63 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `EUR`
- ongenode gasten zet men achter de dEUR (=wie niet welkom is, laat men niet binnen of laat men zo lang mogelijk wachten)
- rozengEUR en maneschijn (=totaal geluk)
- te kust en te kEUR (=naar keuze)
- tussen bEURs en geweten geplaatst zijn (=een financieel goede - maar misdadige - zaak kunnen doen)
- via de achterdEUR (=indirect, onopgemerkt, stiekem)
- voor de dEUR staan (=ieder ogenblik kunnen beginnen, komen)
- voor de rode dEUR moeten gaan (=voor het gerecht komen)
- voor een vissers dEUR vissen (=vergeefse moeite doen)
- voor zijn eigen dEUR vegen (=zijn eigen problemen oplossen)
- voorbij de schout zijn dEUR mogen dragen (=wel gezien mogen worden)
- zeven klEURen bagger schijten (=erg bang zijn)
- zo gek als een dEUR (=stapelgek)
- zo zat als een dEUR (=helemaal bezopen zijn)
102 betekenissen bevatten `EUR`
- je zegel aan iets hechten (=goedkEURing of toestemming ergens aan geven)
- door merg en been gaan (=hartverschEURend zijn)
- op de letter (=heel nauwkEURig uitgesproken)
- het oude liedje (=het al zo vaak gebEURde of gezegde)
- de dood wil een oorzaak hebben. (=het is belangrijk onm te weten waarom iets gebEURt)
- beter laat dan nooit (=het is beter dat iets een beetje te laat komt, dan dat het nooit gebEURt)
- het moet zo tussen neus en lippen gebeuren (=het moet bijna ongemerkt gebEURen)
- het oog van de meester maakt het paard vet (=het werk gebEURt beter als de baas toezicht houdt)
- zijn pruik staat scheef (=hij is slecht gehumEURd)
- iemand het vierkante gat wijzen (=iemand de dEUR wijzen, wegsturen)
- iemand van het hoofd tot de voeten meten (=iemand heel nauwkEURig onderzoeken)
- iemand het land opjagen (=iemand uit zijn humEUR brengen)
- iemand op de kast jagen (=iemand zijn goede humEUR doen verliezen door plagen)
- je gal spuwen/uitbraken (=iets afkEURen en dat duidelijk laten merken)
- iets met lede ogen aanzien (=iets met tegenzin zien gebEURen)
- iets op de keper beschouwen (=iets nauwkEURig bekijken)
- iets onder de loep nemen (=iets nauwkEURig onderzoeken)
- uitstel van executie (=iets onaangenaams wordt tijdelijk uitgesteld Later gaat dit toch nog gebEURen)
- als Pasen en Pinksteren op één dag vallen (=iets wat nooit zal gebEURen)
- het zwaard van Damocles (=iets wat snel of ieder moment kan gebEURen)
- het woord hebben (=in een gesprek aan bEURt zijn)
- vuil water blust ook vuur. (=in moeilijke situaties moet je creatief en niet te kieskEURig zijn)
- daar kan je gif op innemen (=je mag er zeker van zijn dat het gaat gebEURen)
- je mening niet onder stoelen of banken steken (=je mening niet verbergen, openlijk voor je standpunten uit durven komen, bij voorbeeld van afkEURing van iets)
- bederf geen struif om een ei (=je moet het geheel niet afkEURen voor één gebrek)
- om door een ringetje te halen (=kEURig netjes)
- iets niet met droge ogen kunnen aanzien (=letterlijk: gaan huilen/tranen bij het zien gebEURen van iets)
- nakaarten heeft geen zin (=men moet niet doorgaan met zEURen over iets dat al geweest is)
- pimpelpaars met een goud randje (=met ondefinieerbare klEUR)
- gewogen en te licht bevonden (=na onderzoek afgekEURd zijn)
- op de kop af (=nauwkEURig / precies, exact)
- van dik hout zaagt men planken (=niet al te nauwkEURig of zorgvuldig werken)
- als hadden geweest is, is hebben te laat. (=niet zEURen over gedane zaken)
- eraan moeten geloven (=of iemand wil of niet, het moet toch gebEURen)
- nattevingerwerk zijn / Met de natte vinger doen (=onnauwkEURig, overhaast of zonder de geschikte methode of middelen uitgevoerd werk)
- beidt Uw tijd, duur Uw uur (=op de toren van de Amsterdamse koopmansbEURs)
- weten hoe de vork in de steel zit (=precies weten wat er gebEURd is)
- de bokkenpruik op hebben (=slecht gehumEURd zijn)
- het op de heupen hebben (=slecht gehumEURd, op geestdriftige wijze iets doen, zenuwachtig, verstoord zijn)
- als het regent in mei, is april voorbij (=spreekwoord dat de spot drijft met spreekwoorden die open dEURen intrappen)
- zuinig kijken (=telEURgesteld of verdrietig kijken)
- met de kous op de kop thuiskomen (=telEURgesteld thuiskomen)
- van een koude kermis thuiskomen (=telEURgesteld thuiskomen)
- op je neus kijken (=telEURgesteld zijn)
- het hoofd laten hangen (=trEURig zijn - het opgeven)
- in het huisje wegen (=uiterst nauwkEURig het gevraagde gewicht geven)
- de dienst uitmaken (=vertellen wat er gebEURen moet)
- wat heb ik nou aan mijn fiets hangen? (=wat gebEURt er nu voor iets raars?)
- wat het zwaarst is moet het zwaarst wegen (=wat het belangrijkste is moet het eerste gebEURen)
- in het veen kijkt/ziet men niet op een turfje (=wie rijk is let niet op een EURo meer of minder)
50 dialectgezegden bevatten `EUR`
- Mi Liechtmes est er gieë vrâke zu aerm of ze makt EUR penneke waerm (=Met Lichtmis is er geen vrouwke zo arm of ze maakt haar panneke warm) (Wichels)
- mijn treeze (beeze) luupt were mee guul EUR fuure bluut (=mijn echtgenote heeft een veel te kort rokje aan.) (Gents)
- ne schup in EUR fiole (=een schop in haar edele delen) (Massems)
- op zèen / EUR kap zitten (=op hem / haar afgeven) (Wichels)
- os tin EUR kop zit zittet nie in EUR gat (=als ze iets wil, gaat ze ervoor) (Brugs)
- se schoot mee EUR tallongs vonde zulle en se sloeg EUR knoessels omme (=pech) (Roeselaars)
- Sèèd EUR Regels (=maandstonden hebben) (Kortrijks)
- slum hinne legke EUR ei-jer in de neetele (=wees voorzichtig en geef je niet helemaal bloot) (Weerts)
- Staektj EUR veut neet wieter eweg as ' t laake reiktj (=gewoon doen) (Weerts)
- van EUR (=van haar) (Sint-Niklaas)
- Wad EUR es't? (=Hoe laat is het (lett. `Wat uur is het `)) (Vilvoords)
- waor eetie EUR opgetuigd? (=waar heeft hij haar vandaan gehaald?) (Oudenbosch)
- wejjen 't al det EUR gaat ope en tów gieët songer pörtje (=antwoord op:weet je het al) (Weerts)
- Wejjen 't al? Det EUR gaat oeëpe en tôw gieët sônger pörtje!! (=Reactie op "Weet je het al?") (Weerts)
- z' eet aen EUR klinke (=ze heeft zich laten doen, ze is bedrogen) (Lokers)
- z'eed EUR een kriek gelachen (=ze heeft het uitgeschaterd) (Wichels)
- z'hee EUR een jonk loate moake (=ze is ongewenst zwanger) (Gents)
- Z'is EUR neuze goan poeiern (=Ze is er stilletjes vanonder gemuisd) (Roeselaars)
- z'is in EUR gat gebeetn (=ze is beledigd) (Lauws)
- z'oot er EUR buuën'n op te wieëk gelaaed (=ze had er op gehoopt) (Wichels)
- z' eed EUR pruts' n (=ze heeft haar maandstonden) (Hams)
- z' ei veil hout vEUR EUR dEUR ligge (=ze heeft grote borsten) (Antwerps)
- zang et ool an EUR gat (=ze koopt onnodig kledij) (Lichtervelds)
- zangt et ol an EUR gat (=ze koopt graag nieuwe kleren) (Kortemarks)
- ze dei EUR beklag (=ze klaagde) (kortemarks)
- Ze dot mooi mit EUR en. (=Ze praat mooi hen mee) (Giethoorns)
- ze droaht EUR hoehnwerk in de wekn (=ze heeft rood haar) (Izegems)
- ze ee nogal toepé an EUR gat (=vrouw die uit de hoogte doet) (Aspers)
- ze eed EUR kap over de wjeir gesmeten (=een kloosterlinge die terug naar de wereld gaat) (Sint-Niklaas)
- zé EUR kappe over d' oage gesmeete (=een non die de kerkelijke gemeenschap verlaat) (Gents)
- ze foelt EUR nie up EUR gemak (=ze was ongemakkelijk) (Lichtervelds)
- ze goat achterwerts nor den bok gelijk fleets gitte vEUR EUR nie te moeten kiren (=vooruitziende vrouw) (Zottegems)
- Ze kruuwde t'speen uut EUR klootn achter gernoazen (=het is lastig kruwen achter garnalen) (Ostêns)
- ze legt EUR êrte bloît (=ze spreekt rechtuit) (Lichtervelds)
- ze liegt dat EUR neuze krult (=ze liegt veel) (kortemarks)
- Ze liept al joaren mee ne kwaker in EUR keel (=Zij heeft een kwater in de keel (gezwel)) (Bevers)
- ze lupt op EUR lèste (=de bevalling is voor heel binnekort) (Brakels)
- Ze mag zeekr' zelve EUR bootrams briën (=Zij is mollig) (Harelbeeks)
- ze peist da' skeizers katt' EUR nicht' is: gezegd van een ingebeelde, hovaardige vrouw (=Ze peinst dat 's keizers kat haar nicht is) (Klemskerks)
- ze rapt gièèn strooj van deîrde, ze zit up EUR luie fiege (=ze doet niets) (Kortemarks)
- ze sloat vanolles uut EUR bottn (=ze kraamt onzin uit) (Lichtervelds)
- ze volt med EUR gat in de beutre (=haar broodje is gebakken) (Lichtervelds)
- ze was op EUR tieën'n getert / getorten (=ze was beledigd) (Wichels)
- ze zit mee EUR prutsen (=maandstonden) (Moes)
- ze zit mee EURe brol, de ruuje vlegge angt uit, see EUR Marie (=ze heeft haar regels) (Gents)
- ze zit up EUR luie fiegge (=ze doet helemaal niets) (Lichtervelds)
- Zee dot mooi mit EUR en (=Ze praat mooi met hen mee) (Giethoorns)
- zee nogal kak an EUR gat (=ze heeft veel pretentie) (kortemarks)
- zèen / EUR lep trekken (=pruilen) (Wichels)
- zeet EUR kappe oovr daoge gesmeetn (=de non houdt het voor bekeken) (Kortemarks)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen