137 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `JK`
- met de winst striJKen. (=winnen)
- met een kennersblik bekiJKen (=met kennis van zaken beoordelen)
- met geliJKe munt betalen (=hetzelfde kwaad terugdoen)
- naar iets mogen kiJKen (=van iets moeten afblijven)
- niet verder zien/kiJKen dan je neus lang is (=niet goed nadenken wat de gevolgen van iets zijn)
- ongeliJKe paarden trekken kwaliJK. (=mensen die teveel verschillen in kwaliteiten, werken vaak niet goed samen)
- op de vingers kiJKen (=(Op een vervelende manier) scherp toezien hoe iemand iets doet, zodat elke fout direct opgemerkt wordt)
- op een volle buik staat een vroliJK hoofd. (=een volle buik brengt een blij en tevreden humeur.)
- op elkaar liJKen als het ene ei op het andere (=goed op elkaar lijken)
- op elkaar liJKen als twee druppels water (=precies op elkaar lijken)
- op je neus kiJKen (=teleurgesteld zijn)
- oude paarden jaagt men aan de diJK (=als men zijn taak niet goed meer aankan, wordt men ontslagen)
- over liJKen gaan (=doordouwen zonder oog voor ethiek of moraal)
- over mijn liJK (=ik zal mij daar met alle kracht tegen verzetten)
- slapende riJK worden (=veel geld verdienen zonder er iets voor te moeten doen)
- spiJKers met koppen slaan (=doortastend optreden)
- spiJKers op laag water zoeken (=uitermate achterdochtig zijn, onprettige opmerkingen maken over onbelangrijke zaken)
- staan kiJKen als lamme/verdomde Louis (=verlegen of beteuterd staan kijken)
- striJK en zet (=altijd weer opnieuw)
- te diep in het glaasje kiJKen (=te veel alcohol drinken en daardoor erg dronken zijn)
- tegen de vleug striJKen (=prikkelen, boos maken)
- ter wereld is er geen dodeliJKer venijn, dan vriend te schijnen en vijand te zijn (=hoed je voor onoprechte vrienden)
- uit de doppen kiJKen (=goed uitkijken)
- uit de liJKen geslagen (=totaal van zijn stuk gebracht)
- uitdrogen als een HarderwiJKer (=alsmaar vervelender worden)
- van achteren kiJKt men de koe in zijn gat (=achteraf is het makkelijk kritiek geven)
- veel bekiJKs hebben (=de aandacht trekken)
- voor elke spiJKer een gat weten (=voor elk probleem een oplossing weten)
- voor ieder gat een spiJKer hebben (=voor elk probleem een oplossing weten)
- waar meerderman komt moet minderman wiJKen (=als een machtig persoon iets zegt, moet de minder machtige zwijgen)
- wie aan de weg timmert heeft veel bekiJKs (=iemand die grote beslissingen moet nemen, krijgt vaak ook veel kritiek)
- wie plast tegen de kerk, gaat gevaarliJK te werk (=een wandaad met verstrekkende gevolgen)
- wie zijn klomp breekt, schiet gemakkeliJK uit zijn slof (=als je wordt teleurgesteld, kun je gemakkelijk boos worden)
- wijd van huis is altijd riJK. (=iemand die van ver komt, kan makkelijk liegen.)
- zo hard als een spiJKer (=heel hard)
- zoden aan de diJK zetten (=daadwerkelijk hulp verschaffen)
- zuinig kiJKen (=teleurgesteld of verdrietig kijken)
622 betekenissen bevatten `JK`
- een beentje lichten (=doen struikelen (letterliJK of figuurliJK))
- Pietje de dood maait altijd. (=doodgaan is onvermijdeliJK)
- tegen de dood is geen kruid gewassen. (=doodgaan is onvermijdeliJK)
- er geen touw aan vast kunnen knopen (=door de onduideliJKheid niet kunnen begrijpen wat er wordt bedoeld)
- een ongeluk zit in een klein hoekje (=door een kleine fout kunnen gemakkeliJK erg nare ongelukken gebeuren)
- je achter de oren krabben (=door een onverwachte, zorgeliJKe ontwikkeling tot nadenken gestemd zijn)
- een zware pijp roken (=door eigen schuld in moeiliJKheden komen)
- de regen schuwen en in de sloot vallen (=door iets onaangenaams te ontwiJKen in nog groter problemen komen)
- de gestage drup holt de steen (uit) (=door vol te houden wordt uiteindeliJK wel het doel bereikt)
- men vangt meer vliegen met honing/stroop dan met azijn (=door vriendeliJK te zijn bereik je meer bij iemand dan met leliJKe woorden)
- de derde man brengt de spraak aan (=drie hebben gemakkeliJKer een gesprek dan twee)
- jezelf op de borst slaan (=duideliJK aan de omgeving laten weten dat men ergens bijzonder trots op is)
- het beestje bij zijn naam noemen (=duideliJK en precies zeggen hoe je over iets of iemand denkt; precies zeggen hoe iets zit)
- aan het verstand brengen (=duideliJK maken)
- aan de bel trekken (=duideliJK maken dat er iets aan de hand is; duideliJK maken dat er iets niet klopt)
- de neus optrekken (=duideliJK maken dat men iets of iemand niet waardeert)
- met een rode letter aangetekend staan (=duideliJK vermeld , zodanig dat het zeker niet vergeten wordt)
- iemand de les lezen (=duideliJK zeggen dat iemand iets verkeerds gedaan heeft)
- onder de neus wrijven (=duideliJK zeggen wat er van gevonden wordt)
- man en paard noemen. (=duideliJKe taal spreken)
- de gekken krijgen de kaart (=dwaze en onverstandige mensen krijgen hun geliJK of ze dat hebben of niet)
- een koperen bruiloft (=een 12½-jarig huweliJK)
- is de paus katholiek? (=een antwoord op een vraag waarvan het antwoord overduideliJK `Ja` is)
- een (modder)figuur slaan (=een belacheliJKe of domme indruk maken)
- het beste paard van stal vergeten. (=een belangriJK persoon over het hoofd zien)
- een aangeklede aap (=een bespotteliJK iemand)
- een Uriasbrief (=een brief waarin een verschrikkeliJK bericht staat)
- een Frans compliment. (=een compliment wat niet zo oprecht of positief is als het aanvankeliJK leek)
- dat is opgelegd pandoer (=een duideliJKe van te voren afgesproken zaak)
- een paard dat eens op hol is geslagen, kan dat snel weer doen. (=een eens gemaakte fout, begaat men makkeliJK weer)
- een wolf in de schaapskooi. (=een gevaarliJK iemand die zich als onschuldig voordoet)
- een wolf in schaapskleren (=een gevaarliJK iemand die zich als onschuldig voordoet)
- samen onder een deken liggen (=een gezamenliJK standpunt innemen)
- je hemel op aarde verdienen (=een goed en eerliJK leven leiden)
- een bok schieten (=een grote fout begaan of zich leliJK vergissen)
- een leventje als een luis op een zeer hoofd (=een heerliJK leventje)
- de hoofdvogel schieten (=een hoofdprijs winnen, maar vaak ironisch bedoeld. LetterliJK: de hoofdvogel is de hoofdprijs bij het vogelschieten)
- een gezicht van ouwe lappen (=een huilerig of leliJK gezicht)
- een duit in het zakje doen (=een kleine bijdrage leveren. (Historisch: de kleinst mogeliJKe gave in het collectezakje van de kerk).)
- een taling uitzenden om een eendvogel te vangen (=een kleinigheid opofferen om iets belangriJKs terug te krijgen)
- de mens zal bij brood alleen niet leven. (=een mens heeft niet alleen lichameliJKe maar ook geesteliJKe behoeftes.)
- een gouden zadel maakt geen ezel tot paard. (=een mens verandert niet door uiterliJKheden)
- een heet hangijzer (=een moeiliJK onderwerp waar veel discussie over bestaat)
- de bot kunnen gallen (=een moeiliJKe taak aankunnen)
- één uur van onbedachtzaamheid, kan maken dat men jaren schreit (=één moment van onvoorzichtigheid kan verschrikkeliJKe gevolgen hebben)
- belofte is een hemd der dwazen (=een nietszeggende belofte kan toch tijdeliJK gelukkig maken)
- het sop is de kool niet waard (=een onderwerp is te onbelangriJK om er aandacht aan te geven)
- het achtste wereldwonder (=een ongeloofliJK prachtig iets)
- de bui zien hangen (=een ongunstige situatie aanvoelen voordat deze zich daadwerkeliJK voordoet)
- conditio sine qua non (=een onvermijdeliJKe voorwaarde)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
