188 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `ege`
- tegen de paal lopen (=er slecht vanaf komen)
- tegen de schenen schoppen (=ruzie zoeken)
- tegen de stroom is het kwaad roeien / zwemmen (=tegen algemene opvattingen kan men zich moeilijk verzetten)
- tegen de stroom oproeien (=tegen de gangbare opinie in gaan)
- tegen de verdrukking in groeien (=ondanks zware omstandigheden toch vooruit komen)
- tegen de vleug strijken (=prikkelen, boos maken)
- tegen een oven gapen (=proberen iets onmogelijks te doen)
- tegen een stootje kunnen (=wel iets kunnen verdragen)
- tegen elf ogen dobbelen (=weinig kans hebben)
- tegen het zere been schoppen (=een pijnlijke opmerking maken over iets wat gevoelig ligt)
- tegen heug en meug (=met tegenzin doen)
- tegen iemand aanlopen (=iemand toevallig tegenkomen)
- tegen iets aanhikken (=met tegenzin doen)
- tegen wil en dank (doen/zijn) (=met tegenzin)
- tegen windmolens vechten (=tegen irreëele gevaren/zaken vechten)
- tegenspel bieden/geven (=tegenstand bieden)
- tot in de puntjes regelen (=alles nauwkeurig regelen)
- tussen de regels door lezen (=de diepere betekenis van een tekst begrijpen)
- twee vliegen in een klap slaan (=twee problemen gelijktijdig oplossen)
- van de regen in de drup (=niet veel opschieten, van moeilijke omstandigheden in nog moeilijkere omstandigheden terecht komen)
- vechten tegen de bierkaai (=een gevecht aangaan dat al bij voorbaat verloren is)
- vegen met de spons van blanus (=een teleurstelling ondervinden)
- verrijzen als paddenstoelen na een regenachtige dag (=plots tevoorschijn komen)
- volgens de regels der kunst (=zoals het hoort)
- voor iemand door het vuur gaan/vliegen (=voor iemand alles overhebben, zich opofferen)
- voor zijn eigen deur vegen (=zijn eigen problemen oplossen)
- vroeger, toen kraaiden de hanen nog. Tegenwoordig gapen ze alleen nog maar, zei de dove (=veranderingen in een situatie zijn vaak niet feitelijk, maar een subjectieve beleving)
- waar aas is vliegen kraaien (=als er iets te halen valt staat iedereen vooraan)
- waar je u tegen zegt (=wat absoluut de moeite waard is)
- wat het zwaarst is moet het zwaarst wegen (=wat het belangrijkste is moet het eerste gebeuren)
- wie een paard uit de wei wil halen, moet het beest niet eerst met het halster tegen de kop slaan. (=je bereikt meer met vriendelijkheid, dan met strengheid)
- wie gaat slapen zonder te hebben gegeten, staat op zonder te hebben geslapen. (=voor de gezondheid zijn eten en slapen van belang.)
- wie plast tegen de kerk, gaat gevaarlijk te werk (=een wandaad met verstrekkende gevolgen)
- wie veel begeert veel ontbeert (=altijd meer willen maakt ongelukkig)
- wie zich aan een ander spiegelt spiegelt zich zacht (=wie uit het ongeluk van anderen lering trekt, zal minder ongeluk hebben)
- willen vliegen eer men vleugels heeft (=iets willen doen nog voor men het geleerd heeft)
- ze zien vliegen (=niet goed bij het verstand zijn)
- zuidwest, regennest. (=met een zuidwesten wind komt vaak regen)
296 betekenissen bevatten `ege`
- iemand het net over het hoofd halen (=iemand tegen wil en dank tot iets doen besluiten)
- iemand in de wielen rijden (=iemand tegenwerken om te zorgen dat het mis gaat)
- tegen iemand aanlopen (=iemand toevallig tegenkomen)
- de kat op het spek binden (=iemand volop de gelegenheid geven zich te vergrijpen aan wat hij wil, maar beslist niet mag hebben)
- iemand bij de neus nemen (=iemand voor de gek houden; iemand bedriegen)
- als een luis in iemands pels zijn (=iemand voortdurend in de weg lopen. Iemand tegenwerken)
- iemand uit het zadel werpen (=iemand wegwerken, iemand in verlegenheid brengen)
- een koekje van eigen deeg (=iets geven (of krijgen) wat oorspronkelijk bedacht is door degene die het krijgt (of geeft))
- er geen speld tussen kunnen krijgen (=iets klopt precies, geen gelegenheid krijgen in een gesprek ertussen te komen)
- iets met lede ogen aanzien (=iets met tegenzin zien gebeuren)
- iets niet op je laten zitten (=iets niet aanvaarden zonder tegenstand)
- een stok in het wiel steken (=iets of iemand tegenwerken)
- iets onder het tapijt vegen (=iets verbergen of negeren.)
- iets van de achterwacht vernemen (=iets vernemen na veel omwegen)
- er naar uitkijken als de pastoor naar het geld in het kerkenzakje (=iets vol verwachting tegemoet zien)
- over mijn lijk (=ik zal mij daar met alle kracht tegen verzetten)
- geen profeet is in zijn (eigen) land geëerd (=in tegenstelling tot vreemden, zijn mensen uit je woonplaats minder bereid te luisteren)
- in de broei zitten (=in verlegenheid zitten)
- in de dagen van olim (=in vroeger dagen)
- over iemand een boekje opendoen (=informatie over iemand geven, waarvan diegene niet wil dat het bekend wordt)
- je voor de kop schieten (=inzien dat men een grote stommiteit gedaan heeft - zelfmoord plegen)
- van Lillo komen (=je dom houden. Volgens de overlevering vindt dit gezegde zijn oorsprong in het (ontkennende) gedrag van de inwoners van Fort Lillo na een aan hen toegeschreven roofoverval op een boerderij te Waarde in 1579)
- je bedje is gespreid (=je komt in een situatie terecht waarin alles al voor je geregeld is)
- wie pleit om een paard, behoudt de staart. (=je kunt beter wat toegeven, dan het tot een duur en langslepende kwestie te laten komen)
- hooi als de zon schijnt (=je moet de gelegenheid gebruiken als die zich voordoet)
- met twee monden praten (=jezelf tegenspreken in verschillende situaties, niet eerlijk zijn)
- aan zijn trekken komen (=krijgen wat diegene graag wilt en fijn/leuk vindt)
- glashard liegen (=liegen zonder er iets van in zijn houding te laten merken)
- mee-eten uit de grote pot van Egypte (=meegenieten zonder vergoeding)
- buiten zijn boekje gaan (=meer doen dan toegelaten)
- het oog is groter dan de maag (=meer op het bord scheppen dan er opgegeten kan worden)
- de gelegenheid maakt de dief (=men laat zich gemakkelijk verleiden door een goede gelegenheid)
- zuidwest, regennest. (=met een zuidwesten wind komt vaak regen)
- met lood in de schoenen (=met heel veel tegenzin of angst)
- leugens hebben korte benen (=met liegen kom je niet ver)
- een veer (moeten) laten (=met minder genoegen moeten nemen)
- eieren voor je geld kiezen (=met minder genoegen nemen dan men eerder wilde)
- goedschiks of kwaadschiks (=met of tegen de zin)
- a contrecoeur (=met tegenzin)
- tegen wil en dank (doen/zijn) (=met tegenzin)
- tegen heug en meug (=met tegenzin doen)
- tegen iets aanhikken (=met tegenzin doen)
- met lange tanden eten (=met tegenzin eten)
- daar wordt niet hard op gebikt. (=met tegenzin eten.)
- geld ophoesten (=met tegenzin of met moeite betalen)
- een rak in de wind (=met veel werk langzaam vooruit komen (een lang recht stuk tegenwind zeilen))
- wijze raad Is halve daad. (=met verstandig advies ben je al halverwege om succesvol te zijn)
- het staal wordt in de wind gehard. (=moeilijkheden en tegenslagen kunnen je sterker maken)
- quod bonum felix faustumque sit (=moge dat goed en gezegend zijn)
- overstag gaan (=na aandringen/lang er mee wachten toegeven)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
