5 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `is en`
- al draagt een aap een gouden ring, het is en blijft een lelijk ding (=wie zich mooi aankleedt wordt daarmee zelf nog niet mooi)
- bij kris en kras volhouden (=bij hoog en bij laag volhouden)
- bij kris en kras zweren (=bij hoog en bij laag zweren)
- het is Joris en Trijn (=ze wisselen ruzie en grote liefde voortdurend af)
- van huis en haard verdreven (=dakloos zijn)
6 betekenissen bevatten `is en`
- wat in het vat zit, verzuurt niet (=iets wat goed is en goed bewaard wordt, verliest zijn waarde niet / wat beloofd is zal ook worden ingelost)
- platvis eet je met de ramen open en rondvis met de ramen dicht (=m.a.w. platvis is een zomervis en rondvis is in de winter op z`n best)
- goed beslagen (=met de nodige kennis en ervaring)
- er op inhaken (=reageren op iets dat gezegd is en daar verder op doorgaan)
- zeeman geen man (=zeemannen zijn heel vaak van huis en daarom minder als echtgenoot geschikt)
- iemands doopceel lichten (=zeer uitgebreid vertellen/uitzoeken wie iemand is en wat die in het verleden allemaal gedaan heeft)
18 dialectgezegden bevatten `is en`
- 't es ermój troef (=Zegt men o.a. als er niet veel meer in huis is en het hoogtijd is om naar de winkel te gaan) (Stals)
- 't is en mooi koppie, jammer dattet rotte moet. (=IJdelheid der ijdelheden ...) (zaans)
- 't is en oekerore (o van pot) (=hij houdt alles bij) (Veurns)
- aongezien de lucht blaauw is en de schoolmister dronke (=helaas) (Bredaas)
- dae heet 'ne besemsteel ingesliktj (=iemand die trots is en dat laat blijken) (Weerts)
- das nen heilen oremus (=dat is en ganse litanie, een hele opdracht) (Munsterbilzen - Minsters)
- ên is ên in krijën is de kjunste (=iets van iemand aftroggelen) (Kaprijks)
- Gaotj mer 's op 'e blâw steinke pisse (=Tegen iemand zeggen die boos is en tot bedaren moet komen) (Weerts)
- Het is kwart over de rand van de pispot! (=Ik weet niet hoe laat het is (antwoord als iemand je vraagt hoe laat het is en je het niet weet)) (Utrechts)
- Hij/zij is aan 't uitbollen (=Iemand die fin de carrière is en het rustig aan doet) (Melseels)
- Ik zou da wel wulle, maor aongezien da de lucht blaauw is en de schôôlmister dronke (=Ik zou het wel willen, maar heb nu geen mogelijkheid) (Bredaas)
- Je ken een hoop stront paars verreve, maar 't blijf een hoop stront (=Al draagt een aap een gouden ring, het is en blijft een lelijk ding.) (Rotterdams)
- Ne scheefzeekre (=Iemand die niet altijd ernstig is en vaak dwars ligt; ) (Lovendegems)
- okal drög 'n aap 'n golden ring, 't is en blif 'n lilluk ding. (=ookal draagt een aap een gouden ring, het is en blijft een lelijk ding.) (Sallands)
- tes een speeke uit 't wiel van mij'n velo (=er is en spaak uit het wiel va mijn fiets) (Evergems)
- tès enen vër te sjoeëre (=het is en tango) (Munsterbilzen - Minsters)
- van een sjaun toffel zulste nie lang aete (=een vrouw die alleen maar mooi is en niets op tafel brengt zal niet lang daken) (Munsterbilzen - Minsters)
- wille me is en babbelke / klapke doen (=willen wij eens babbelen) (Grobbendonks)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
