Gezegden,

uitdrukkingen, gezegden en spreekswijzen

Zoek


110 spreekwoorden en uitdrukkingen bevatten ` dan`

  1. Eerst komt het eten dan de moraal. (=Overleven is belangrijker dan het volgen van regels.)
  2. eerst oompje en dan oompjes kinderen (=eerst ik, daarna de anderen)
  3. er is meer dan de molen in het woud omgegaan (=er is iets bijzonders gebeurd)
  4. er is meer dan een koe die blaar/bles heet (=de mening van anderen telt ook)
  5. er is meer gelijk dan eigen gelijk (=de mening van anderen telt ook)
  6. er verdrinken er meer in het glas dan in de zee (=er gaan veel mensen dood door het drinken van alcohol)
  7. er zijn altijd meer zwijgers dan sprekers (=lang niet iedereen komt altijd voor zijn mening uit)
  8. feestelijk danken (=er voor danken maar het zeker niet aannemen)
  9. geef een man een vis dan heeft hij die dag te eten (=je kunt iemand beter leren vissen dan heeft hij z`n leven lang vis te eten)
  10. goede naam is beter dan goede olie (=een goede reputatie is beter dan veel geld)
  11. had je me gisteren gehuurd dan was ik vandaag je knecht geweest (=je moet zo niet commanderen - dat doe ik gewoon niet!)
  12. Heeft de duivel 't paard gegeten, dan neemt hij de toom ook nog. (=Ben je eenmaal in handen van slechte mensen gevallen, dan verlies je alles.)
  13. Heeft de duivel het paard gegeten, dan neemt hij de toom ook nog. (=Ben je eenmaal in de macht van slechte mensen, dan wordt het alleen maar erger)
  14. het ei wil wijzer zijn dan de kip (=kinderen willen wijzer zijn dan de ouders)
  15. het hemd is nader dan de rok (=eigen familie gaat voor)
  16. het huilen staat hem nader dan het lachen (=hij ziet er vooral de trieste kant van)
  17. het is beter een andermans hemd dan geen (=wat men niet heeft kan men desnoods nog altijd lenen)
  18. Het leven is meer dan eten en drinken. (=Alleen eten en drinken vult geen leven.)
  19. het middel is erger dan de kwaal (=de oplossing veroorzaakt nog meer schade)
  20. het oog is groter dan de maag (=meer op het bord scheppen dan er opgegeten kan worden)
  21. het vat der danaïden vullen (=nooit klaar komen met het werk)
  22. Hij is niet veel meer dan een aardappel (=Hij stelt niet erg veel voor)
  23. Hij kan meer dan alleen brood eten. (=Verstand van zaken.)
  24. hij kan meer dan brood eten (=hij weet veel)
  25. hoger willen vliegen dan men kan (=meer willen doen dan men kan)
  26. je kunt wel dansen, ook al is het niet met de bruid (=je kunt je best amuseren ook al is het niet altijd precies wat je zou willen)
  27. kom ik er vandaag niet dan kom ik er morgen (=ik doe het wel op mijn gemak)
  28. komt men over de hond, dan komt men over de staart (=als de grootste moeilijkheden overwonnen zijn, dan komt de rest vanzelf)
  29. langzaam aan, dan breekt het lijntje niet (=je kunt beter rustig doorwerken, dan kan er het minste fout gaat)
  30. lieg ik, dan lieg ik in commissie (=als ik niet de waarheid vertel komt dat omdat ik niet beter weet of vertel wat anderen vertellen)
  31. liever brood in de zak, dan een pluim op de hoed (=van eer kan men niet leven)
  32. liever iemand zijn hielen zien dan zijn tenen (=iemand niet goed kunnen verdragen)
  33. liever lui dan moe (=liever niet werken, het liever aan anderen overlaten)
  34. liever van achteren zien dan van voren (=niet goed kunnen verdragen)
  35. Liever vrij en geen eten dan een volle buik aan een ijzeren keten. (=Vrijheid is een hoger goed dan materiële welvaart.)
  36. liggen de handen dan liggen de tanden (=wie niet werkt verdient niet genoeg om te eten)
  37. makkelijker gezegd dan gedaan (=het is eenvoudiger om iets te zeggen dan om het ook daadwerkelijk uit te voeren)
  38. meer dan een pijl op zijn boog hebben (=meerdere oplossingen weten)
  39. meer laden dan men dragen kan (=te veel hooi op zijn vork nemen)
  40. Men kan beter naar de bakker dan naar de apotheker gaan. (=Eten is gezond, de apotheker bezoek je als je ziek bent.)
  41. men kan wel dansen al is het niet met de bruid (=men kan ook wel tevreden zijn met iets minder dan het beste)
  42. men vangt meer vliegen met honing/stroop dan met azijn (=door vriendelijk te zijn bereik je meer bij iemand dan met lelijke woorden)
  43. met Sint Juttemis als de kalveren op het ijs dansen (=nooit (Sint Juttemis valt op 17 augustus, en dan ligt er geen ijs))
  44. naar iemands pijpen dansen (=(onderdanig) alles doen wat iemand vraagt)
  45. niet verder zien/kijken dan je neus lang is (=niet goed nadenken wat de gevolgen van iets zijn)
  46. niets dan lege briefjes hebben in te brengen (=voorstellen waarvan je vooraf al weet dat deze toch niet bekeken worden)
  47. niets dan wonden en builen zoeken (=altijd willen vechten)
  48. op het slappe koord dansen (=zijn kunsten vertonen - ook :risico's nemen)
  49. over de doden niets dan goeds (=men ziet kwaadspreken over overledenen als iets heel onbeleefd, er mag niet gespot worden met de dood)
  50. regen in mei, dan is april voorbij (=de natuur kiest vanzelf de goede volgorde)

113 betekenissen bevatten ` dan`

  1. in de schaduw stellen (=het beter doen dan een ander, iemand overtreffen)
  2. de sterkte van de ketting wordt bepaald door de zwakste schakel (=het geheel is niet sterker dan het zwakste onderdeel)
  3. beter laat dan nooit (=het is beter dat iets een beetje te laat komt, dan dat het nooit gebeurt)
  4. beter hard geblazen dan de mond gebrand (=het is beter dat men zich inspant dan dat er door slordigheid of luiheid iets fout gaat)
  5. wie zijn eigen tuintje wiedt, ziet het onkruid van een ander niet (=het is beter om energie te steken in het verbeteren van jezelf, dan in het bekritiseren van anderen)
  6. beter blo(de) Jan dan do(de) Jan (=het is beter zich laf blood te gedragen, dan te sterven, dood te zijn)
  7. makkelijker gezegd dan gedaan (=het is eenvoudiger om iets te zeggen dan om het ook daadwerkelijk uit te voeren)
  8. vertrouwen komt te voet en gaat te paard (=het is makkelijker om iemands vertrouwen te schaden, dan te verkrijgen)
  9. het moet uit de lengte of uit de breedte komen (=het moet hoe dan ook uitgespaard worden)
  10. zijn ogen zijn groter dan zijn maag (=hij neemt meer op zijn bord dan hij kan eten)
  11. koste wat kost (=hoe dan ook. (ook wel: coûte que coûte))
  12. Een mens is geen aardappel (=Iedereen heeft zo nu en dan behoefte aan ontspanning)
  13. als apen hoger klimmen willen, ziet men gauw hun blote billen (=iemand die meer wil dan hij kan, maakt zich snel belachelijk)
  14. iemand het net over het hoofd halen (=iemand tegen wil en dank tot iets doen besluiten)
  15. ergens je eigen plasje overheen doen (=iets een beetje veranderen zodat helemaal naar je zin is. In werksituaties kan dit soms uit de hand lopen, als er veel belanghebbers zijn die allemaal hun eigen plasje over een document willen doen. Het kan dan resulteren in een onleesbare tekst.)
  16. de overhand hebben (=iets is meer aanwezig dan het ander / meer invloed hebben)
  17. een gevoelige snaar raken (=iets ligt erg gevoelig bij iemand, belangstelling hebben voor een bepaald onderwerp en iemand die dan aandacht heeft ervoor)
  18. iemand de hielen laten zien (=inhalen of beter presteren dan de ander)
  19. Wie een paard uit de wei wil halen, moet het beest niet eerst met het halster tegen de kop slaan. (=Je bereikt meer met vriendelijkheid, dan met strengheid)
  20. beter ten halve gekeerd dan ten hele gedwaald (=je kan beter iets voortijdig stoppen dan doorgaan tot het helemaal verkeerd gaat)
  21. beter voorkomen dan genezen (=je kan beter iets voortijdig voorkomen dan er later de gevolgen van inzien)
  22. kallen is mallen maar doen is een ding (=je kan het beter doen dan er altijd maar over blijven praten)
  23. meten is weten, gissen is missen (=je kunt beter afmetingen meten dan schatten)
  24. een slak op de goede weg, wint het van een haas op de verkeerde weg (=je kunt beter iets langzaam en goed doen, dan snel en niet goed)
  25. langzaam aan, dan breekt het lijntje niet (=je kunt beter rustig doorwerken, dan kan er het minste fout gaat)
  26. Het is beter de bakkers te paard, als de dokters. (=Je kunt beter voldoende en gezond eten, dan straks naar de dokter te moeten)
  27. Wie pleit om een paard, behoudt de staart. (=Je kunt beter wat toegeven, dan het tot een duur en langslepende kwestie te laten komen)
  28. geef een man een vis dan heeft hij die dag te eten (=je kunt iemand beter leren vissen dan heeft hij z`n leven lang vis te eten)
  29. de aanval is de beste verdediging (=je kunt in een strijd of ruzie beter zelf actie ondernemen dan afwachten)
  30. bezoek en vis blijven drie dagen fris (=je moet geen gasten te lang laten logeren want dan ga je je aan hun gewoonten ergeren)
  31. `t Mag vloeien, `t mag ebben. Die niet waagt zal `t niet hebben (=Je moet niet denken als je niets onderneemt dat ze het dan bij je thuis komen bezorgen)
  32. het ei wil wijzer zijn dan de kip (=kinderen willen wijzer zijn dan de ouders)
  33. beter één vogel in de hand dan tien in de lucht (=liever een beetje dan helemaal niets / kleine concrete resultaten zijn beter dan grootse plannen)
  34. beter kleine meester dan grote knecht (=liever een bescheiden zelfstandige dan een grote knecht bij een baas)
  35. beter ermee verlegen dan erom verlegen (=liever van iets te veel dan van iets te weinig hebben)
  36. zwemmen in (=meer dan genoeg hebben)
  37. schoon genoeg hebben van (=meer dan genoeg hebben van, een hekel hebben aan)
  38. voor het opscheppen hebben (=meer dan genoeg hebben, zonder er iets voor te moeten doen)
  39. buiten zijn boekje gaan (=meer doen dan toegelaten)
  40. meer pijlen op zijn boog hebben (=meer kunnen dan reeds laten zien)
  41. een streepje voor hebben (=meer mogen dan een ander, minder gauw straf krijgen)
  42. het oog is groter dan de maag (=meer op het bord scheppen dan er opgegeten kan worden)
  43. hoger willen vliegen dan men kan (=meer willen doen dan men kan)
  44. op je tenen lopen (=meer willen presteren dan je aan kunt)
  45. zijn mond voorbij praten (=meer zeggen dan dat er gezegd mag worden en/of het verklappen van een geheim)
  46. niet bij brood alleen leven (=men heeft meer nodig dan alleen eten om te kunnen leven)
  47. men kan wel dansen al is het niet met de bruid (=men kan ook wel tevreden zijn met iets minder dan het beste)
  48. de natuur gaat boven de leer (=men volgt eerder zijn karakter dan hetgeen men leert)
  49. De domste boeren hebben de dikste aardappelen (=Met geluk komt men vaak verder dan met verstand)
  50. eieren voor je geld kiezen (=met minder genoegen nemen dan men eerder wilde)

Het dialectenwoordenboek kent 554 spreekwoorden met ` dan`

  1. Gents: mee dubbel (dobbel) krijt schrijven (=meer aanrekenen dan voorzien)
  2. Munsterbilzen - Minsters: dank os Lieve Heir mér op zen blaute knieë (=hebt gij veel geluk gehad !)
  3. Flakkees: dan bi je wel een vaerke oak (=dan ben wel dom)
  4. Oudenbosch: dan eddut zitte (=dan zit je met de gebakken peren)
  5. Westerkwartiers: beder 'n haalf ei dan 'n lege dop (=beter iets dan niets)
  6. Oudenbosch: beter scheef urin dan regtur neve (=beter iets dan niets)
  7. Heldens: beter verlore dan noeijts gehad (=beter verloren dan nooit gehad)
  8. Tilburgs: irst ut kiendje zien, dan pas wiege (=eerst zien, dan pas geloven)
  9. Bollenstreeks: Hejet al ehoord dan (=Heb je het al gehoord dan?)
  10. Snekers: Tis savons kouwer dan buten (=Het is 's avonds kouder dan buiten)
  11. Munsterbilzen - Minsters: Twei és erger dan één, dan hübste get on zen been (=wat is er erger dan een vrouw ?)
  12. Twents: better wat dan niks, zea de vos, doew vrat hee ne vleege op (=beter iets dan niets)
  13. Twents: As ie roekt dan wet ie of `t stinkt (=Als je ruikt dan weet je of het stinkt)
  14. Oudenbosch: dan bende ne dief van oew eige portemonnee (=dan berokken je jezelf nadeel)
  15. Giethoorns: dan bin-n de raopen gaer (=Dan hebben wij de popen aan het dansen)
  16. Steenbergs: dan krèg ik ut op mùnne bult (=dan krijg ik het voor mijn kiezen)
  17. Sevenums: moek de gek dan vritte good (=hemel iemand op dan presteert hij beter)
  18. Bilzers: aste moes wiëte wo ich wiët, dan worste ook ne slimme mins (=niemand weet beter dan ik !)
  19. Denderleeuws: nog dikker dan den dikken van Poumel (=Nog dikker dan den dikken van Pamel)
  20. Munsterbilzen - Minsters: dae sjit mij dan datter it (=die geeft meer uit dan dat hij verdient)
  21. Tilburgs: zumme dè mar doen dan (=zullen we dat dan maar doen)
  22. Evergems: ’t Es beedre ien luis in de panne dan gien vet! (=Beter iets klein dan helemaal niets.)
  23. Westerkwartiers: as't reegn't ien september, dan vaalt kerstfeest ien december (=als het regent in september, dan valt kerstmis in december)
  24. Huizers: hij je nijt dan kan je oëk nijt (=heb je niets dan kun je ook niets)
  25. Haags: de zon schijnt nu en dan (=De zon schijnt zo nu en dan.)
  26. Achterhoeks: Dan he'j 't schaop an 't drieten (=Dan heb je een probleem)
  27. Oudenbosch: dan motte zien dagge mee gaank wegzijt (=dan moet je maken dat je weg komt)
  28. Oudenbosch: dan witte gelijk waoraon en waoraf (=dan weet je waar je aan toe bent)
  29. Twents: kom 't erin dan kö'j d'r oet kiek'n (=kom binnen dan kun je naar buiten kijken)
  30. Amies: Beter 'n lielek sjtök dan 'n sjoen look (=Liever slecht gemaakt dan niet gerepareerd)
  31. Rotterdams: Wah zeggie? Azzie vaw dan leggie (=Wat zeg je? Als je valt dan lig je.)
  32. Munsterbilzen - Minsters: baeter sjeef trèn as raech ter lengs dür (=beter iets dan niets)
  33. Westerkwartiers: 't is aans as aans (='t is anders dan andere keren)
  34. Giesbaargs: zoajen nor de zak (=niet meer uitgeven dan men heeft)
  35. Lebbeeks: brouijzzel: Beter 'n brok as 'n brouijzzel (=Beter een groot stuk dan een klein / Beter veel dan weinig)
  36. Munsterbilzen - Minsters: ich kan nimei (=ik heb méér dan genoeg gegeten)
  37. Tilburgs: beeter grèès as kèès (=beter grijs haar dan kaal)
  38. Bilzers: aof ên tau (=nu en dan)
  39. Bilzers: mét zene mond, ja (=rapper gezegd dan gedaan)
  40. Tilburgs: bè de knèène aaf !! (=meer dan erg !!)
  41. Fries: mosk (=zo naar huisje dan)
  42. Westerkwartiers: 't is naarg'ns beder as tuus (='t is nergens beter dan thuis)
  43. Tilburgs: Beter schuin d'r in als recht d'r neffe (=Beter iets dan niets)
  44. Sittards: Baeter geblaoze es de móndj verbrend (=Beter voorkomen dan genezen)
  45. Tilburgs: meej toere (=af en toe, nu en dan)
  46. Sint-Niklaas: gulder got.... (=gij, jullie (meer dan 1 persoon) gaan...)
  47. Antwerps: amaai, dasoek giëne vette (=dat slaat tegen minder dan verwacht)
  48. Eindhovens: da 'k wit wa'k heb (=dan weet ik wat ik heb)
  49. Venloos: Baeter eine lange nek as gooj kaart (=Inzet is belangrijker dan geluk of talent)
  50. Waregems: ge zij loat' an (=je bent later dan normaal)



Bronnen

De spreekwoorden en gezegden zijn afkomstig van Wikiquote, Wikipedia en onze gebruikers. Op woorden.org is de uitleg ingekort en is herkomst van spreekwoorden en gezegden weggelaten.
Zie ook: Het boek `De Latynsche spreekwyzen` uit 1755 met oud-Nederlanse vertalingen