14 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten `grij`
- de gelegenheid bij de haren grijpen (=de kans niet laten voorbijgaan)
- de maan met de handen willen grijpen (=het onmogelijke willen doen)
- door de ouderdom wordt de wolf grijs. (=mildheid komt met de jaren)
- er geen drol van begrijpen (=ergens niets van begrijpen)
- er geen fluit van begrijpen (=iets niet begrijpen)
- grijs haar, wijs haar. (=verstand komt met de jaren)
- grijze haren zijn kerkhofsbloemen (=als je grijze haren krijgt, ben je niet zo ver van het kerkhof)
- het kippenei grijpen en het ganzenei laten lopen (=een verkeerde keuze maken)
- iemand bij de kladden grijpen (=iemand bij zijn kleren grijpen)
- in het donker zijn alle katten grijs/grauw (=als de situatie niet duidelijk is, zijn de zaken niet goed te beoordelen)
- men vindt veel grijzen, maar weinig wijzen. (=oude mensen zijn niet per definitie wijs)
- met beide handen toegrijpen (=met graagte aanvaarden)
- naar de pen grijpen (=een brief schrijven)
- uit de lucht grijpen (=iets zonder enige grond vertellen)
68 betekenissen bevatten `grij`
- het licht zien (=1: begrijpen wat men daarvoor nog niet begreep 2: geboren worden, ontstaan)
- grijze haren zijn kerkhofsbloemen (=als je grijze haren krijgt, ben je niet zo ver van het kerkhof)
- wie hoog klimt kan laag vallen (=belangrijke zaken snel kwijt raken door kleine dingen)
- dat gaat mijn pet te boven (=daar begrijp ik niets van)
- mijn verstand staat er bij stil (=dat begrijp ik helemaal niet)
- dat is Latijn voor mij (=dat begrijp ik niet)
- dat gaat je niet in de kouwe/koude kleren zitten (=dat is heel ingrijpend. Daar ben je niet snel overheen (bijvoorbeeld een traumatische ervaring))
- iemands rechterhand zijn (=de belangrijkste assistent zijn)
- het beste paard van stal (=de belangrijkste persoon in het gezelschap)
- tussen de regels door lezen (=de diepere betekenis van een tekst begrijpen)
- de krenten uit de pap halen (=de meest aantrekkelijke gedeelten voor zichzelf bestemmen, bijvoorbeeld de meest interessante taken uit een omvangrijk werk)
- je doet de boter in de pan, maar bakt er niks van (=denken dat je iets begrijpt, terwijl je dat niet doet)
- niet kunnen rijmen (=dingen die niet met elkaar kloppen of het samen niet kunnen begrijpen)
- er geen touw aan vast kunnen knopen (=door de onduidelijkheid niet kunnen begrijpen wat er wordt bedoeld)
- een spaak in het wiel steken (=door iemands ingrijpen gaat een plan van de ander niet door)
- het beste paard van stal vergeten. (=een belangrijk persoon over het hoofd zien)
- een taling uitzenden om een eendvogel te vangen (=een kleinigheid opofferen om iets belangrijks terug te krijgen)
- het sop is de kool niet waard (=een onderwerp is te onbelangrijk om er aandacht aan te geven)
- er het mes inzetten (=er grondig op ingrijpen, in de uitgaven besnoeien)
- er geen hout van snappen (=er niets van begrijpen)
- boven de pet gaan (=er niets van begrijpen)
- er geen drol van begrijpen (=ergens niets van begrijpen)
- de vogel over het net laten vliegen (=goede kansen niet aangrijpen)
- in Rome geweest zijn, maar de Paus gemist hebben (=het belangrijkste laten schieten)
- de rijpste pruimen zijn geschud (=het belangrijkste werk is gedaan of grootste deel van de oogst is binnengehaald)
- zo klaar als een klontje voor iemand zijn (=het helemaal begrijpen)
- de dood wil een oorzaak hebben. (=het is belangrijk onm te weten waarom iets gebeurt)
- er is geen chocola van te maken (=het is niet te begrijpen)
- er niet bij kunnen (=het niet kunnen begrijpen)
- er kunnen inkomen (=het wel kunnen begrijpen)
- van hoop alleen kan men niet leven. (=hoop is belangrijk maar niet voldoende om te slagen in het leven)
- daar is geen woord Frans/Latijn/Chinees bij (=iedereen kan dat begrijpen)
- iemand bij de kladden grijpen (=iemand bij zijn kleren grijpen)
- in zijn zak hebben (=iemand goed kennen, iets helemaal begrijpen, iets voor elkaar hebben)
- iemand tekort doen (=iemand te weinig geven of begrijpen)
- de kat op het spek binden (=iemand volop de gelegenheid geven zich te vergrijpen aan wat hij wil, maar beslist niet mag hebben)
- een stofje aan een weegschaal zijn (=iets erg onbelangrijks zijn)
- iets op zijn beloop laten (=iets gewoon maar verder laten gaan zonder dat je je ermee bemoeit, zonder dat je ingrijpt)
- er geen hoogte van kunnen krijgen (=iets maar niet kunnen begrijpen)
- er geen fluit van begrijpen (=iets niet begrijpen)
- iets of iemand in de peiling hebben (=iets of iemand begrijpen)
- er niet om malen (=iets onbelangrijk vinden)
- geen oortje kunnen schelen. (=iets onbelangrijk vinden (oortje = ± een halve cent))
- er gaat een belletje rinkelen (=ik begin het te begrijpen)
- het ijzer smeden als het heet is (=je moet op het juiste moment de kansen grijpen en dingen doen)
- kunnen behappen (=kunnen begrijpen)
- stevig in het zadel zitten (=machtig zijn, een belangrijke positie hebben)
- niet in tel zijn (=niet belangrijk genoeg zijn of genegeerd worden door anderen)
- een goed paard maakt nog geen goede ruiter. (=niet enkel de middelen tellen, ook de vaardigheid is belangrijk om resultaat te krijgen.)
- op alle slakken zout leggen (=op alle onbelangrijke dingen commentaar hebben)
Bronnen
De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers.
Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook:
- vaartips.nl Ruim 300 woorden, zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- debinnenvaart.nl Nog eens honderden zegswijzen en uitdrukkingen met een maritieme achtergrond
- Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlandse vertalingen