663 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `va`
- gierigheid is de wortel van alle kwaad (=door gierigheid ontstaan er veel problemen en is er veel ellende in de wereld)
- goed van aannemen (=verstandig)
- goed van de tongriem gesneden (=gezegd van een vlotte prater)
- groen zien van jaloezie (=heel jaloers zijn)
- had je me gisteren gehuurd dan was ik vandaag je knecht geweest (=je moet zo niet commanderen - dat doe ik gewoon niet!)
- haring of kuit ergens van willen hebben (=hij wil iets zeker weten of uitgezocht zien)
- hartzeer van iets hebben (=er geestelijk onder lijden)
- heet van de naald (=nog heel nieuw (van een product))
- helemaal van slag zijn (=in de war zijn)
- hem van jetje/katoen geven (=er vaart achter zetten)
- het achterste van je tong (niet) laten zien (=zich (niet) meteen laten kennen; (n)iets verbergen)
- het bekomt hem als de hond de knuppel na het stelen van de worst (=het valt hem zwaar tegen)
- het beste paard van stal (=de belangrijkste persoon in het gezelschap)
- het beste paard van stal halen (=het beste wat men heeft bovenhalen)
- het beste paard van stal vergeten. (=een belangrijk persoon over het hoofd zien)
- het beste paard van stal wordt overgeslagen (=grappige uitspraak wanneer iemand overgeslagen wordt)
- het beste paard van stal. (=de beste die er bij is)
- het dunkt elke uil dat zijn jong een valke is. (=iedereen is trots op zijn kinderen)
- het ei van Columbus (=de (slimme) oplossing)
- het einde van het liedje (=het einde van iets goeds)
- het ervan nemen (=ervan genieten - niet werken)
- het fijne ervan willen weten (=willen weten wat er precies aan de hand is)
- het gaat van sassenbloed (=het gaat met grote opofferingen gepaard)
- het gelijk van de vismarkt hebben (=iemand die (altijd) probeert men een grote mond zijn gelijk te krijgen)
- het geluk vliegt; wie het vangt die heeft het. (=geluk kan zo maar komen en zo weer gaan)
- het hek is van de dam (=iedereen doet maar wat die wil zonder grenzen)
- het hieltje van de ham kluiven (=zijn laatste geld opmaken)
- het huishouden van Jan Steen (=een slordige boel)
- het is alle dagen visdag maar geen vangdag (=als de buit of vangst tegen valt)
- het is als met de koeien van de Farao. (=er is geen goed aan te doen (De koeien van de Farao bleven mager))
- het is maar hoe de kaarten vallen (=het hangt van het lot af)
- het is niet om de knikkers maar om het recht van het spel (=het is niet voor persoonlijk voordeel, maar omwille van de rechtvaardigheid)
- het is nog ver van zingen (=het is nog lang niet in orde)
- het is van de gekke (=het zou niet mogen)
- het kaf van het koren scheiden (=het waardevolle van het waardeloze scheiden)
- het katje van de baan (=degene die baas speelt)
- het kind van de rekening (=degene die schade lijdt, terwijl anderen niets hebben)
- het klappen van de zweep kennen (=precies weten hoe het eraan toegaat, ervaren zijn)
- het koren van de molen zenden (=de klanten wegjagen - zichzelf benadelen)
- het krieken van de dag/dageraad (=de vroege ochtend)
- het krullen van de staart is het fatsoen van de hond. (=iedereen heeft wel een positieve eigenschap)
- het kwartje is gevallen (=hij heeft het begrepen)
- het laken door het oog van de schaar halen. (=een deel voor jezelf houden.)
- het land van belofte (=de plaats waar het goed toeven is)
- het leeuwendeel van iets krijgen (=het grootste aandeel van iets krijgen)
- het lot valt altijd op Jonas. (=het zijn altijd dezelfde personen die onheil meemaken.)
- het muist al wat van katten komt (=ieder volgt zijn karakter)
- het naadje van de kous willen weten (=alle details willen weten)
- het neusje van de zalm (=het beste deel)
- het onweer is niet van de lucht (=iets dat steeds blijft doorgaan of iemand die telkens weer kwaad tekeer gaat)
860 betekenissen bevatten `va`
- er geen hout van snappen (=er niets van begrijpen)
- er koksgast van blijven (=er niets van krijgen , er geen vooruitgang mee maken)
- er part noch deel aan hebben (=er niets van weten of niet aan deelgenomen hebben)
- akte van iets nemen (=er nota van nemen - onthouden)
- met de sok op de kop gezet (=er onbewust door toedoen van anderen voor joker bijlopen)
- tegen de paal lopen (=er slecht vanaf komen)
- `m piepen (=er stilletjes vandoor gaan)
- over het paard tillen (=er te veel goeds van zeggen / verwend en geprezen zijn)
- hem van jetje/katoen geven (=er vaart achter zetten)
- er komt een dominee voorbij (=er valt een plotselinge stilte in een rumoerig gezelschap)
- je kunt van een kale kikker geen veren plukken (=er valt niets te halen bij iemand die niets heeft)
- van een kale kip kun je niet plukken (=er valt niets te halen bij iemand die niets heeft)
- elke gek heeft zijn gebrek (=er valt op iedereen wel iets aan te merken)
- de benen nemen (=er vandoor gaan)
- het hazenpad (ver)kiezen (=er vandoor gaan of vluchten)
- er een vuile pijp aan roken (=er veel nadeel van ondervinden)
- er een lelijke pijp aan roken (=er veel schade van ondervinden)
- er muziek in zitten (=er veel van kunnen verwachten en/of plezier van beleven)
- er een balletje over opgooien (=er voorzichtig over beginnen te praten om erachter te komen wat anderen ervan vinden)
- geen rook zonder vuur (=er wordt niet over gepraat of er is wel iets van waar)
- ik mag de tering krijgen (=er zeker van zijn)
- geen boodschap aan iets hebben (=er zich niets van aantrekken)
- de schouders ophalen (=er zich niets van aantrekken - er niets over willen weten)
- alle dingen hebben twee handvatten. (=er zijn vaak meerdere manieren zijn om een situatie aan te pakken)
- het tiend betaald hebben (=erg afgevallen zijn)
- van zessen klaar (=erg handig zijn en van aanpakken weten)
- met open armen ontvangen (=erg hartelijk ontvangen worden)
- vuur en vlam spuwen (=erg hevig uitvaren)
- iemand het hemd van het lijf vragen (=erg nieuwsgierig zijn en alles van iemand proberen te vragen)
- bij schering en inslag gebeuren (=erg vaak gebeuren)
- slapen als een marmot/otter/roos (=erg vast en heerlijk slapen)
- zo vast staan als een muts met zeven keelbanden (=erg vast staan)
- liefhebben als de appel van zijn oog (=erg veel van iemand houden)
- hemel en aarde bewegen (=ergens alles aan doen om het gedaan te krijgen (bv van iemand))
- de zondebok zijn (=ergens de schuld van krijgen)
- er een plasje overheen doen (=ergens een kleine wijziging in aan (laten) brengen, dat wel duidelijk laat zien dat de afzender iemand van belang is)
- de haren ten berge (doen) rijzen (=ergens erg van (doen) schrikken)
- iets in de vingers hebben (=ergens ervaring en deskundigheid over hebben opgebouwd, waardoor men met grote kwaliteit en zonder fouten te maken, zich hiermee bezig kan houden)
- van iets zoveel verstand hebben als een koe van saffraan eten (=ergens geen verstand van hebben)
- het de keel uithangen (=ergens genoeg van hebben)
- je bekomst ergens van hebben (=ergens genoeg van hebben)
- ergens kind aan huis zijn (=ergens graag en vaak gezien zijn)
- er gezoden en gebraden liggen. (=ergens heel vaak zijn)
- iemand iets op een briefje geven (=ergens heel zeker van zijn)
- lont ruiken (=ergens het vermoeden toe hebben / het gevaar tijdig aanvoelen)
- aan de haal gaan (=ergens mee vandoor gaan)
- een vreemdeling in Jeruzalem zijn (=ergens niet bekend zijn met de gang van zaken of zich ergens niet thuis voelen)
- iets langs je (koude) kleren af laten glijden (=ergens niets van aan trekken)
- er geen drol van begrijpen (=ergens niets van begrijpen)
- de draak met iets steken (=ergens niets van geloven en er grapjes over maken)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
