van hier gebeurt)
- dat is een aalshuid (=dat is van weinig waarde)
- volgens Bartjens (=de allereenvoudigste rekenstof (als referentie aan onderwijzer Willem Bartjens die een bekend rekenboekje schreef))
- ketters wonen het dichtst bij de paus (=de beste vrienden van een machtig man zijn vaak zijn grootste vijanden)
- de harp aan de wilgen hangen (=de bezigheden stopzetten)
- het oog ziet altijd van zich af (=de eigen fouten ziet men niet, maar andermans fouten altijd wel)
- de eigen boontjes doppen (=de eigen zaken regelen zonder hulp van anderen)
- goede papieren hebben (=de goede eigenschappen hebben (voor een baan))
- de rokende vlaswiek niet uitblussen (=de ijverigheid niet doven)
- bomen ontmoeten elkaar niet, mensen wel (=de kans dat je iemand toevallig tegenkomt is groot)
- aan een zijden draadje hangen (=de kansen zijn nog niet verkeken, maar het scheelt erg weinig)
- de bazuin steken (=de lof verkondigen)
- de groten rijden te paard en de kleinen hangen tussen hemel en aarde. (=de machtige lui leven op kosten van de gewone man)
- de wind waait uit een andere hoek (=de meningen/omstandigheden zijn veranderd)
- fris gewaagd is half gewonnen (=de moedigste heeft de meeste kansen om iets te winnen)
- de kaart van het land kennen (=de omstandigheden kennen)
- de bordjes zijn verhangen (=de omstandigheden zijn veranderd)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen