25 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `%Lve`
- als de kalveren op het ijs dansen (=nooit)
- anderhalve man en een paardenkop (=weinig aanwezigen)
- beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald (=je kan beter iets voortijdig stoppen dan doorgaan tot het helemaal verkeerd gaat)
- de darmen zalven. (=lekker eten en drinken.)
- een brutaal mens heeft de halve wereld (=iemand die wat durft te zeggen krijgt het meestal wel voor elkaar)
- een goed begin is het halve werk (=een goed begin vergroot de kans op een goede afwerking)
- een huis met zilveren pannen. (=een huis waar een hoge hypotheek op rust)
- een zilveren dak op het huis hebben (=wonen in een huis dat gebouwd is met geleend geld)
- gedeelde smart is halve smart (=als je over problemen praat, dan kan je het makkelijker verwerken / door de problemen/ellende van een ander is het gemakkelijker de eigen problemen/ellende te dragen)
- goed gereedschap is het halve werk (=door de juiste hulpmiddelen te gebruiken wordt het karwei snel geklaard)
- gouden appels op zilveren schalen (=iets is erg prachtig/goed/verstandig (verwoord))
- het onderspit delven (=verliezen)
- huilen met de wolven in het bos (=het er niet mee eens zijn maar wel de baas gelijk geven en bevestigen)
- iemand de handen zalven (=iemand een geschenk geven in de hoop een gunst te bekomen)
- iemands handen zalven (=iemand iets geven in de hoop een gunst te verkrijgen)
- je eigen graf graven/delven (=het voor zichzelf bederven)
- je kan niet door een muur lopen, behalve als er een deur in zit (=dingen kunnen alleen gedaan worden als er een reële kans toe is)
- met de wolven (in het bos) huilen (=doen wat de meerderheid doet)
- met een zilveren hengel vissen (=vis kopen in plaats van vangen. Ook: doel bereiken met bedrog)
- met Sint Juttemis als de kalveren op het ijs dansen (=nooit (Sint Juttemis valt op 17 augustus, en dan ligt er geen ijs))
- niets afslaan behalve vliegen (=alles aannemen)
- olie op de golven gieten/gooien (=de gemoederen kalmeren)
- voor halve vracht meevaren (=weinig gewaardeerd worden)
- wijze raad Is halve daad. (=met verstandig advies ben je al halverwege om succesvol te zijn)
- wolven dromen van bossen. (=men kan zijn aangeboren aard niet vergeten)
7 betekenissen bevatten `%Lve`
- ex officio (=ambtshalve)
- ratione officii (=ambtshalve)
- de eerste klap is een daalder waard (=een goed begin is het halve werk)
- honoris causa (=eershalve)
- geen oortje kunnen schelen. (=iets onbelangrijk vinden (oortje = ± een halve cent))
- helse steen (=in staafjes gegoten zilvernitraat)
- wijze raad Is halve daad. (=met verstandig advies ben je al halverwege om succesvol te zijn)
50 dialectgezegden bevatten `%Lve`
- 'n goed begun is 't haalve waark (=een goed fundament is erg belangrijk) (Westerkwartiers)
- 'n halve tonne bier (=halve ton bier) (Overmeers)
- 't is 'n haalve goare (=zij is niet goed bij d'r verstand) (Westerkwartiers)
- ‘N alve draai erin êbbe (ê) (=Een beetje dronken zijn) (Volendams)
- al wa da wilt kuuptui zelve é (=de beste wensen) (Deinzes)
- Alle begin is zwaor, behalve beej de lompeman (=Alle begin is moeilijk) (Venloos)
- alle goeds kumt van bove, behaalve de erpel, die komme uit de grond! (=gezegde :) (Astens)
- Alle volgels benne sijsen, behalve eende die benne drijfsijsen (=Dat is een eend) (Amsterdams)
- alles geit behalve puine begrave, en sneuk verzoepe (=dat is onmogelijk werk) (Heitsers)
- alles kan, behalve eine naakse mins inne tes pisse (=alles is mogelijk) (Heitsers)
- Alles went behalluve Bloalse wend. (wend = wind, cf. windbuil) (=Alles went, behalve opschepperij.) (Brabants)
- Astrante wezels zuup'n d'eiers tjist. (=Brutalen hebben de halve wereld) (West Zeeuws Vlaams)
- beiter un alleve zoel dan un kwart urvan (=beter een halve zool, dan een kwart ervan) (Volendams)
- Bie ons thuus hete ze allemoal Jan, Behalleve Frits, Die hete Henderik (=Bij ons thuis heetten ze allemaal Jan, Behalve Frits, Die heette Henderik) (Nijkerkerveens)
- brutoal'n hemm'm de haalve wereld (=brutalen mensen krijgen vaak hun deel) (Westerkwartiers)
- buuten daj zieëk ziet (=behalve je ziek bent) (Veurns)
- böter un alve zoel, dan un kwaer urvan (=beter een halve zool, dan een kwart ervan) (Volendams)
- da's 'n haalve goare (=dat is een vreemd persoon) (Westerkwartiers)
- Da's maor 'n álve bakte (=Dat is geen goede zakenman, werkman etc.) (Zeeuws)
- das nen haave getoekde (=dat is een halve gek) (Munsterbilzen - Minsters)
- das nen halve war, das genne juste, diejen is een vaas kwaat, diejön trapt dör, diejön vangt ön bitje, diejön is ni just in zön bovöstö kaomör, das nen halve gaoren (=die is niet 100) (Geels)
- dn ienen henees bie dezalve denaaren bie de pot (=beter worden) (Zeeuws)
- doeë kraajg ich de krelkëszeek van (=daar voel ik me allesbehalve goed van) (Munsterbilzen - Minsters)
- doet ne kier zelve (=doe het een keer zelf) (West-Vlaams)
- e pongt pikke, ommel tefrengte (=een halve kilo toffees, allemaal verschillende) (Turnhouts)
- èn e goed opgemok bèd slipste et bèste (=een goede voorbereiding is 't halve werk) (Munsterbilzen - Minsters)
- en olve gedrojden (=iemand met een hoekje af) (Veurns)
- frang: Gekost zijn gelèk ne slecht' n alve frang (=Door iedereen gekend zijn (in slechte zin) ) (Lebbeeks)
- ge kunt meej tweeje meer èèrmoej lije as allêeneg (=gedeelde smart is halve smart) (Tilburgs)
- gehj zulle bleij zun (???) (=beter een halve zool, dan een kwart er van) (Volendams)
- gekind zaën as ne koaë halve frang (=overal bekend zijn) (Winksels)
- geld het de haalve wereld (=met geld kun je veel bereiken) (Westerkwartiers)
- goed ingezipt is hallef geschoore. (=een goed begin is het halve werk.) (Tilburgs)
- Gout begónne is hawf taergeldj (=Een goed begin is het halve werk) (Sittards)
- hae hèt al viël watterkes dërzwoeme, behaave wijwatter (=hij heeft al van alles aangevangen, behalve goede dingen) (Bilzers)
- hae hèt een haaf moeën op zënë kop stoeën (=hij heeft een halve kletskop) (Munsterbilzen - Minsters)
- Halven haan be appelspijs (=Halve kip met appelmoes) (Koersels)
- hei hese alleveif mau ze steun in ploegen (=een halve garen) (Buggenhouts)
- hij kent alle toal'n, behaalve betoal'n (=over een slechte betaler :) (Westerkwartiers)
- hij slagt niks oaf, behaalve vlieg'n (=hij wil alles wel hebben, behalve rotzooi) (Westerkwartiers)
- Hij-zij heb/heef(t) nog geen halve cent / hij-zij heb- heef(t) nog geen rooie stuiver (=Hij heeft geen geld) (Utrechts)
- ich kin alle taole, behaave Betaole (=ik ken alle talen, behalve betalen) (Munsterbilzen - Minsters)
- ie goat doar ol versloan, zegt ie zelve (=hij beweert het allemaal aan te kunnen) (Waregems)
- ie liegt dattie 't zelve geluuëft (=hij liegt doelbewust) (Waregems)
- Ie magt alles van mij weten, behalve mien bankrekening. (=Je mag alles van mij weten, behalve mijn bankrekening.) (Hoogeveens)
- ie smeirt zelve zin stutn (=het is een nogal gezette man) (Izegems)
- ien lommel zegge ze tegen alle vogels mus, behalve een mus dé is ne sjeirepper (=In lommel zeggen ze tegen alle vogels mus, behalve tegen een mus dat is een sjierepper) (Lommels)
- ij omtêwt van tsnoens tot ten twoalve (=hij is kort van memorie) (Gents)
- In mei legt elleke vogel een ei behalve de koekoek en de spriet die legge in de meimoand nie (=In mei legt elke vogel een ei) (Herentals)
- j'es zot geboor'n en onwuzzle gewieg (d) (=hij is een halve gare) (Harelbeeks)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
