Gezegden,

uitdrukkingen, gezegden en spreekswijzen

Zoek

10 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `reden`

  1. de regels met voeten treden (=overtreden, voorschriften niet opvolgen / onbehouwen te werk gaan)
  2. een boterham met tevredenheid (=een (droge) boterham (zonder beleg))
  3. in het krijt treden (=de strijd aanbinden)
  4. in het strijdperk treden (=de strijd aanvatten)
  5. men wordt wel door een mestkar maar niet door een rijtuig overreden (=goed opgevoede mensen beledigen anderen minder)
  6. op de voorgrond treden (=onder de aandacht treden)
  7. platgetreden paden/wegen (=dingen die anderen al eerder gedaan hebben)
  8. redeneren als een kip zonder kop (=erg dom redeneren)
  9. redenering van jan kalebas (=dwaze onlogische redenering)
  10. voor iemand in het krijt treden (=iemand helpen en verdedigen)

39 betekenissen bevatten `reden`

  1. Het varken is door de buik gestoken (=1: Door krachtig optreden zijn de moeilijkheden uit de weg geruimd. 2: Alles is doorgestoken kaart, opgezet spel, de zaak is vooraf bedisseld)
  2. Wie weet waarom de ganzen blootsvoets gaan? (=Alles heeft een reden, ook al is die niet altijd even duidelijk)
  3. na gedane arbeid is het goed rusten (=als een klus geklaard is kan men er tevreden op terug kijken)
  4. Als de boter duur wordt, leert men het brood droog eten. (=Als het niet anders kan, is men ook met minder tevreden.)
  5. In de nood eet de duivel vliegen. (=Als je in nood verkeert, stel je je tevreden met dingen die je anders zou weigeren.)
  6. wie een hond wil slaan, vindt altijd wel een stok (=als je kritiek wil hebben op iemand, vind je altijd wel een reden)
  7. wanneer twee honden vechten om een been, loopt de derde ermee heen (=als twee strijdende personen of partijen zich richten op elkaar, kan een ander daarvan profiteren door zich datgene toe te eigenen waar om gestreden wordt)
  8. lach als je begraven wordt (=dat is geen reden om te lachen)
  9. het sluit als een bus (=de beredenering klopt)
  10. recht praten wat krom is (=door een ingewikkelde, onjuiste redenering een onzuivere situatie, daad of besluit trachten van een rechtvaardiging te voorzien)
  11. reageren met de voeten (=door ergens weg te gaan, weg te blijven of niet meer terug te keren, aangeven dat men niet tevreden is)
  12. korte metten maken (=doortastend optreden)
  13. spijkers met koppen slaan (=doortastend optreden)
  14. redenering van jan kalebas (=dwaze onlogische redenering)
  15. boeren en varkens worden knorrend vet (=een boer die klaagt heeft daar wellicht geen reden toe)
  16. een scheve schaats rijden (=een misstap begaan. Een morele regel overtreden)
  17. de kool en de geit sparen (=een oplossing vinden waar beide partijen tevreden mee kunnen zijn)
  18. aan een touw trekken (=eensgezind optreden)
  19. het recht in eigen hand nemen (=eigenmachtig optreden)
  20. redeneren als een kip zonder kop (=erg dom redeneren)
  21. een gezicht als een oorwurm trekken (=erg ontevreden kijken (omdat er bijv. iets gedaan moet worden))
  22. in zijn sas zijn (=erg tevreden met iets zijn of plezier met iets hebben)
  23. er is geen huis met hem te houden (=hij is niet tevreden te stellen, je kan er geen land mee bezeilen)
  24. doorslaan als een blinde vink (=hoogst onlogisch redeneren)
  25. de boer eet vis als het spek op is (=Je moet tevreden zijn met wat je hebt)
  26. een lang gezicht trekken/zetten (=laten merken dat men niet tevreden is)
  27. men kan wel dansen al is het niet met de bruid (=men kan ook wel tevreden zijn met iets minder dan het beste)
  28. een kinderhand is gauw gevuld (=met een kleinigheid tevreden zijn)
  29. de sterke arm der wet (=met gepast geweld optredende overheidsorganisatie, bijvoorbeeld politie of justitie)
  30. geen complimenten maken met (=niet ontzien, beslist optreden)
  31. een oogje dichtdrukken/toeknijpen/luiken (=niet optreden tegen iets wat eigenlijk niet mag. Iets gedogen)
  32. op de voorgrond treden (=onder de aandacht treden)
  33. iemand op iets aankijken (=over een eigenschap of daad van iemand niet tevreden zijn)
  34. de regels met voeten treden (=overtreden, voorschriften niet opvolgen / onbehouwen te werk gaan)
  35. de wereld in een doosje hebben (=tevreden en gelukkig zijn met wat iemand heeft)
  36. lachen als een boer die een hoefijzer vindt (=tevreden lachen)
  37. leven als een vis in het water (=totaal tevreden en onbekommerd leven)
  38. zijn kap over de haag hangen (=uittreden uit klooster of priesterschap)
  39. aan de weg timmeren (=veel activiteiten ontplooien en daarmee naar buiten treden om verandering en vernieuwing te bewerkstelligen)

Het dialectenwoordenboek kent 12 spreekwoorden met `reden`

  1. Bilzers: de bés noch nie zoe stoem aste autziës (=jouw redenering bevalt me)
  2. Leuvens: e rezonnement (ge)lak een polissemoets zonder voejering (=een domme redenering)
  3. Bilzers: alles viër èn noë gezaag (=alle reden plaats geven)
  4. Waregems: 't ligt an em (=de oorzaak (reden) ligt bij hem)
  5. Westerkwartiers: hij dee dat plomverloor'n (=hij deed dat zonder reden)
  6. Sint-Niklaas: een scheet in een fles (=veel commotie (kabaal) zonder reden)
  7. Oudenbosch: zit nie zo te jaanke dur is pap zat (=zonder reden klagen)
  8. Brakels: tès vandor dat komt (=dat is de reden)
  9. Westerkwartiers: elk woarom het zien doarom (=overal is een reden voor)
  10. Sint-Niklaas: 't kingd moet ne noam ein (=een vals reden opgeven voor iets)
  11. Sint-Niklaas: 't ka nie missen dant hier.... (=daarom, dat is de reden dat het hier....)
  12. Steins: hae klaag mit gezónj bein (=hij klaagt zonder reden)

Bronnen

De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers. Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook: Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlanse vertalingen