296 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `rt`
- fiolen van toorn over iemand uitstorten (=aan iemand duidelijk laten blijken dat je kwaad op diegene bent)
- gedeelde smart is halve smart (=als je over problemen praat, dan kan je het makkelijker verwerken / door de problemen/ellende van een ander is het gemakkelijker de eigen problemen/ellende te dragen)
- geen ding betert door ouderdom (=alles verslijt door de ouderdom)
- geen hart in het lijf hebben (=geen greintje medelijden kennen)
- geen klaviertje over slaan (=alle bijzonderheden in acht nemen)
- geen koe zo zwart of er zit wel een vlekje aan. (=niemand is perfect.)
- geen oortje kunnen schelen. (=iets onbelangrijk vinden (oortje = ± een halve cent))
- geen spier vertrekken (=zonder enige emotie over zich heen laten gaan)
- geen spreker die een zwijger verbetert. (=als je niets zegt zeg je niets verkeerds)
- geld baart onrust. (=waar geld is onstaat vaak onenigheid)
- gezouten scherts (=bijtende scherts)
- gierigheid is de wortel van alle kwaad (=door gierigheid ontstaan er veel problemen en is er veel ellende in de wereld)
- gunst/winst baart nijd. (=succes leidt tot jaloezie)
- handen tekort komen (=te weinig hulp hebben , overstelpt worden)
- hartzeer van iets hebben (=er geestelijk onder lijden)
- heb het hart eens (=heb de moed om dat te doen. (Eigenlijk: als je dat doet, zal ik je ongenadig straffen))
- het botert niet tussen hen (=ze kunnen niet goed met elkaar over weg)
- het ene woord brengt het andere voort. (=een negatieve opmerking kan leiden tot negatieve woorden over en weer)
- het geld regeert de wereld (=geld heeft grote invloed)
- het grootste mirakel duurt maar drie dagen. (=mensen vergeten snel)
- het hart ergens aan ophalen (=ergens van genieten)
- het hart hoog dragen (=erg trots zijn)
- het hart in de schoenen zinken (=alle moed en hoop verliezen om problemen op te lossen)
- het hart op de goede plaats hebben (=een oprecht en menslievend karakter hebben)
- het hart op de lippen hebben (=over zijn emoties durven praten - alles zeggen wat men denkt)
- het hart op de rechte plaats hebben (=eerlijk zijn)
- het hart op de tong dragen (=direct zeggen wat iemand denkt, ongeacht of dat slim is of niet)
- het hart op de tong hebben. (=zeggen wat je er van vindt)
- het hart zinkt hem in de schoenen (=hij verliest alle moed)
- het heertje zijn (=in zijn nopjes zijn)
- het huisje bij het schuurtje houden/laten (=geen onnodige uitgaven doen)
- het in de gort jagen (=in het honderd sturen)
- het interesseert me geen drol (=het interesseert me niets)
- het is er haardje bij schuurtje (=het is er klein, dicht op elkaar)
- het is maar een strovuurtje (=het ziet er erg uit, maar het is snel voorbij)
- het is maar hoe de kaarten vallen (=het hangt van het lot af)
- het is muis als moer, een staart hebben ze allemaal. (=beide opties zijn vervelend)
- het is zusje en broertje (=het is zo ongeveer hetzelfde)
- het kastje bij het muurtje laten blijven (=de dingen niet gaan overdrijven)
- het krullen van de staart is het fatsoen van de hond. (=iedereen heeft wel een positieve eigenschap)
- het kwartje is gevallen (=hij heeft het begrepen)
- het niet meer kunnen navertellen (=er aan sterven)
- het scheelde maar een haartje (=dat ging maar net goed)
- het venijn zit hem in de staart (=het slechtste komt op het laatste)
- het zal zo`n vaart niet lopen (=het zal wel meevallen)
- het zwart op wit hebben (=in geschreven of gedrukte vorm. Gedocumenteerd)
- het zwarte schaap van de familie (=iemand die een beetje buiten de familie staat qua gedrag)
- hoe hoger het hart, hoe lager de ziel (uit het Fries) (=hoogmoed is het kenmerk van een dwaas)
- ieder huisje heeft een deurtje. (=er is altijd een manier om iets te bereiken)
- ieder kwartier heeft zijn manier. (=elke streek heeft haar eigen gebruiken)
299 betekenissen bevatten `rt`
- met open armen ontvangen (=erg hartelijk ontvangen worden)
- een blauwe maandag (=erg kort)
- het anker lichten (=ergens vertrekken, weggaan en verder reizen)
- in de hand werken (=ertoe bijdragen)
- aan lager wal geraken (=fortuin verliezen; arm en berooid worden)
- onder zeil gaan (=gaan rusten of slapen, vertrekken of weggaan)
- te biechte gaan (=gaan vertellen (wat je eigenlijk niet mag vertellen))
- gauw aangebrand zijn (=gauw geïrrteerd zijn)
- aan elkaar hangen als droog zand (=geen enkele samenhang vertonen)
- pas op de plaats maken (=geen voortgang maken. Geen groei of ontwikkeling doormaken)
- goed geld naar kwaad geld gooien (=geld ergens insteken waarvan bekend is dat het verlies oplevert)
- mooie liedjes duren niet lang (=geluk is van korte duur)
- praten als Brugman (=gemakkelijk mensen kunnen overtuigen en vlot en boeiend kunnen vertellen)
- van de kant zijn (=gestart zijn)
- wat baten kaars of bril, als de uil niet zien en wil. (=gezegd als een koppig iemand advies of hulp negeert)
- er wordt een erfenis verdeeld. (=gezegd als iets erg lang duurt)
- het takje buigen als het nog jong is (=goede gewoonten leert men het beste op jonge leeftijd aan)
- op het procrustesbed leggen (=grofweg inkorten)
- door merg en been gaan (=hartverscheurend zijn)
- zwijgen als het graf (=helemaal niets zeggen en/of totaal niets over iets vertellen)
- hij zal mijn koffer niet kruien (=hem zal ik mijn zaken niet toevertrouwen)
- in de schaduw stellen (=het beter doen dan een ander, iemand overtreffen)
- wortelen doet `t gat bortelen. (=het eten van wortelen bevordert de stoelgang.)
- het interesseert me geen drol (=het interesseert me niets)
- het laat mij Siberisch koud (=het interesseert me totaal niet)
- de dood wil een oorzaak hebben. (=het is belangrijk onm te weten waarom iets gebeurt)
- beter laat dan nooit (=het is beter dat iets een beetje te laat komt, dan dat het nooit gebeurt)
- de breedste riemen worden uit andermans leer gesneden (=het is gemakkelijk met kwistige hand te beschikken over wat een ander toebehoort)
- vertrouwen komt te voet en gaat te paard (=het is makkelijker om iemands vertrouwen te schaden, dan te verkrijgen)
- wat de vos niet weet, weet de haas ook niet (=het is moeilijk iets te weten als het je nooit verteld is)
- vrij buurmans` kind, dan weet je wat je vindt. (=het is verstandig om vast te houden aan wat bekend en vertrouwd is)
- de wolf/vos ruilt wel van baard maar niet van aard (=het karakter van de mensen verandert nooit)
- als de dagen lengen, gaan de nachten strengen (=het koudste deel van de winter valt na de kortste dag)
- het mes snijdt aan twee kanten (=het levert dubbel voordeel op (NL.) Er zijn niet alleen voordelen aan verbonden, je kan eender wat vanuit verschillende en zelfs tegengestelde standpunten bekijken (BE).)
- het dunnetjes overdoen (=het nog een keertje op dezelfde manier herdoen)
- onze lieve heer is aan het kegelen (=het onweert)
- de kop van jut (=het slachtoffer, het zwarte schaap)
- de wijde wereld intrekken (=het verkennen van nieuwe plaatsen, ervaringen en mogelijkheden buiten het vertrouwde)
- het oog van de meester maakt het paard vet (=het werk gebeurt beter als de baas toezicht houdt)
- het zal erom houden (=het zal op het nippertje zijn)
- je schip is binnen (=hij heeft zijn fortuin gemaakt)
- er is geen doen aan (=hij is niet te overtuigen, niets kan helpen)
- jong geleerd is oud gedaan (=hoe eerder men iets leert, des te langer de vaardigheid zal blijven)
- tussen hoop en vrees zweven (=hopen dat het goed gaat, maar tegelijkertijd vrezen dat het mis gaat)
- tussen hoop en vrees dobberen (=hopen dat het goed gaat, maar tegelijkertijd vrezen dat het mis gaat)
- wie een kluitje heeft, heeft er graag een turfje bij (=ieder probeert zijn bezittingen te vermeerderen)
- ieder bakt zijn koek zoals hij hem eten wil. (=iedereen behartigt zijn zaken, op een manier zoals hij dat zelf wil.)
- met iemand te diep in zee gaan (=iemand al te ver vertrouwen)
- het gelijk van de vismarkt hebben (=iemand die (altijd) probeert men een grote mond zijn gelijk te krijgen)
- zo zeker als de bank (=iemand die in alles te vertrouwen is)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen
