7 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `geval`
- de snoeren zijn mij in lieflijke plaatsen gevallen (=ik ben op goede plaatsen beland)
- het kwartje is gevallen (=hij heeft het begrepen)
- niet op je achterhoofd gevallen zijn (=hij is behoorlijk slim; hij heeft iets wel in de gaten)
- niet op zijn mondje gevallen zijn (=precies duidelijk maken hoe iemand over iets denkt)
- op het veld van eer gevallen (=eervol gesneuveld)
- van je paard gevallen zijn (=een positie verliezen)
- waar de boom gevallen is, blijft hij liggen (=gedane zaken nemen geen keer)
11 betekenissen bevatten `geval`
- vragen kost geen geld (=al heb je weinig kans, je kan het in elk geval maar vragen)
- heeft de duivel `t paard gegeten, dan neemt hij de toom ook nog. (=ben je eenmaal in handen van slechte mensen gevallen, dan verlies je alles.)
- een vogel in de auto rijden (=elk geval kan overal mee leven)
- het tiend betaald hebben (=erg afgevallen zijn)
- ieder is zichzelf het naast (=iedereen kiest in het slechtste geval voor zichzelf)
- een paling (snoek) gevangen hebben (=iemand die per ongeluk in het water is gevallen)
- iemands voetveeg zijn (=iemands slaaf zijn (zich alles moeten laten welgevallen))
- geen tien paarden brengen me daar naar toe. (=in geen geval ga ik daar naar toe)
- de pot op kunnen (=in geen geval krijgen)
- je iets laten aanleunen (=je iets laten welgevallen)
- om de dooie dood niet (=volstrekt niet, in geen geval, al kost het me mijn leven)
33 dialectgezegden bevatten `geval`
- 'n hiet hangiezer (=een moeilijk geval) (Westerkwartiers)
- da hedde mej (=dat is soms het geval) (venrays)
- da's 'n zoekploadje (=dat is een onduidelijk geval) (Westerkwartiers)
- dae hét altijd keegel op zen leep staeke (='t is een scherp geval) (Bilzers)
- daor kan niks van inkomme (=dat gebeurt in geen geval) (Oudenbosch)
- das e zwaur geval (=het is geen katje om zonder handschoenen aan te pakken) (Munsterbilzen - Minsters)
- das ë zwaur geval (=die is van alle markten thuis) (Munsterbilzen - Minsters)
- das ès mich ë sjau mins (=dat is me een zwaar geval) (Munsterbilzen - Minsters)
- das mich ne sjaune (=dat is een apart geval) (Munsterbilzen - Minsters)
- das un dieng da zeker is (=dat in ieder geval) (Oudenbosch)
- dasse zwaur geval (='t is een bandiet) (Munsterbilzen - Minsters)
- dassen aa troefel (=die vrouw is een achterlijk geval (troefel=metselspaan)) (Munsterbilzen - Minsters)
- dat zit op zien gat (=met dat geval gebeurt nu niets) (Westerkwartiers)
- de bès wol gekrets en gesjiëte (=jij bent wel een speciaal geval) (Munsterbilzen - Minsters)
- dich bès mich e zwaur kaliebër (=jij bent een zwaar geval) (Munsterbilzen - Minsters)
- dich doogs vër geen sjink (=je bent een hopeloos geval) (Munsterbilzen - Minsters)
- Doë hûbset laeste noch nie van gezien (=dat wordt een zwaar geval) (Bilzers)
- draaj kër blèsse geet nog nie hêlpe (=dat is een heet geval) (Munsterbilzen - Minsters)
- e schaa geval (=een raar persoon) (Winksels)
- een slabbe tsjieëze (=een wankel geval) (Kaprijks)
- en zo gaogut ok mee (=hetzelfde is het geval met) (Oudenbosch)
- gè zid oûk wa gescheten (=gij zijt ook een speciaal geval) (Sint-Niklaas)
- Godselmeliefebbe Dit is natuurlijk geen Volendams, misschien Amsterdams maar in ieder geval geen Volendamse uitdrukking (=vloek, krachtterm) (Volendams)
- Hai is wel 'n goed waif, maar zai zoipt zo. (=Hij is geen beroerde vent, maar zíj! (of andersom, in elk geval een echtpaar)) (Zaans)
- In alle valle veur (=In elk geval) (Bevers)
- in iedergeval is twi mal twie-e hin vuuve (=in elk geval) (Zeeuws)
- ne sjerpe (=een heet geval) (Munsterbilzen - Minsters)
- ne ziete (=een apart geval) (Munsterbilzen - Minsters)
- vae moeten os mér zien te behélpe, zaagte boer, en hae spande zen vroo én de ploeg (=In geval van nood mag en moet iedereen dopen) (Bilzers)
- Vei alle valle vei (=Voor het geval dat) (Rotselaars)
- wa doegut geval (=wat gebeurde er) (Brakels (gld))
- wa doet 't geval (=wat gebeurt er) (Brakels (gld))
- Wéé baa toet jong (=Dat is wel het geval) (Aalsters)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen