309 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `Ta`
- aan de bedelsTaf raken (=in een situatie terechtkomen waarin je geen geld of bezittingen meer hebt)
- aan de groene Tafel zitten (=bestuurslid zijn)
- aan de rand van het graf sTaan (=bijna dood zijn)
- aan het roer zitten/sTaan (=de leiding hebben)
- aan het versTand brengen (=duidelijk maken)
- ad acTa leggen (=als afgedaan beschouwen) (Latijn)
- al voor heter vuren gesTaan hebben (=er erger meegemaakt hebben)
- alle goede dingen besTaan in drieën (=gezegd van iets waarvan men er twee heeft en een derde wil krijgen)
- als aan de grond genageld sTaan (=perplex staan)
- als de kat van honk is dansen de muizen op Tafel (=als er geen toezicht is, doen de ondergeschikten hun zin)
- als de stok stijf sTaat is de uil gaan vliegen (=zit je eenmaal met een erectie, dan is de wijsheid ver zoeken)
- als een Tang op een varken passen/sluiten (=niet bij elkaar passen)
- als een Tang op een varken slaan (=iets heeft totaal niets met een besproken onderwerp te maken)
- als het melk regent, sTaan mijn schotels omgekeerd (=wanneer ergens iets voordeligs te verkrijgen valt, loop ik het steevast mis)
- als jut voor de haakmand sTaan (=beteuterd, triest)
- als men van de duivel spreekt trapt men hem op zijn sTaart (=degene waarover men spreekt, laat zich dikwijls op dat moment zien)
- ambt geeft versTand. (=een baan gekregen hebben zonder er iets van af te weten)
- Amerikaanse toesTanden. (=overdreven grote en heftige situatues)
- armoe op de sTal is armoe overal (=met te weinig dieren in de stal kun je geen geld verdienen)
- ars longo viTa brevis (=de kunst blijft lang en het leven is kort) (Latijn)
- bekend sTaan als de bonte hond met de blauwe sTaart (=berucht)
- ben je belaTafeld (=ben je gek)
- beTalen als de paus geus wordt (=nooit betalen)
- beter één ezel voor de ploeg dan twee paarden op sTal. (=kiezen voor zekerheid.)
- beter van een sTad dan van een dorp (=beter dat een rijke betaalt dan een arme)
- bij iemand in het krijt sTaan (=aan iemand iets schuldig zijn)
- boerenversTand (=zonder scholing toch slim zijn)
- boven aarde sTaan (=overleden zijn maar nog niet begraven)
- boven de wet sTaan (=niet gebonden zijn aan de wet)
- bruTaal als de beul (=zeer brutaal)
- daar is kop noch sTaart aan te vinden (=daar geraak je niet uit wijs)
- daar sTaan klompen (=tevergeefs wachten)
- dat is andere Tabak (=dat is wat anders, dat is moeilijker)
- dat is andere Tabak dan kanaster (=dat is wat anders!)
- dat muisje heeft een sTaartje. (=er zullen nog problemen komen)
- dat slaat als een Tang op een varken (=dat slaat nergens op)
- dat sTaat als een paal boven water (=dat is een absolute zekerheid)
- dat sTaat niet in zijn woordenboek (=dat kent hij niet, daar doet hij niet aan mee, heeft hij nog nooit van gehoord)
- dat sTaat op de agenda (=dat gaat nog gebeuren; dat gaat nog besproken worden)
- de appel valt niet ver van de sTam/boom (=kinderen lijken vaak op de ouders)
- de basTaard van de graaf wordt later bisschop (=alleen hoge heren kunnen hun buitenechtelijke kinderen een toekomst bieden)
- de beste paarden sTaan op sTal. (=de leukste meisjes gaan niet uit)
- de beste stuurlui sTaan aan wal (=de toeschouwers kunnen het altijd beter dan de uitvoerders)
- de ene bedelaar ziet de andere niet graag voor de deur sTaan (=men is bang voor concurrentie)
- de gesTadige jager wint (=regelmatig doorzetten geeft het beste resultaat)
- de gesTage drup holt de steen (uit) (=door vol te houden wordt uiteindelijk wel het doel bereikt)
- de kasTanjes voor iemand uit het vuur halen (=voor iemand anders het gevaarlijke werk of een lastig klusje doen)
- de meiTak op een werk zetten (=het werk afmaken)
- de muts zich verkeerd sTaan (=een slecht humeur hebben)
- de paTatten afgieten. (=urineren)
405 betekenissen bevatten `Ta`
- distels breken is distels kweken (=`maar distels laten sTaan, is distels laten vergaan`)
- distels trekken is distels stekken (=`maar distels laten sTaan, is distels laten vergaan`)
- distels maaien is distels zaaien (=`maar distels laten sTaan, is distels laten vergaan`)
- de vaan van de opstand planten (=`n opsTand verwekken)
- haarscherp (=(van een afbeelding) getrouw tot in fijne deTails)
- het licht zien (=1: begrijpen wat men daarvoor nog niet begreep 2: geboren worden, ontsTaan)
- op kop staan (=aan de leiding sTaan)
- uit de oude doos (=al oud, nosTalgisch)
- het naadje van de kous willen weten (=alle deTails willen weten)
- de derde streng houdt de kabel. (=alle goede dingen besTaan in drieën)
- het gelag betalen (=alle kosten moeten beTalen terwijl ook anderen er schuld aan hebben)
- geld stinkt niet (=alle manieren om aan geld te komen zijn toegesTaan)
- voor Sinterklaas spelen (=alle wensen vervullen, alles voor iedereen beTalen)
- iemand tot op zijn hemd uitkleden (=alles van iemand afnemen, een te hoge prijs laten beTalen)
- als het niet gaat zoals het moet, dan moet het zoals het gaat (=als de ideale situatie niet haalbaar is, moet je je aanpassen aan de omsTandigheden.)
- liggende maan, staande matrozen. (=als de maan op zijn kant sTaat komt er storm op zee)
- als het voeten heeft (=als de omsTandigheden gunstig zijn)
- de ratten verlaten het zinkende schip (=als de omsTandigheden verslechteren denken sommigen alleen aan zichzelf en vertrekken)
- als `t schip zinkt dan zinkt ook de lading (=als een zaak bankroet gaat, dan is men meesTal ook alles kwijt)
- waar aas is vliegen kraaien (=als er iets te halen valt sTaat iedereen vooraan)
- dan moet de wal het schip maar keren (=als iemand niet vooraf rekening houdt met een naderend probleem, dan moet het probleem maar daadwerkelijk in volle omvang ontsTaan, en dan alsnog worden opgelost)
- gereed geld dingt scherp. (=als je meteen beTaalt gaat de verkoop sneller)
- gissen doet missen (=als je niet zeker bent van je zaak maar gokt, gaat het meesTal fout)
- wie gekheid zaait zal dwaasheid oogsten. (=als je ongebruikelijke dingen doet krijg je ook ongebruikelijke resulTaten)
- wat men afdingt is het eerst betaald (=als men het goedkoop krijgt, is het vlugger beTaald)
- wat het huis verliest, brengt het weer terug (=als men iets in huis zoek maakt, komt het meesTal vanzelf weer tevoorschijn)
- oude paarden jaagt men aan de dijk (=als men zijn Taak niet goed meer aankan, wordt men ontslagen)
- haar wil is wet (=als wat zij wil niet gebeurt, dan ontsTaan er grote conflicten)
- aan de grond zitten (=bankroet of toTaal uitgeput zijn)
- dat is huilen met de pet op (=bedroevend resulTaat)
- aan de slag gaan (=beginnen te werken, sTarten)
- te goeder naam en faam bekend staan (=bekend sTaan voor goede dingen)
- maak je borst maar nat (=bereid je voor op een zware klus (of op veel tegensTand))
- boter bij de vis (=beTaling bij de levering)
- beter van een stad dan van een dorp (=beter dat een rijke beTaalt dan een arme)
- nood breekt wet (=bij moeilijke omsTandigheden is er meer geoorloofd)
- lege kisten, maken twisten. (=bij schaarste onsTaat ruzie)
- op de been blijven (=blijven sTaan; niet ziek worden; niet verslagen worden)
- je eer verpanden (=borg sTaan op zijn erewoord)
- groot bal op kleine aardappelen (=boven zijn sTand leven)
- door de wol geverfd zijn (=bruTaal , schaamteloos zijn)
- een grote mond hebben/opzetten (=bruTaal zijn)
- kinderen die vragen worden overgeslagen (=bruTale kinderen die altijd overal om vragen, worden genegeerd)
- als een olifant in de porseleinkast (=buitengewoon onvoorzichtig of Tactloos)
- steen en been klagen (=consTant en hevig klagen. (klagen bij alles wat heilig is, bv. botten (=been) in een graf (=steen)))
- voeling hebben (=conTact hebben)
- voeling houden met (=conTact houden met)
- per cassa (=conTant)
- klinkende munt (=conTant geld)
- die haring braadt niet (=dat (meesTal geniepige) plannetje schijnt niet te lukken)
20 dialectgezegden bevatten `Ta`
- Doe Ta na tegoei (=Doe dit nu goed) (Onze-Lieve-Vrouw-Waver)
- doe Ta ne kjireir (=doe het eens opnieuw) (Harelbeeks)
- ee Ta golpe (=was dat de oplossing) (Oudenbosch)
- ei wou Ta malgeréé én (=hij wilde dat per se hebben) (Graauws)
- ge za Ta wel gewoaëre woorn (=je zal het wel merken) (Kaprijks)
- J'è Ta (h) edoan eut 'n preusstik. (=Hij heeft dat gedaan om te tonen wat hij kan.) (Zwevegems)
- jaa zee-g Ta wel vrouwke (=nou en of meisje) (Oudenbosch)
- mok Ta de kiekens wijs (=dat geloof ik niet) (Sint-Niklaas)
- oe keu Ta na gebeurn (=hoe is dat nu mogelijk) (Kaprijks)
- oe wérkt Ta noe (=hoe werkt dat nu) (Terneuzens)
- Őt oer tèsse Ta (=Pas op dat ze je niet bedriegen.) (Halle Booienhoves)
- sa nei skoalle Ta (=zo naar school toe) (Fries)
- sloeg Ta in a kluute gelaak ne gruute (=eet flink je bord leeg) (Brussels)
- tès ès tid Ta tut é (=het is tijd dat het uit is) (Harelbeeks)
- wa goa Ta weer doen (=hoe gaat het weer evolueren) (Kaprijks)
- witte wie at Ta gedaon aar (=weet je wie dat gedaan had) (Oudenbosch)
- ze-g Ta wel (=dat vind ik ook) (Oudenbosch)
- ze-g Ta wel vrouke / manneke (=dat is zeker waar) (Oudenbosch)
- zoe Ta na ow wad’antieëknen (=zou je nu al positief blazen (alcoholtest)) (Kaprijks)
- zonde, (jammer) weet wa Ta zonde is (=jammer) (Zeeuws)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
