176 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `RK`
- aan de TuRKen overgeleverd zijn (=slecht behandeld, bedrogen, mishandeld worden)
- aan het veRKeerde kantoor zijn (=iemand die je niet kan helpen)
- aardeweRK is geen paardenweRK. (=graven of in aarde werken is een vermoeiende bezigheid)
- allemans weRK is niemands weRK. (=als iedereen verantwoordelijk is, doet niemand het daadwerkelijk.)
- als de ragebol rust weRKt de spin (=zonder onderhoud raakt `n huis (de omgeving) snel in verval)
- als een bok op de haveRKist (=wakend om de gelegenheid niet te laten voorbijgaan)
- als een tang op een vaRKen passen/sluiten (=niet bij elkaar passen)
- als een tang op een vaRKen slaan (=iets heeft totaal niets met een besproken onderwerp te maken)
- als het hek van de dam is lopen de vaRKens in het koren (=als er geen toezicht is springen kinderen of ondergeschikten uit de band)
- als het vaRKen zat is, gooit het de bak om. (=gezegd als iemand geen dankbaarheid toont)
- appelen/knollen voor citroenen veRKopen (=oplichten, bedriegen)
- appels voor citroenen veRKopen (=iemand oplichten.)
- bij het scheiden van de maRKt leert men de kooplui kennen (=iemands ware karakter blijkt pas als het erop aankomt)
- bij nacht en ontij (weRKen/zijn) (=wanneer anderen slapen)
- binnen de peRKen blijven (=zodanig beperkt blijven dat het niet te veel overlast of schade veroorzaakt)
- boeren en vaRKens worden knorrend vet (=een boer die klaagt heeft daar wellicht geen reden toe)
- dat is er een uit de aRKe noachs (=dat is er een uit een groot gezin)
- dat is van de Chinese keRK. (=dat is een gerucht.)
- dat slaat als een tang op een vaRKen (=dat slaat nergens op)
- dat vaRKentje zullen we even wassen (=deze opdracht zullen we even uitvoeren)
- de dader ligt op het keRKhof (=de schuldige is niet te vinden)
- de een scheert schapen, de ander vaRKens (=het is ongelijk verdeeld in de wereld)
- de gulden middenweg (houden/bewandelen/veRKiezen) (=een tussenstandpunt of tussenoplossing verkiezen)
- de huid van de beer niet veRKopen voor hij geschoten is (=je moet niet al willen genieten van wat men nog niet verworven heeft)
- de keRK in het midden laten (=bij een meningsverschil geven beide personen wat toe om het eens te worden)
- de keRK midden in het dorp laten. (=het laten zoals het is)
- de kogel door de keRK laten gaan (=de beslissing nemen)
- de kroon op het weRK zetten (=het werk prachtig voltooien)
- de kuRK waarop de zaak drijft (=de basis (steun) van het geheel)
- de maRKt afschuimen (=overal zoeken wat er `te koop` is)
- de meitak op een weRK zetten (=het werk afmaken)
- de mijn is veRKeerd gesprongen (=ongeveer als: wie een put graaft voor een ander, valt er zelf in)
- de morgen doet het weRK. (=`s morgens ben je het productiefst)
- de muts zich veRKeerd staan (=een slecht humeur hebben)
- de natuur is steRKer dan de leer (=datgene wat aangeleerd is wordt gauw vergeten)
- de paal door de oven weRKen (=bankroet gaan)
- de reis is nog niet ten einde als men keRK en toren heRKent (=geef niet op voor het doel geheel is bereikt)
- de steRKe arm der wet (=met gepast geweld optredende overheidsorganisatie, bijvoorbeeld politie of justitie)
- de steRKte van de ketting wordt bepaald door de zwakste schakel (=het geheel is niet sterker dan het zwakste onderdeel)
- de vaRKens geschoren hebben (=weinig opbrengst hebben)
- de vuilste vaRKens willen altijd het beste stro. (=mensen die het niet verdienen willen evengoed het beste)
- de wolf zal met het lam veRKeren. (=er zal vrede zijn)
- een blind vaRKen vindt ook nog wel eens een eikel. (=zelfs iemand die niet erg intelligent is heeft soms geluk en doet iets goed)
- een bodem in de maRKt leggen (=een minimumprijs vastleggen)
- een geplaveide weg is des duivels ooRKussen (=als je niets doet en lui bent, doe je ook niks goeds / mensen die zich vervelen omdat ze niets te doen hebben, kunnen tot de slechts dingen komen daardoor)
- een goed begin is het halve weRK (=een goed begin vergroot de kans op een goede afwerking)
- een handweRK heeft een gouden bodem (=een goed vakman verdient altijd zijn brood)
- een haRK zonder steel (=iets waardeloos)
- een ketting is niet steRKer dan de zwakste schakel (=het geheel is maar zo sterk als het zwakste onderdeel)
- een mens moet weRKen voor de brok en voor de rok. (=je moet werken om te kunnen eten en kleding te kunnen kopen.)
355 betekenissen bevatten `RK`
- van de nacht een dag maken (=`s nachts weRKen)
- op de vingers kijken (=(Op een vervelende manier) scherp toezien hoe iemand iets doet, zodat elke fout direct opgemeRKt wordt)
- in het getouw (=aan het weRK)
- in het gareel spannen (=aan het weRK zetten)
- aan beurt komen (=aan weRK geraken)
- je snor drukken (=afwezig blijven / zijn weRK niet doen)
- met de vork schrijven (=afzetten, meer kosten rekenen dan weRKelijk gemaakt)
- in de lucht zitten (=algemeen vooRKomen)
- alles op haren en snaren zetten (=alle middelen aanwenden / alles in het weRK stellen)
- zonder geluk vaart niemand wel (=alleen met hard weRKen komt men er niet, ook een beetje geluk is nodig om ergens te komen)
- om den brode doen (=alleen weRKen voor het geld en niet omdat het weRK fijn/leuk is)
- de kruik gaat zolang te water tot zij barst (=alles heeft zijn bepeRKingen)
- als de herder dwaalt dolen de schapen (=als de leider het veRKeerd doet weten de mensen die hem volgen niet wat ze doen moeten)
- als het schip lek is, gaan de ratten van boord. (=als het veRKeerd loopt, laten valse vrienden je in de steek)
- allemans werk is niemands werk. (=als iedereen verantwoordelijk is, doet niemand het daadweRKelijk.)
- dan moet de wal het schip maar keren (=als iemand niet vooraf rekening houdt met een naderend probleem, dan moet het probleem maar daadweRKelijk in volle omvang ontstaan, en dan alsnog worden opgelost)
- eén kwade dag maakt de winter niet. (=als iets veRKeerd gaat, hoeft nog niet alles veRKeerd te gaan.)
- als honden konden bidden zou het kluiven regenen (=als is een niet ter zake doende opmeRKing)
- wie zijn ogen sluit, waant zich in Rome (=als je de realiteit negeert, ben je niet bewust van wat er weRKelijk gaande is.)
- grijze haren zijn kerkhofsbloemen (=als je grijze haren krijgt, ben je niet zo ver van het keRKhof)
- wie appelen vaart, die appelen eet (=als je handelt in bepaalde goederen, dan zul je deze zelf waarschijnlijk ook gebruiken. / Iemand die bepaalde weRKzaamheden voor een ander moet verrichten, geniet daar doorgaans zelf ook van)
- mejen kan geen paard al lopende beslaan. (=als je het weRK goed wil doen, moet je er de tijd voor nemen)
- in de nood eet de duivel vliegen. (=als je in nood veRKeert, stel je je tevreden met dingen die je anders zou weigeren.)
- gereed geld dingt scherp. (=als je meteen betaalt gaat de veRKoop sneller)
- geen spreker die een zwijger verbetert. (=als je niets zegt zeg je niets veRKeerds)
- gedeelde smart is halve smart (=als je over problemen praat, dan kan je het makkelijker verweRKen / door de problemen/ellende van een ander is het gemakkelijker de eigen problemen/ellende te dragen)
- de appel wegdragen/winnen (=als schoonste eRKend worden)
- van leer trekken (=beginnen met vechten, duidelijk laten meRKen dat iets als vervelend ervaren wordt)
- aan de slag gaan (=beginnen te weRKen, starten)
- beter onbegonnen dan ongeeindigd (=beter niet beginnen als men het niet kan afweRKen)
- om kaneelwater lopen (=beuzelweRK doen - van het kastje naar de muur gestuurd worden)
- captie maken (=bezwaren/aanmeRKingen maken)
- op de boom verkopen (=boomvruchten veRKopen voor ze geplukt zijn)
- tussen de mazen (van het net) vissen (=creatief te weRK gaan)
- zoden aan de dijk zetten (=daadweRKelijk hulp verschaffen)
- daar is wat aan te kluiven (=daar is weRK aan)
- dat is een bal voor open doel (=dat is een opmeRKing waar een zeer voor de hand liggend weerwoord op gegeven kan worden)
- dat is het begin van het einde (=dat is het begin van iets dat uiteindelijk veRKeerd zal aflopen)
- dat raak je aan de straatstenen niet kwijt (=dat is niet te veRKopen)
- dat is de aap gevlooid (=dat is onbegonnen weRK.)
- als je je pet ertegenaan gooit dan blijft hij hangen (=dat stukje verfweRK is niet erg vlak uitgevoerd)
- de kraan dichtdraaien (=de (financiële) hulp steRK verminderen of stopzetten)
- de boer op gaan (=de (niet-fysieke) maRKt opgaan om iets te veRKopen / verdwalen / de stad verlaten)
- de dingen op hun kop zetten (=de dingen veRKeerd of omgekeerd bekijken)
- het bloed spreekt (=de familieband doet zich opmeRKen)
- als de vis goedkoop is stinkt ze (=de heRKomst ergens van is niet te vertrouwen)
- eén onderrok trekt meer dan twee paarden. (=de invloed van een vrouw is heel steRK)
- een vrouwenhaar trekt sterker dan tien paarden. (=de invloed van een vrouw is zeer steRK)
- aan een zijden draadje hangen (=de kansen zijn nog niet veRKeken, maar het scheelt erg weinig)
- de bazuin steken (=de lof veRKondigen)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
